ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის სერტიფიცირების წესის დამტკიცების შესახებ
🕸️ გრაფი — კავშირების ვიზუალიზაცია
ცვლილებები (2)
შემდგომი ცვლილებები (1)
დოკუმენტის ტექსტი
|
ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის სერტიფიცირების წესის დამტკიცების შესახებ
|
საქართველოს საჰაერო კოდექსის მე-9 მუხლის პირველი ნაწილის, 91 და 56-ე მუხლების საფუძველზე, ვბრძანებ:
|
| მუხლი 1 |
დამტკიცდეს „ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის სერტიფიცირების წესი“.
|
| მუხლი 2 |
ბრძანება ამოქმედდეს გამოქვეყნებისთანავე.
|
|
ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის
სერტიფიცირების წესი |
თავი I
ზოგადი დებულებები
|
მუხლი 1. რეგულირების სფერო |
1. ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის სერტიფიცირების წესი (შემდგომში – წესი) არეგულირებს ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის მოწმობის გაცემის, მოქმედების ვადის გაგრძელების, განახლების, მოქმედების ვადის შეჩერების, აღდგენის, გაუქმების და აღიარების საკითხებს.
2. წესის მოქმედება ვრცელდება ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობაზე. 3. წესის მოქმედება არ ვრცელდება ზემსუბუქი საფრენი აპარატის საფრენოსნო პერსონალზე. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 2. ტერმინები და განმარტებები |
1. წესში გამოყენებულ ტერმინებს ამ წესის მიზნებისათვის აქვს შემდეგი მნიშვნელობა:
ა) ავტოჟირი (მბრუნავფრთიანი ზსხ) – საჰაერო ხომალდი, რომლის მზიდი ხრახნი ბრუნავს ძრავასგან დამოუკიდებლად, გარდა თავდაპირველად მზიდი ხრახნის მოქმედებაში მოყვანისა, გადაადგილებისას შემხვედრი ჰაერის ნაკადის მოქმედების საშუალებით, ხოლო მამოძრავებელ ძალას წარმოქმნის საჰაერო ხრახნი; ბ) ოსტატობის გაგრძელება – ოსტატობის მოქმედების ვადის განმავლობაში განხორციელებული ადმინისტრაციული ორგანოს ქმედება, რომელიც, მოწმობის მფლობელს საშუალებას აძლევს, დადგენილი მოთხოვნების შესრულებით, გააგრძელოს ოსტატობით მინიჭებული უფლებების გამოყენება შემდგომი განსაზღვრული პერიოდით; გ) ოსტატობის განახლება – ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვის შემდეგ განხორციელებული ადმინისტრაციული ორგანოს ქმედება, რომელიც დადგენილი მოთხოვნების შესრულების შემდეგ, საშუალებას იძლევა შემდგომი განსაზღვრული პერიოდით განახლდეს ოსტატობით მინიჭებული უფლებები; დ) დამოუკიდებელი ფრენა – ფრენა, რომლის განმავლობაშიც საჰაერო ხომალდზე იმყოფება მხოლოდ პილოტ-კურსანტი და დამოუკიდებლად ახორციელებს მის მართვას; ე) ექსპლუატანტი – ფიზიკური ან იურიდიული პირი, რომელიც ახორციელებს საჰაერო ხომალდის საფრენოსნო ექსპლუატაციას; ვ) ზემსუბუქი საფრენი აპარატი – საფრენი აპარატი, რომლის ცარიელი მასა ძრავას გარეშე არ აღემატება 70 კგ-ს, ძრავით – 115 კგ-ს, ხოლო საწვავის ავზის მაქსიმალური მოცულობა არ აღემატება 20 ლიტრს ან ნებისმიერი სხვა საფრენი აპარატი, რომლის კონსტრუქციის შემადგენელ კომპონენტს წარმოადგენს პარაშუტი; ზ) ზემსუბუქი თვითმფრინავი – არაუმეტეს ორი სავარძლით აღჭურვილი თვითმფრინავი, რომლის გაზომვადი უმართავი ვარდნის ფრენის სიჩქარე ან მინიმალური დამყარებული ფრენის სიჩქარე დაფრენის კონფიგურაციაში არ აღემატება 45 კვანძს (CAS), მაქსიმალური ასაფრენი მასა ხმელეთის ზედაპირიდან ექსპლუატაციისას არ აღემატება 600 კგ-ს, ხოლო წყლის ზედაპირიდან – 650 კგ-ს; თ) ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი – არაუმეტეს ორი სავარძლით აღჭურვილი საჰაერო ხომალდი, რომლის მაქსიმალური ასაფრენი მასა ხმელეთის ზედაპირიდან ექსპლუატაციისას არ აღემატება 600 კგ-ს, ხოლო წყლის ზედაპირიდან – 650 კგ-ს; ი) ზსხ-ის განსხვავებული სახეობა – ერთ კლასს მიკუთვნებული ზსხ ან ზსხ-ების ჯგუფი, რომელსაც გააჩნია სხვაობები იმ ზსხ-თან მიმართებით, რომლის ოსტატობასაც ფლობს პირი და საჭიროებს გაცნობით (Familiarisation training) ან სხვაობათა სწავლებას (Differences training); კ) ზსხ-ის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობა (შემდგომში – ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობა) – ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის საფრენოსნო ექსპლუატაციის განხორციელების უფლებამოსილების მქონე შესაბამისი მოწმობის მფლობელი პირები; ლ) ზსხ-ის კატეგორია – განსაზღვრული ძირითადი მახასიათებლების საფუძველზე საჰაერო ხომალდების კატეგორიებად დაყოფა. ზსხ იყოფა: თვითმფრინავის (უძრავი ფრთა), შვეულმფრენის (მოძრავი ფრთა), ავტოჟირის (მბრუნავი ფრთა) და მოტოდელტაპლანის (მოქნილი ფრთა) კატეგორიებად; მ) ზსხ-ის მეთაური – სხ-ის ფრენისას, მის მართვასა და უსაფრთხოებაზე პასუხისმგებელი პილოტი; ნ) ზსხ-ის ფრენის დრო გულისხმობს: ნ.ა) თვითმფრინავისთვის, ავტოჟირისთვის, მოტოდელტაპლანისთვის – საერთო დროს აფრენის მიზნით, საჰაერო ხომალდის მიერ მოძრაობის დაწყებიდან ფრენის დასრულებისას მის შეჩერებამდე; ნ.ბ) შვეულმფრენისთვის – საერთო დროს შვეულმფრენის მზიდი ხრახნის ბრუნვის დაწყებიდან ფრენის დასრულებისას შვეულმფრენის სრულ გაჩერებამდე და მზიდი ხრახნის ბრუნვის შეჩერებამდე; ო) თვითმფრინავი (უძრავფრთიანი ზსხ) – ძალური დანადგარის მეშვეობით მოძრავი ჰაერზე უფრო მძიმე საჰაერო ხომალდი, რომლის ამწევი ძალა უძრავ ფრთებზე აეროდინამიკური რეაქციის საშუალებით წარმოიქმნება; პ) კომპეტენცია – დავალების განსაზღვრული სტანდარტის შესაბამისად შესასრულებლად საჭირო უნარების, ცოდნისა და დამოკიდებულების ერთობლიობა; ჟ) კომპეტენციის შეფასება – ფრენის ინსტრუქტორის ან ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მიღების, მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით, უნარების, ცოდნისა და დამოკიდებულების წარმოჩენა; რ) მარშრუტზე ფრენა – გაფრენისა და მიფრენის პუნქტებს შორის შესრულებული ფრენა, რომელიც ხორციელდება წინასწარ დაგეგმილი მარშრუტითა და სტანდარტული სანაოსნო პროცედურების გამოყენებით; ს) მგზავრი – პირი, რომელიც იმყოფება სხ-ის ბორტზე ზსხ-ის მეთაურის თანხმობით, გარდა ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობისა; ტ) მოტოდელტაპლანი (მოქნილფრთიანი ზსხ) – ძრავიანი საჰაერო ხომალდი კარკასული მბრუნავი ფრთით და ფიუზელაჟით, რომელიც პილოტის მიერ მართვადია, მხოლოდ ტანგაჟისა და დაფერდების კუთხეების მიმართულებით, ფრთის მიმართ საჰაერო ხომალდის სიმძიმის ცენტრის ცვლილების საშუალებით. საჰაერო ხომალდის ფრენის მართვა დამოკიდებულია ფრთის მოქნილად დეფორმირების შესაძლებლობაზე; უ) ოსტატობა – მოწმობაში შეტანილი ჩანაწერი, რომელიც განსაზღვრავს მოწმობასთან დაკავშირებულ სპეციალურ პირობებს, უფლებებსა და შეზღუდვებს; ფ) პილოტ-კურსანტი – პირი, რომელიც პირველად გადის საფრენოსნო მომზადებას სასწავლო დაწესებულებაში; ქ) პილოტის ეროვნული მოწმობა (შემდგომში – მოწმობა) – ამ წესის შესაბამისად, სააგენტოს მიერ გაცემული დოკუმენტი, რომელიც ადასტურებს საქართველოს საჰაერო სივრცეში ზსხ-ის საფრენოსნო ექსპლუატაციის განხორციელების უფლებას; ღ) საკვალიფიკაციო შემოწმება (Profficiency check) – ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით, უნარების წარმოჩენა, ზეპირი გამოცდის ჩათვლით, თუ არსებობს ამის საჭიროება; ყ) სასწავლო დაწესებულება – სააგენტოს მიერ სერტიფიცირებული ან აღიარებული ორგანიზაცია, რომელიც ახორციელებს სხ-ის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის სწავლებას; შ) საფრენოსნო წვრთნა – ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის საფრენოსნო საქმის (სამუშაოს) უნარ-ჩვევების შესაძენად ან აღსადგენად ჩატარებული სწავლების პროცესი; ჩ) საფრენოსნო საქმე (Airmanship) – ფრენის მიზნების განსახორციელებლად სწორი განსჯისა და გააზრებული თეორიული ცოდნის, საფრენოსნო უნარების და დამოკიდებულებების თანმიმდევრული გამოყენება; ც) სხ-ის კლასი – საჰაერო ხომალდის გარკვეულ კატეგორიას მიკუთვნებული ზსხ, რომელიც არ საჭიროებს ცალკეული ტიპის ოსტატობას; ძ) სხ-ის ტიპი – საჰაერო ხომალდის გარკვეულ კატეგორიას მიკუთვნებული ზსხ, რომლის ექსპლუატაცია საჭიროებს ტიპის ოსტატობას და მოიცავს ერთნაირი დიზაინის (კონსტრუქციის) მქონე ყველა საჰაერო ხომალდს, მათი ყველა მოდიფიკაციის ჩათვლით, გარდა იმ მოდიფიკაციებისა, რომელიც იწვევს მართვის ან საფრენოსნო მახასიათებლების ცვლილებას; შენიშვნა: სხ-ის ტიპის ოსტატობის მისაღებად სწავლების საჭიროებას განსაზღვრავს სხ-ის ტიპის სერტიფიკატის მფლობელი ორგანიზაცია ან/და ტიპის სერტიფიკატის გამცემი უფლებამოსილი ორგანო. წ) უნარების შემოწმება (Skill test) – მოწმობის ან ოსტატობის მიღების მიზნით, უნარების წარმოჩენა, ზეპირი გამოცდის ჩათვლით, თუ არსებობს ამის საჭიროება; ჭ) ფრენის ინსტრუქტორი – შესაბამისი მოწმობის და/ან ოსტატობის მფლობელი პირი, რომელიც უფლებამოსილია, ოსტატობის შესაბამისად განახორციელოს საინსტრუქტორო საქმიანობა; ხ) ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად ნაფრენი – ფრენის დრო, რომლის განმავლობაშიც შესაბამისი ოსტატობის მქონე ფრენის ინსტრუქტორი ახორციელებს პირის საფრენოსნო წვრთნას; ჯ) ფრენის შემმოწმებელი – შესაბამისი მოწმობის და/ან ოსტატობის მფლობელი პირი, რომელიც უფლებამოსილია, ოსტატობის შესაბამისად განახორციელოს უნარების შემოწმება, საკვალიფიკაციო შემოწმება და კომპეტენციის შეფასება; ჰ) შვეულმფრენი (მოძრავფრთიანი ზსხ) – ჰაერზე უფრო მძიმე საჰაერო ხომალდი, რომელიც ჰაერში მდებარეობას ძალური დანადგარის მეშვეობით მბრუნავი, დაახლოებით ვერტიკალურ ღერძზე მდებარე, ერთი ან რამდენიმე მზიდი ხრახნით წარმოქმნილი ნაკადის რეაქციის საშუალებით ინარჩუნებს; ჰ1) ცოდნის განახლების სწავლება (Refresher training) – ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვის შემდეგ, შესაბამისი კლასის/ტიპის ზსხ-ის უსაფრთხოდ, ექსპლუატაციისთვის საჭირო კომპეტენციის მისაღწევად გავლილი სპეციალური სწავლება; ჰ2) ცოდნის განახლების სემინარი – სასწავლო სემინარი, რომელიც მოიცავს შესაბამის სწავლებებს ფრენის ინსტრუქტორის და ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლების მიზნით. 2. წესში გამოყენებულ შემოკლებებს აქვს შემდეგი მნიშვნელობები: ა) ზსხ – ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი; ბ) კგ – კილოგრამი; გ) სდ – სასწავლო დაწესებულება; დ) სთ – საათი; ე) სხ – საჰაერო ხომალდი; ვ) A – თვითმფრინავი; ზ) AS – ჰაერიდან შეწამვლის ოსტატობა; თ) AT – ბუქსირების ოსტატობა; ი) CAS – შესწორებული საჰაერო სიჩქარე; კ) G – ავტოჟირი; ლ) FE – ფრენის შემმოწმებელი; მ) FI – ფრენის ინსტრუქტორი; ნ) SFE – უფროსი ფრენის შემმოწმებელი; ო) H – შვეულმფრენი; პ) ICAO – სამოქალაქო ავიაციის საერთაშორისო ორგანიზაცია; ჟ) NM – საზღვაო მილი; რ) NPL – პილოტის ეროვნული მოწმობა; ს) PD – პარაშუტისტის ჩამოგდების ოსტატობა; ტ) PIC – საჰაერო ხომალდის მეთაური; უ) SFI – უფროსი ფრენის ინსტრუქტორი; ფ) ULA – ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი; ქ) WSC – მოტოდელტაპლანი. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 3. მოწმობის მფლობელის ზოგადი ვალდებულებები |
პირი, რომელიც ახორციელებს ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის საფრენოსნო ექსპლუატაციას, ვალდებულია:
ა) დაიცვას წინამდებარე წესით განსაზღვრული მოთხოვნები; ბ) ფლობდეს შესაბამის სამედიცინო სერტიფიკატს; გ) გააჩნდეს ამ წესის შესაბამისად გაცემული ზსხ-ის საფრენოსნო ექსპლუატაციის განხორციელების ან ინსტრუქტაჟის ჩატარების უფლების დამადასტურებელი შესაბამისი მოქმედი მოწმობა; დ) დამოუკიდებლად განხორციელებულ ყველა ფრენაზე ფლობდეს პილოტ-კურსანტის მოწმობას, თუ პირი გადის შესაბამის თეორიულ და საფრენოსნო მომზადებას სასწავლო დაწესებულებაში;
ე) პირადად აწარმოოს საფრენოსნო დროის აღრიცხვა პილოტის საფრენოსნო წიგნაკში, სადაც მითითებული უნდა იყოს, სულ მცირე, ზსხ-ის სარეგისტრაციო ნიშანი, ფრენის სახეობა (სასწავლო, შემოწმება და სხვა), ფრენის თარიღი, გაფრენისა და მოფრენის დრო,
|
თავი II
მოწმობის გაცემა, ვადის გაგრძელება, შეჩერება, გაუქმება, აღიარება და ჩანაცვლება, დუბლიკატის გაცემა
|
მუხლი 4. სააგენტოს კომპეტენცია |
1. ამ წესით დადგენილი მოთხოვნების დაცვაზე ზედამხედველობას ახორციელებს სამოქალაქო ავიაციის სააგენტო (შემდგომ – სააგენტო).
2. სააგენტო, ამ წესის შესაბამისად, ახორციელებს მოწმობის გაცემას, მოწმობაში ოსტატობის მინიჭებას, მოქმედების ვადის გაგრძელებას და განახლებას, მოწმობის/ოსტატობის მოქმედების ვადის შეჩერებას და აღდგენას, გაუქმებას, ასევე, უცხო სახელმწიფოს უფლებამოსილი საავიაციო ხელისუფლების ან შესაბამისი უწყების მიერ გაცემული მოწმობის აღიარებას ან მის საფუძველზე პილოტის ეროვნული მოწმობის გაცემას. 3. მოწმობის გაცემა, მოწმობაში ოსტატობის მინიჭება (გარდა მოწმობის აღიარებისა), შესაბამისი ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება და განახლება, ასევე, უცხო სახელმწიფოს უფლებამოსილი საავიაციო ხელისუფლების ან შესაბამისი უწყების მიერ გაცემული მოწმობის აღიარება ან მის საფუძველზე პილოტის ეროვნული მოწმობის გაცემა ხორციელდება განმცხადებლის მიერ სააგენტოსათვის განცხადებისა და ამ წესით განსაზღვრული დოკუმენტაციის წარდგენის საფუძველზე, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსით განსაზღვრულ ვადებში. 4. მოწმობა გაიცემა ამ წესის №17 დანართით დადგენილი ფორმების შესაბამისად. 5. ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის მოწმობების, ოსტატობების და სხვა შესაბამისი მონაცემების აღრიცხვას და მონაცემთა ბაზას სააგენტო აწარმოებს ელექტრონული ფორმით. 6. თუ მოწმობა გაცემულია უცხო სახელმწიფოს უფლებამოსილი საავიაციო ხელისუფლების ან შესაბამისი უწყების მიერ, სააგენტო, საქართველოს მოქალაქის შემთხვევაში, აღნიშნული მოწმობის საფუძველზე განახორციელებს პილოტის ეროვნული მოწმობის გაცემას ან უცხო სახელმწიფოს მოქალაქის შემთხვევაში – განსაზღვრული ვადით გასცემს აღიარების მოწმობას. 7. სააგენტო უარს ამბობს უცხო სახელმწიფოს მიერ გაცემული მოწმობის აღიარებაზე და მის საფუძველზე პილოტის ეროვნული მოწმობის გაცემაზე, იმ შემთხვევაში, თუ: ა) მოწმობის აღიარების ადმინისტრაციული წარმოების ვადაში უცხო სახელმწიფოს უფლებამოსილი საავიაციო ხელისუფლების ან შესაბამისი უწყების მიერ არ დადასტურდება ამ წესის მე-6 მუხლის პირველი პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტის პირობა; ბ) წარმოდგენილი შესაბამისი დოკუმენტის გამცემი სახელმწიფო არ არის ICAO-ის წევრი; გ) განმცხადებლის მიერ წარმოდგენილი დოკუმენტაცია არ აკმაყოფილებს ამ წესის მე-6 მუხლით განსაზღვრულ მოთხოვნებს. 8. მოწმობის დაკარგვის ან დაზიანების შემთხვევაში, პირი უფლებამოსილია, მიმართოს სააგენტოს მოწმობის დუბლიკატის გაცემის მოთხოვნით და წარუდგინოს დოკუმენტაცია ამ წესის №12 დანართის შესაბამისად. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 5. მოწმობის გაცემა და ოსტატობის მინიჭება |
1. მოწმობის გაცემის, მოწმობაში ოსტატობის მინიჭების მიზნით, პირმა სააგენტოს უნდა წარუდგინოს შემდეგი დოკუმენტაცია:
ა) მოწმობის გასაცემად – ამ წესის №1 დანართის შესაბამისად; ბ) ზსხ-ის განსხვავებულ კატეგორიაზე ოსტატობის მისანიჭებლად – ამ წესის №9 დანართის შესაბამისად; გ) ზსხ-ის წყლის კლასის ოსტატობის მისანიჭებლად – ამ წესის №10 დანართის შესაბამისად; დ) ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მისანიჭებლად – ამ წესის №2 დანართის შესაბამისად; ე) ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მისანიჭებლად – ამ წესის №3 დანართის შესაბამისად; ვ) უფროსი ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მისანიჭებლად – ამ წესის №4 დანართის შესაბამისად; ზ) უფროსი ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მისანიჭებლად – ამ წესის №5 დანართის შესაბამისად; თ) დამატებითი ოსტატობის მისანიჭებლად – ამ წესის №11 დანართის შესაბამისად; ი) სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2012 წლის 30 აგვისტოს №150 ბრძანებით დამტკიცებული „ავიასპეციალისტთა სერტიფიცირების წესების“ შესაბამისად გაცემული პილოტის მოწმობის (მოყვარული პილოტის მოწმობა, კომერციული პილოტის მოწმობა და ავიაკომპანიის სატრანსპორტო პილოტის მოწმობა) ან სახელმწიფო ავიაციის პილოტის შესაბამისი დოკუმენტის საფუძველზე, პილოტის მოწმობის გასაცემად – ამ წესის №7 და №8 დანართების შესაბამისად. 2. მოწმობა გაიცემა პირზე, რომელსაც შეუსრულდა 17 წელი, ხოლო ინსტრუქტორის და შემმოწმებლის ოსტატობა ენიჭება პირს, რომელსაც შეუსრულდა 18 წელი. 3. თვითმფრინავის ან შვეულმფრენის მოყვარული პილოტის, კომერციული პილოტის ან ავიაკომპანიის სატრანსპორტო პილოტის მოწმობის ან სახელმწიფო ავიაციის პილოტის შესაბამისი დოკუმენტის საფუძველზე, პილოტის მოწმობის გაცემა ხორციელდება შემდეგი პირობების დაცვით: ა) პილოტის არსებული მოწმობის/დოკუმენტის საფუძველზე მისაღები პილოტის მოწმობა, ზსხ-ის კატეგორიების შესაბამისად, განისაზღვრება ამ წესის №18 დანართით; ბ) თვითმფრინავის/შვეულმფრენის მოქმედი კლასის/ტიპის ოსტატობის მფლობელ პილოტს, თვითმფრინავის/შვეულმფრენის კატეგორიის ოსტატობით პილოტის მოწმობის მისაღებად: ბ.ა) ზსხ-ის კატეგორიის შესაბამისად, გავლილი უნდა ჰქონდეს გაცნობითი ან სხვაობათა სწავლება, გარდა იმ შემთხვევისა, თუ მოქმედი მოწმობის ფარგლებში გავლილი აქვს აღნიშნული სწავლება და ნაფრენი აქვს შესაბამის ზსხ-ზე; ბ.ბ) ინსტრუქტორთან ერთად ზსხ-ზე ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 1 სთ, გარდა იმ შემთხვევისა, თუ მოქმედი მოწმობის ფარგლებში ნაფრენი აქვს აღნიშნულ ზსხ-ზე; ბ.გ) ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება. გ) სახელმწიფო ავიაციის თვითმფრინავის/შვეულმფრენის პილოტს, შესაბამისი კატეგორიის ოსტატობით (არსებული დოკუმენტის გათვალისწინებით) პილოტის მოწმობის მისაღებად: გ.ა) თეორიული ცოდნის საგნებში ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს გამოცდები; გ.ბ) ზსხ-ის კატეგორიის შესაბამისად, გავლილი უნდა ჰქონდეს სხვაობათა სწავლება; გ.გ) ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება. 4. სახელმწიფო ავიაციის პილოტ-კურსანტს, რომელსაც არ აქვს დასრულებული საფრენოსნო მომზადება, მოწმობის მისაღებად სააგენტოში წარმოდგენილი შესაბამისი დოკუმენტაციის საფუძველზე, ზსხ-ის კატეგორიის შესაბამისად, შესაძლოა, ჩაეთვალოს დაგროვილი საფრენოსნო გამოცდილების გარკვეული საათები. ამ შემთხვევაში, პილოტის მოწმობის მისაღებად წარმოსადგენი დოკუმენტაციის ჩამონათვალი განისაზღვრება ინდივიდუალურად, პირის გავლილი სწავლებისა და საფრენოსნო გამოცდილების გათვალისწინებით. 5. უცხო სახელმწიფოს მოქალაქეზე მოწმობა გაიცემა სააგენტოს მიერ სერტიფიცირებული სასწავლო დაწესებულების მიერ გაცემული დოკუმენტაციის და ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ ცნობის (ფორმა №IV–100/ა) საფუძველზე. 6. საქართველოს მოქალაქეზე მოწმობა გაიცემა სააგენტოს მიერ სერტიფიცირებული სდ-ის პროგრამის შესაბამისად გაცემული დოკუმენტაციის და ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ ცნობის (ფორმა №IV–100/ა) საფუძველზე. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 6. მოწმობის აღიარება ან უცხო სახელმწიფოს მიერ გაცემული მოწმობის საფუძველზე მოწმობის გაცემა |
1. უცხო სახელმწიფოს უფლებამოსილი საავიაციო ხელისუფლების ან შესაბამისი უწყების მიერ გაცემული მოწმობის აღიარება ან მის საფუძველზე მოწმობის გაცემა სააგენტოს მიერ ხორციელდება, შემდეგ შემთხვევაში:
ა) პირის მოთხოვნის საფუძველზე; ბ) მოწმობის გამცემი სახელმწიფოს უფლებამოსილი საავიაციო ხელისუფლება ან შესაბამისი უწყება ადმინისტრაციული წარმოების ვადაში დაადასტურებს წარმოდგენილი მოქმედი მოწმობის და მასში არსებული მონაცემების ნამდვილობას; და გ) პირი ფლობს ინგლისური ენის ცოდნის დამადასტურებელ შესაბამის დოკუმენტს, ამ წესის 133 მუხლის შესაბამისად. 2. უცხო სახელმწიფოს მოქალაქის შემთხვევაში, მოწმობის აღიარება ხორციელდება 12 თვის ვადით. 3. მოწმობის აღიარების ან მის საფუძველზე პილოტის ეროვნული მოწმობის გაცემის მიზნით, სააგენტოს განაცხადი წარედგინება ამ წესის №6 დანართის შესაბამისად. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 7. მოწმობის მოქმედების ვადა, ოსტატობის ვადის გაგრძელება და განახლება |
1. პილოტის მოწმობა გაიცემა უვადოდ. მოწმობაში მინიჭებული ოსტატობის მოქმედების ვადებია:
ა) თვითმფრინავის, ავტოჟირის და მოტოდელტაპლანის კლასის ოსტატობა მოქმედია 24 თვის განმავლობაში; ბ) შვეულმფრენის ტიპის ოსტატობა მოქმედია 12 თვის განმავლობაში. გ) ავტოჟირის და მოტოდელტაპლანის ფრენის ინსტრუქტორის და ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობა მოქმედია 36 თვის განმავლობაში. დ) დამატებითი ოსტატობა თვითმფრინავზე, ავტოჟირზე და მოტოდელტაპლანზე მოქმედია 24 თვის განმავლობაში, ხოლო შვეულმფრენზე – 12 თვის განმავლობაში; 2. თვითმფრინავის შესაბამისი კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ხორციელდება შემდეგი პირობებით: ა) პირს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება; ან ბ) შესაბამისი ოსტატობის მოქმედების ვადის გასვლამდე უკანასკნელი 12 თვის განმავლობაში შესრულებული უნდა ჰქონდეს: ბ.ა) ჯამში არანაკლებ 12 საათი ფრენა, მათ შორის 6 საათი – ზსხ-ის მეთაურის რანგში; ბ.ბ) 12 აფრენა და დაფრენა; და ბ.გ) ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად არანაკლებ 1-საათიანი ფრენა ცოდნის განახლების მიზნით, გარდა იმ შემთხვევისა, თუ პირს ნებისმიერი სხვა კლასის თვითმფრინავზე ჩაბარებული აქვს უნარების საკვალიფიკაციო შემოწმება ან კომპეტენციის შეფასება. შენიშვნა: ფრენის შესახებ ჩანაწერი აღინიშნება პილოტის საფრენოსნო წიგნაკში, რომელსაც ხელს აწერს ფრენის ინსტრუქტორი. გ) იმ შემთხვევაში, თუ პირი ფლობს თვითმფრინავის ხმელეთის (LAND) და წყლის (SEA) კლასის ოსტატობებს, აღნიშნული ოსტატობების მოქმედების ვადის გაგრძელება შესაძლოა განხორციელდეს ერთდროულად და შემდეგი პირობით: გ.ა) ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვამდე უკანასკნელი 12 თვის განმავლობაში პირს თითოეული კლასისთვის: გ.ა.ა) ზსხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 1 საათი; გ.ა.ბ) შესრულებული უნდა ჰქონდეს 6 აფრენა და დაფრენა. 3. თვითმფრინავის კლასის ოსტატობის განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით: ა) პირს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება; ბ) საკვალიფიკაციო შემოწმების განხორციელებამდე სდ-ში გავლილი უნდა ჰქონდეს ცოდნის განახლება, იმ შემთხვევაში, როდესაც აღნიშნული საჭიროა შესაბამისი კლასის თვითმფრინავის უსაფრთხო ექსპლუატაციის განსახორციელებლად საჭირო კვალიფიკაციის მისაღწევად. 4. შვეულმფრენის ტიპის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ხორციელდება შემდეგი პირობებით: ა) პირს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება; ბ) ოსტატობის მოქმედების ვადის განმავლობაში, შვეულმფრენის შესაბამის ტიპზე მეთაურის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 2 საათი; შენიშვნა: ამ მუხლის მე-4 პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტში აღნიშნული საკვალიფიკაციო შემოწმებისას ნაფრენი დრო, საჭიროებისას, ჩაითვლება აღნიშნული 2-საათიანი მოთხოვნის დასაკმაყოფილებლად. გ) თუ პირი ფლობს ერთზე მეტი ტიპის ოსტატობას, ერთი რომელიმე ტიპისთვის საკვალიფიკაციო შემოწმების ჩაბარების საფუძველზე, მოთხოვნის შემთხვევაში, სააგენტო უფლებამოსილია სხვა დანარჩენი შესაბამისი ტიპის ოსტატობების მოქმედების ვადა გააგრძელოს მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ პირს ოსტატობის მოქმედების ვადის განმავლობაში მეთაურის რანგში ნაფრენი აქვს თითოეული ტიპის ოსტატობისათვის არანაკლებ 2 საათი; დ) ამ მუხლის მე-4 პუნქტის „გ“ ქვეპუნქტის პირობით, ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ყოველ მომდევნო ჯერზე უნდა განხორციელდეს წინასგან განსხვავებულ ტიპზე საკვალიფიკაციო შემოწმების ჩაბარებით. 5. შვეულმფრენის ტიპის ოსტატობის განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით: ა) პირს, ოსტატობის ვადის განახლების შესახებ სააგენტოში განაცხადის წარმოდგენამდე არაუმეტეს 90 დღის პერიოდში ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება; ბ) საკვალიფიკაციო შემოწმების ჩატარებამდე სდ-ში გავლილი უნდა ჰქონდეს ცოდნის განახლების სწავლება, რომლის დასრულების შემდეგ პირი დაიშვება საკვალიფიკაციო შემოწმებაზე. 6. ავტოჟირის კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ხორციელდება შემდეგი პირობებით: ა) პირს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება; ან ბ) ოსტატობის მოქმედების ვადის განმავლობაში პირს შესრულებული უნდა ჰქონდეს: ბ.ა) ჯამში არანაკლებ 12 სთ ფრენა, საიდანაც 6 სთ – ზსხ-ის მეთაურის რანგში; ბ.ბ) 12 აფრენა და დაფრენა; ბ.გ) სდ-ის ინსტრუქტორთან ერთად არანაკლებ 1-საათიანი ფრენა ცოდნის განახლების მიზნით. შენიშვნა: ფრენის შესახებ ჩანაწერი აღინიშნება პილოტის საფრენოსნო წიგნაკში, რომელსაც ხელს აწერს ფრენის ინსტრუქტორი. 7. ავტოჟირის კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით: ა) იმ შემთხვევაში, თუ კლასის ოსტატობის ვადის ამოწურვიდან გასულია არაუმეტეს 24 თვე, მაშინ პირმა ფრენის შემმოწმებელთან უნდა ჩააბაროს საკვალიფიკაციო შემოწმება; ბ) იმ შემთხვევაში, თუ კლასის ოსტატობის ვადის ამოწურვიდან გასული პერიოდი აღემატება 24 თვეს, მაშინ პირს: ბ.ა) სდ-ის ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს თეორიული ცოდნის განახლება; ბ.ბ) სდ-ის ფრენის ინსტრუქტორთან უნარების განახლების მიზნით ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 1 სთ; ბ.გ) სდ-ის ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად ან ინსტრუქტორის გადაწყვეტილებით, დამოუკიდებლად განხორციელებული უნდა ჰქონდეს მარშრუტზე ფრენა; ბ.დ) ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება. 8. მოტოდელტაპლანის შესაბამისი კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ხორციელდება შემდეგი პირობებით: ა) პირს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება; ან ბ) პირს, ოსტატობის მოქმედების ვადის პერიოდში: ბ.ა) ნაფრენი უნდა ჰქონდეს ჯამში არანაკლებ 12 სთ, საიდანაც არანაკლებ 8 სთ – ზსხ-ის მეთაურის რანგში და არანაკლებ 6 სთ ოსტატობის მოქმედების ვადის უკანასკნელი 12 თვის განმავლობაში; ბ.ბ) შესრულებული უნდა ჰქონდეს ჯამში არანაკლებ 12 აფრენა და დაფრენა; ბ.გ) ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად შესრულებული უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 1 სთ ფრენა ცოდნის განახლების მიზნით. შენიშვნა 1: აღნიშნული 1 სთ ფრენა არ გულისხმობს, რომ ფრენა უნდა იყოს ერთჯერადი და გაგრძელდეს არანაკლებ 1 საათს. ფრენა შესაძლოა განხორციელდეს დროის სხვადასხვა მოცულობით, იმავე კლასის მოტოდელტაპლანზე და სხვა ფრენის ინსტრუქტორის თანხლებით; შენიშვნა 2: ფრენის შესახებ ჩანაწერი აღინიშნება პილოტის საფრენოსნო წიგნაკში, რომელსაც ხელს აწერს ფრენის ინსტრუქტორი. გ) იმ შემთხვევაში, თუ პირი ფლობს მოტოდელტაპლანის ხმელეთის (LAND) და წყლის (SEA) კლასის ოსტატობებს, ამ მუხლის მე-8 პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტით განსაზღვრული საფრენოსნო გამოცდილება, შესაძლოა გამოყენებულ იქნეს თითოეული კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის გასაგრძელებლად, შემდეგი პირობების დაცვით: გ.ა) პირს, ოსტატობის მოქმედების ვადის პერიოდში შესრულებული 12 სთ ფრენის ფარგლებში, თითოეულ კლასზე: გ.ა.ა) ზსხ-ის მეთაურის რანგში შესრულებული უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 1 სთ ფრენა; ან გ.ა.ბ) ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად შესრულებული უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 1 სთ ფრენა ცოდნის განახლების მიზნით; 9. მოტოდელტაპლანის შესაბამისი კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით: ა) იმ შემთხვევაში, თუ ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვიდან გასული პერიოდი არ აღემატება 5 წელს: ა.ა) პირმა ფრენის შემმოწმებელთან უნდა ჩააბაროს საკვალიფიკაციო შემოწმება; შენიშვნა: საკვალიფიკაციო შემოწმების ფარგლებში, ასევე, ხორციელდება თეორიული ცოდნის ზეპირი გამოცდა. ბ) იმ შემთხვევაში, თუ ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვიდან გასული პერიოდი აღემატება 5 წელს: ბ.ა) პირმა სდ-ში ფრენის ინსტრუქტორის მიერ განსაზღვრული მოცულობით უნდა გაიაროს ცოდნის განახლების სწავლება; ბ.ბ) პირმა ფრენის შემმოწმებელთან უნდა ჩააბაროს საკვალიფიკაციო შემოწმება. 10. დამატებითი ოსტატობის მოქმედების ვადის გასაგრძელებლად, პირს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება. 11. დამატებითი ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით: ა) პირს, საკვალიფიკაციო შემოწმების განხორციელებამდე, ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს ცოდნის განახლების სწავლება; ბ) პირს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება. 12. ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მოქმედების ვადის გასაგრძელებლად პირს ოსტატობის მოქმედების ვადის უკანასკნელი 12 თვის პერიოდში უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება. 13. ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით: ა) პირს უფროს ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს ფრენის ინსტრუქტორის ცოდნის განახლების სემინარი; ბ) უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება. შენიშვნა: ცოდნის განახლების სემინარისა და კომპეტენციის შეფასების შინაარსი ავტოჟირის კატეგორიის ოსტატობისთვის განისაზღვრება ამ წესის №27 დანართით. 14. ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მოქმედების ვადის გასაგრძელებლად, პირს, ოსტატობის მოქმედების ვადის უკანასკნელი 12 თვის პერიოდში, უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება. შენიშვნა: კომპეტენციის შეფასების განმავლობაში ხორციელდება სტუდენტის/პილოტის იმიტირებული უნარების საკვალიფიკაციო შემოწმება. 15. ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით: ა) ავტოჟირის ოსტატობისთვის: ა.ა) პირს უფროს ფრენის შემმოწმებელთან გავლილი უნდა ჰქონდეს შემმოწმებლის თეორიული ცოდნის განახლების სემინარი; ა.ბ) პირს უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება. შენიშვნა: თეორიული ცოდნის განახლების სემინარისა და კომპეტენციის შეფასების შინაარსი განისაზღვრება ამ წესის №31 დანართით. ბ) მოტოდელტაპლანის ოსტატობისთვის – პირს უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული აქვს კომპეტენციის შეფასება. შენიშვნა: კომპეტენციის შეფასების შინაარსი განისაზღვრება ამ წესის №30 დანართით. 16. უფროსი ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მოქმედების ვადის გასაგრძელებლად, პირს, ოსტატობის მოქმედების ვადის უკანასკნელი 12 თვის პერიოდში, უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება. შენიშვნა: კომპეტენციის შეფასების შინაარსი ავტოჟირის კატეგორიისათვის განისაზღვრება ამ წესის №28 დანართით. 17. უფროსი ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლებისთვის, პირმა, უფროს ფრენის შემმოწმებელთან უნდა გაიაროს ცოდნის განახლების სემინარი და ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება. შენიშვნა: ცოდნის განახლების სემინარისა და კომპეტენციის შეფასების საკითხები ავტოჟირის კატეგორიისათვის განისაზღვრება ამ წესის №29 დანართით. 18. უფროსი ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მოქმედების ვადის გასაგრძელებლად, პირს, ოსტატობის მოქმედების ვადის უკანასკნელი 12 თვის პერიოდში, უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს ფრენის ინსტრუქტორის იმიტირებული კომპეტენციის შეფასება. 19. უფროსი ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლებისთვის, პირმა, უფროს ფრენის შემმოწმებელთან უნდა გაიაროს ცოდნის განახლების სემინარი და ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს ფრენის ინსტრუქტორის იმიტირებული კომპეტენციის შეფასება. შენიშვნა: ცოდნის განახლების სემინარის შინაარსი განისაზღვრება ამ წესის №32 დანართით. 20. ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების მიზნით, საკვალიფიკაციო შემოწმება უნდა განხორციელდეს ოსტატობის მოქმედების ვადის უკანასკნელი 90 დღის პერიოდში. 21. იმ შემთხვევაში, თუ პირი ოსტატობის მოქმედების ვადის განმავლობაში ვერ ჩააბარებს შესაბამის შემოწმებას ან შეფასებას, იგი ვერ ისარგებლებს შესაბამისი ოსტატობით მინიჭებული უფლებით აღნიშნული შემოწმების ან შეფასების ჩაბარებამდე. 22. პირმა, კლასის/ტიპის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით, სააგენტოში უნდა წარმოადგინოს ამ წესის №13 დანართით განსაზღვრული დოკუმენტაცია. 23. პირმა, დამატებითი ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით, სააგენტოში უნდა წარმოადგინოს ამ წესის №14 დანართით განსაზღვრული დოკუმენტაცია. 24. პირმა, ინსტრუქტორის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით, სააგენტოში უნდა წარმოადგინოს ამ წესის №15 დანართით განსაზღვრული დოკუმენტაცია. 25. პირმა, შემმოწმებლის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით, სააგენტოში უნდა წარმოადგინოს ამ წესის №16 დანართით განსაზღვრული დოკუმენტაცია. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 8. მოწმობით მინიჭებული უფლება |
1. პირი უფლებამოსილია, განახორციელოს ზსხ-ის საფრენოსნო ექსპლუატაცია, იმ შემთხვევაში, თუ:
ა) ფლობს პილოტის მოწმობას შესაბამისი მოქმედი ოსტატობით ან ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლების მიზნით, ახორციელებს საკვალიფიკაციო შემოწმებას/კომპეტენციის შეფასებას; ბ) აკმაყოფილებს ამ წესის 132 მუხლის პირობებს; და გ) ფლობს ინგლისური ენის ცოდნის დამადასტურებელ მოქმედ დოკუმენტს ამ წესის 133 მუხლის შესაბამისად. 2. პილოტ-კურსანტი უფლებამოსილია, განახორციელოს ზსხ-ის საფრენოსნო ექსპლუატაცია იმ შემთხვევაში, თუ სდ-ში გადის საფრენოსნო წვრთნას ან უნარების შემოწმებას. 3. პილოტი უფლებამოსილია, განახორციელოს ფრენა საზღაურის მიღების მიზნით, შემდეგი პირობების დაცვით: ა) ასაკი – არანაკლებ 18 წელი; ბ) მოწმობის გაცემის შემდეგ შესაბამისი კლასის ან ტიპის ზსხ-ის მეთაურის რანგში აქვს ნაფრენი ჯამში არანაკლებ 50 სთ და შესრულებული აქვს ჯამში არანაკლებ 100 აფრენა და დაფრენა; და გ) დასაქმებულია ზსხ-ის ექსპლუატანტთან, რომელიც ფლობს სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2019 წლის 17 ივლისის №142 ბრძანებით დამტკიცებული „ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ექსპლუატანტის სერტიფიცირების და საფრენოსნო ექსპლუატაციის წესის“ შესაბამისად გაცემულ ექსპლუატანტის სერტიფიკატს. 4. დაუშვებელია ზსხ-ით ფრენა მგზავრთან ერთად, თუ პილოტს უკანასკნელი 90 დღის განმავლობაში შესაბამისი კლასის ან ტიპის ზსხ-ის მეთაურის რანგში არ შეუსრულებია არანაკლებ 3 აფრენა და დაფრენა. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 9. თეორიული გამოცდა, უნარების შემოწმება და კომპეტენციის შეფასება |
1. პილოტის მოწმობის გაცემის მიზნით, თეორიული სწავლება შედგება თეორიული ცოდნის საგნებში მომზადებისა და შეფასებისაგან ნაწილებისგან, რომელიც ხორციელდება სააგენტოს მიერ სერტიფიცირებულ სდ-ში, შემდეგი პირობით:
ა) თეორიული ცოდნის საგანში მომზადების ნაწილის დასრულების შემდეგ, სტუდენტი დაიშვება შეფასების ნაწილზე; ბ) თეორიული ცოდნის საგანში გამოცდა (შეფასება) ტარდება ტესტირების მეთოდით ქართულ ან ინგლისურ ენაზე. გამოცდა ჩაბარებულად მიიჩნევა, თუ პირი სწორად უპასუხებს კითხვების 75%-ს; გ) პირს, რომელიც ვერ ჩააბარებს გამოცდას თეორიული ცოდნის რომელიმე საგანში, აღნიშნულ საგანში უტარდება განმეორებითი გამოცდა. პირი, რომელიც რომელიმე საგანში სამჯერ მიმდევრობით ვერ ჩააბარებს თეორიულ გამოცდას, გამოცდაზე დაიშვება მას შემდეგ, როდესაც აღნიშნულ საგანში გაივლის დამატებით სწავლებას შესაბამისი მოცულობით. 2. პილოტის თეორიული სწავლებისა და საფრენოსნო წვრთნის დასრულების შემდეგ, პილოტ-კურსანტი დაიშვება უნარების შემოწმებაზე. 3. უნარების შემოწმება ხორციელდება შემდეგი პირობების დაცვით: ა) უნარების შემოწმება იყოფა სექციებად, რომელიც მოიცავს ფრენის ყველა განსხვავებულ ეტაპს, ზსხ-ის კატეგორიის შესაბამისად; ბ) თუ პირი ვერ ჩააბარებს: ბ.ა) სექციის რომელიმე ერთ ელემენტს, მიიჩნევა, რომ მან ვერ ჩააბარა აღნიშნული სექცია; ბ.ბ) მხოლოდ ერთ სექციას, მან განმეორებით უნდა ჩააბაროს აღნიშნული სექცია; ბ.გ) ერთზე მეტ სექციას, მიიჩნევა, რომ მან ვერ ჩააბარა უნარების შემოწმება. გ) პირი, რომელიც მიმდევრობით, ორი ცდის შედეგად ვერ ჩააბარებს უნარების შემოწმებას, უნდა გაიაროს დამატებითი საფრენოსნო წვრთნა, ხოლო შემდეგ, უნარების შემოწმებაზე დაიშვება ფრენის ინსტრუქტორის გადაწყვეტილებით. შენიშვნა: იმ შემთხვევაში, თუ საკვალიფიკაციო შემოწმება ხორციელდება პილოტის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით, შემოწმება უნდა განხორციელდეს ამ მუხლის მე-3 პუნქტის პირობების შესაბამისად. 4. პირმა უნარების შემოწმების ჩაბარებით უნდა წარმოაჩინოს, რომ მას, როგორც ზსხ-ის მეთაურს, აქვს უნარი შეასრულოს შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ის მართვასთან დაკავშირებული საფრენოსნო პროცედურები და მანევრები მისანიჭებელი ოსტატობის შესაბამისი კომპეტენციით. 5. უნარების შემოწმება ხორციელდება იმ კატეგორიის კლასის ან ტიპის ზსხ-ზე, რომელზეც პირს გავლილი აქვს საფრენოსნო წვრთნა. 6. უნარების შემოწმების შედეგად მინიჭებული ოსტატობა ვრცელდება მხოლოდ იმ კლასის სახეობის ან ტიპის ზსხ-ზე, რომელზეც განხორციელდა შემოწმება, ვიდრე არ განხორციელდება დამატებითი ოსტატობის მინიჭება/აღნიშვნა, ამ წესის მოთხოვნების შესაბამისად. 7. უნარების შემოწმება უნდა განხორციელდეს საფრენოსნო წვრთნის დასრულებიდან არაუგვიანეს 6 თვის პერიოდში. 8. უნარების შემოწმებასთან დაკავშირებული საკითხები, ზსხ-ის კატეგორიის შესაბამისად, განსაზღვრულია ამ წესის №33–№36 დანართების შესაბამისად. 9. ფრენის ინსტრუქტორის თეორიული და საფრენოსნო მომზადების დასრულების შემდეგ, ხორციელდება კომპეტენციის შეფასება შემდეგი პირობების დაცვით: ა) კანდიდატმა უფროს ფრენის შემმოწმებელთან კომპეტენციის შეფასების ჩაბარებით უნდა წარმოაჩინოს, რომ ფლობს პილოტ-კურსანტის/პილოტის შესაბამის დონეზე მოსამზადებლად საჭირო უნარ-ჩვევებს მისანიჭებელი ოსტატობის შესაბამისი კომპეტენციით; ბ) კომპეტენციის შეფასება მოიცავს: ბ.ა) შესაბამისი კომპეტენციის წარმოჩენას ამ წესის №26 დანართის შესაბამისად განსაზღვრულ საკითხებში, გაფრენის წინ, ფრენის განმავლობაში და ფრენის შემდეგ, ასევე, თეორიული ცოდნის საგნების სწავლებისას; ბ.ბ) ზეპირ თეორიულ გამოცდებს ხმელეთზე, გაფრენისწინა და გაფრენის შემდგომ ინსტრუქტაჟს, ასევე, შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ის კლასზე დემონსტრირებებს (ჩვენებებს) ფრენის განმავლობაში; ბ.გ) შესაბამის სავარჯიშოებს, ფრენის ინსტრუქტორის კომპეტენციის შესაფასებლად; გ) კომპეტენციის შეფასება უნდა განხორციელდეს შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ის კლასზე, რომელიც გამოიყენება ფრენის ინსტრუქტორის საფრენოსნო წვრთნისათვის. 10. იმ შემთხვევაში, თუ კომპეტენციის შეფასება ხორციელდება ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით, შემოწმება უნდა განხორციელდეს ამ მუხლის მე-9 პუნქტის „ბ–გ“ ქვეპუნქტებით განსაზღვრული პირობების შესაბამისად. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 10. მოწმობის მოქმედების ვადის შეჩერება, აღდგენა და გაუქმება |
1. სააგენტო უფლებამოსილია, მიიღოს გადაწყვეტილება მოწმობის გაუქმებასთან და შეჩერებასთან ან ოსტატობის მოქმედების ვადის შეჩერებასთან დაკავშირებით, იმ შემთხვევაში, თუ:
ა) ინსპექტირებისას გამოვლენილი ნაკლოვანების გამოსასწორებლად, მოწმობის მფლობელ პირს განესაზღვრა გონივრული ვადა და ამ ვადაში არ გამოასწორა შეჩერების საფუძველი; ბ) მოითხოვს მოწმობის მფლობელი პირი; გ) პირი ვეღარ აკმაყოფილებს ამ წესით განსაზღვრულ მოთხოვნებს. 2. მოწმობის გაუქმების შემთხვევაში, პირმა, გაუქმების შესახებ გადაწყვეტილების მიღებიდან 15 დღის ვადაში მოწმობა უნდა დაუბრუნოს სააგენტოს. 3. მოწმობის ან ოსტატობის მოქმედების ვადა შეჩერდება იმ დრომდე, ვიდრე არ გამოსწორდება შეჩერების საფუძველი, გარდა ჯანმრთელობის მდგომარეობასთან დაკავშირებული გარემოებისა, მაგრამ შეჩერებასთან დაკავშირებით გადაწყვეტილების მიღებიდან არაუმეტეს – 90 დღით. 4. იმ შემთხვევაში, თუ ჯანმრთელობის მდგომარეობასთან დაკავშირებული გარემოების გამო მოწმობის მფლობელი პირი ვერ აკმაყოფილებს ამ წესის 132 მუხლის პირობებს, სააგენტო უფლებამოსილია, პირს შეუჩეროს მოწმობის მოქმედება განსაზღვრული ვადით, მაგრამ შეჩერების ვადა არ უნდა აღემატებოდეს მოწმობაში არსებული ოსტატობის მოქმედების ვადას. 5. მოწმობის ან ოსტატობის მოქმედება აღდგება იმ შემთხვევაში, თუ ამ მუხლის მე-3 ან მე-4 პუნქტის შესაბამისად განსაზღვრული ვადის გასვლამდე გამოსწორდება შეჩერების საფუძველი. 6. მოწმობის ან ოსტატობის მოქმედების ვადის შეჩერებასთან, აღდგენასთან და მოწმობის გაუქმებასთან დაკავშირებით სააგენტოს გადაწყვეტილება ეგზავნება პირს. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
თავი III პილოტის მოწმობა, ოსტატობა, ჯანმრთელობის დამადასტურებელი ცნობა, სასწავლო პროგრამები
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 11. პილოტ-კურსანტი |
1. პილოტ-კურსანტის მოწმობას გასცემს სდ, რომელიც სტუდენტს გადაეცემა პირველი დამოუკიდებელი ფრენის განხორციელებამდე.
2. პილოტ-კურსანტის მოწმობის მისაღებად, პირი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს: ა) ასაკი – არანაკლებ 16 წელი; ბ) უნდა წარმოადგინოს ცნობა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ (ფორმა №IV–100/ა). 3. პილოტ-კურსანტი დამოუკიდებელ ფრენაზე დაიშვება შემდეგი პირობების დაცვით: ა) ფრენა უნდა განხორციელდეს დღისით, ვიზუალურ მეტეოროლოგიურ პირობებში, სდ-ის ფრენის ინსტრუქტორის ნებართვით და მისი ზედამხედველობით; ბ) პილოტ-კურსანტს თეორიული ცოდნის საგნებიდან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს: ბ.ა) საჰაერო სამართალი; ბ.ბ) ნაოსნობა – იმ შემთხვევაში, თუ პილოტ-კურსანტმა უნდა განახორციელოს დამოუკიდებელი სანაოსნო ფრენა. 4. პილოტ-კურსანტს ეკრძალება საზღაურის სანაცვლოდ ფრენის შესრულება ან მასში მონაწილეობა. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 12. პილოტის მოწმობის გაცემა |
1. პილოტის მომზადების სასწავლო პროგრამის გასავლელად, პირი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
ა) ასაკი – არანაკლებ 16 წელი; ბ) უნდა წარმოადგინოს ცნობა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ (ფორმა №IV–100/ა). 2. პილოტის მომზადება უნდა მოიცავდეს თეორიულ და პრაქტიკულ სწავლებებს და ხანგრძლივობა, ბრიფინგების გამოკლებით, უნდა იყოს: ა) თვითმფრინავი – არანაკლებ 130 სთ; ბ) შვეულმფრენი და ავტოჟირი – არანაკლებ 140 სთ; გ) მოტოდელტაპლანი – არანაკლებ 125 სთ. 3. პილოტის მოწმობის მისაღებად, პირი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს: ა) გავლილი უნდა ჰქონდეს თეორიული ცოდნის საგნების მომზადება; ბ) თეორიული ცოდნის საგნებში ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს გამოცდები; გ) სდ-ში გავლილი უნდა ჰქონდეს საფრენოსნო წვრთნა შესაბამისი კატეგორიის ორმაგსამართიან ზსხ-ზე შემდეგი მოცულობით: გ.ა) თვითმფრინავი – ჯამში არანაკლებ 30 სთ ფრენა, საიდანაც არანაკლებ 15 სთ ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად ნაფრენი და არანაკლებ 6 სთ სხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი, რომელიც მოიცავს, სულ მცირე, 3 სთ დამოუკიდებელ სანაოსნო ფრენას. დამოუკიდებელი სანაოსნო ფრენა მოიცავს, სულ მცირე, ერთ ფრენას არანაკლებ 150 კმ (80 NM) მანძილზე, რომლის განმავლობაშიც განხორციელდა გაფრენის აეროდრომიდან/საფრენი მოედნიდან განსხვავებულ აეროდრომზე/საფრენ მოედანზე დაფრენა სრული გაჩერებით; გ.ბ) შვეულმფრენი – ჯამში არანაკლებ 40 სთ ფრენა, საიდანაც არანაკლებ 20 სთ ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად ნაფრენი და არანაკლებ 10 სთ სხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი, რომელიც მოიცავს, სულ მცირე, 5 სთ დამოუკიდებელ სანაოსნო ფრენას. დამოუკიდებელი სანაოსნო ფრენა მოიცავს, სულ მცირე, ერთ ფრენას არანაკლებ 150 კმ (80 NM) მანძილზე, რომლის განმავლობაშიც განხორციელდა გაფრენის აეროდრომიდან/საფრენი მოედნიდან განსხვავებულ აეროდრომზე/საფრენ მოედანზე დაფრენა სრული გაჩერებით; გ.გ) ავტოჟირი – ჯამში არანაკლებ 40 სთ ფრენა, საიდანაც არანაკლებ 15 სთ ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად ნაფრენი და არანაკლებ 10 სთ სხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი, რომელიც მოიცავს, სულ მცირე, 3 სთ დამოუკიდებელ სანაოსნო ფრენას. დამოუკიდებელი სანაოსნო ფრენა მოიცავს, სულ მცირე, ორ ფრენას არანაკლებ 46,3 კმ (25 NM) მანძილზე, რომლის განმავლობაშიც განხორციელდა გაფრენის აეროდრომიდან/საფრენი მოედნიდან განსხვავებულ აეროდრომზე/საფრენ მოედანზე დაფრენა. თითოეული დამოუკიდებელი სანაოსნო ფრენა უნდა განხორციელდეს განსხვავებული მარშრუტით; გ.დ) მოტოდელტაპლანი – ჯამში არანაკლებ 25 სთ ფრენა, საიდანაც არანაკლებ 12 სთ ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად ნაფრენი და არანაკლებ 10 სთ სხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი, რომელიც მოიცავს, სულ მცირე, 3 სთ დამოუკიდებელ სანაოსნო ფრენას. დამოუკიდებელი სანაოსნო ფრენა მოიცავს, სულ მცირე, ორ ფრენას არანაკლებ 74 კმ (40 NM) მანძილზე, რომლის განმავლობაშიც განხორციელდა გაფრენის აეროდრომიდან/საფრენი მოედნიდან განსხვავებულ აეროდრომზე/საფრენ მოედანზე დაფრენა. დაფრენის აეროდრომი/საფრენი მოედანი გაფრენის აეროდრომისგან/საფრენი მოედნისგან უნდა იყოს დაშორებული სწორხაზოვნად არანაკლებ 28.78 კმ (15 NM) მანძილით; შენიშვნა 1: პილოტის მომზადების სასწავლო პროგრამები, ზსხ-ის კატეგორიის შესაბამისად, განსაზღვრულია ამ წესის №20–22 დანართებით; შენიშვნა 2: სადემონსტრაციო ან სხვა ტიპის ფრენა, რომელიც არ ხორციელდება სდ-ში სააგენტოსთან შეთანხმებული სასწავლო პროგრამის ფარგლებში, არ მიიჩნევა სასწავლო ფრენად. დ) საფრენოსნო წვრთნის დასრულების შემდეგ, სდ-ის მიერ დანიშნული ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება. შენიშვნა: უნარების შემოწმების საკითხები, ზსხ-ის კატეგორიის შესაბამისად, განსაზღვრულია ამ წესის №33–36 დანართებით. 4. ზსხ-ის განსხვავებულ კატეგორიაზე ოსტატობა მიიღება შემდეგი პირობების დაცვით: ა) პილოტის მოწმობის მფლობელმა ზსხ-ის შესაბამისი კატეგორიისთვის, თეორიული ცოდნის საგნების ჩათვლის ცხრილის შესაბამისად, სდ-ში უნდა გაიაროს თეორიული ცოდნის საგნების სწავლება და ჩააბაროს თეორიული გამოცდები. შენიშვნა: თეორიული ცოდნის საგნების ჩათვლის ცხრილი განისაზღვრება ამ წესის №19 დანართით. ბ) ამ მუხლის პირველი პუნქტის „გ“ ქვეპუნქტით განსაზღვრული საფრენოსნო წვრთნის საათები ფრენის ინსტრუქტორის გადაწყვეტილებით, შესაძლოა შემცირდეს სავალდებულო საფრენოსნო წვრთნის საერთო მოცულობის არაუმეტეს 20%-ით, გარდა ზსხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი საათების ოდენობისა; გ) საფრენოსნო წვრთნის დასრულების შემდეგ, სდ-ის მიერ დანიშნულ ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 13. წყლის კლასის ოსტატობა |
იმ შემთხვევაში, თუ პირი ფლობს თვითმფრინავის ან მოტოდელტაპლანის ხმელეთის (LAND) კლასის მოქმედ ოსტატობას, იმავე კატეგორიის ზსხ-ზე წყლის კლასის ოსტატობის (SEA) მისაღებად, უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
ა) გავლილი უნდა ჰქონდეს თეორიული და საფრენოსნო მომზადება; შენიშვნა 1: თვითმფრინავის წყლის კლასის მომზადების სასწავლო პროგრამა განისაზღვრება ამ წესის №23 დანართის შესაბამისად; შენიშვნა 2: სასწავლო პროგრამის თეორიული ცოდნის ნაწილი გულისხმობს პირისთვის წყლის ზედაპირიდან ფრენის შესრულებასთან დაკავშირებული თეორიული საკითხების გაცნობას, რომლის შემოწმება, ფრენის შემმოწმებლის გადაწყვეტილებით, ხორციელდება უნარების შემოწმების განმავლობაში. ბ) ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად წყლის კლასის ორმაგსამართიან ზსხ-ზე გავლილი უნდა ჰქონდეს საფრენოსნო წვრთნა, თვითმფრინავისთვის არანაკლებ 8 სთ, ხოლო მოტოდელტაპლანისთვის - არანაკლებ 6 სთ; გ) ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება. შენიშვნა: უნარების შემოწმება უნდა განხორციელდეს თეორიული სწავლების დაწყებიდან არაუმეტეს 6 თვის პერიოდში. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 131. გაცნობითი და სხვაობათა სწავლება, ცოდნის განახლების სწავლება |
1. თვითმფრინავის კატეგორიის შესაბამისი კლასის განსხვავებულ სახეობაზე საფრენოსნო ექსპლუატაციის განხორციელებამდე, პირმა უნდა გაიაროს გაცნობითი ან სხვაობათა სწავლება.
2. შვეულმფრენის კატეგორიის განსხვავებულ ტიპზე საფრენოსნო ექსპლუატაციის განხორციელებამდე, პირმა უნდა გაიაროს გაცნობითი ან სხვაობათა სწავლება, საექსპლუატაციო შესაბამისობის მონაცემების (OSD) შესაბამისად, იმ შემთხვევაში, თუ OSD გამოიყენება. 3. ავტოჟირის კატეგორიის კლასის განსხვავებულ სახეობაზე საფრენოსნო ექსპლუატაციის განხორციელებამდე, პირმა უნდა გაიაროს სხვაობათა სწავლება. 4. მოტოდელტაპლანის კატეგორიის შესაბამისი კლასის განსხვავებულ სახეობაზე საფრენოსნო ექსპლუატაციის განხორციელებამდე, პირმა უნდა გაიაროს გაცნობითი ან სხვაობათა სწავლება. შენიშვნა: გაცნობითი სწავლება გულისხმობს ზსხ-ის განსხვავებულ ვარიანტზე დამატებითი თეორიული ცოდნის მიღებას, ხოლო სხვაობათა სწავლება გულისხმობს შესაბამის ზსხ-თან დაკავშირებით დამატებითი თეორიული ცოდნისა და საფრენოსნო წვრთნის მიღებას. 5. სხვაობათა სწავლება ხორციელდება იმ შემთხვევაშიც, როდესაც მნიშვნელოვნად იცვლება საფრენოსნო ექსპლუატაციის არსებული პროცედურა(ები) ან/და ზსხ-ის აღჭურვილობა. 6. სხვაობათა სწავლებას ახორციელებს შესაბამისი ოსტატობის მქონე ფრენის ინსტრუქტორი, ხოლო სწავლების შედეგი აღინიშნება პილოტის საფრენოსნო წიგნაკში, რომელსაც ხელს აწერს ფრენის ინსტრუქტორი. 7. ცოდნის განახლების მიზნით სწავლება ხორციელდება შესაბამისი ოსტატობის მქონე ფრენის ინსტრუქტორის მიერ. ცოდნის განახლების სწავლების პროგრამა და მოცულობა განისაზღვრება ფრენის ინსტრუქტორის მიერ ინდივიდუალურად, შემდეგი ფაქტორების გათვალისწინებით: ა) პილოტის საფრენოსნო გამოცდილება; ბ) ოსტატობით მინიჭებული უფლებების უკანასკნელი გამოყენებიდან გასული დროის პერიოდი; გ) სხვა კლასის ან ტიპის მოქმედი ოსტატობის ფლობა. 8. ცოდნის განახლების სწავლების დასრულების შემდეგ, სდ-მ უნდა გასცეს სწავლების დასრულების დამადასტურებელი დოკუმენტი, რომელიც მოიცავს ამ მუხლის მე-7 პუნქტში განსაზღვრული ფაქტორების შეფასების, განხორციელებული სწავლების და სწავლების წარმატებით გავლის დამადასტურებელ ინფორმაციას. 9. პირმა, საკვალიფიკაციო შემოწმების განხორციელებამდე, ცოდნის განახლების სწავლების დასრულების დამადასტურებელი დოკუმენტი უნდა წარუდგინოს ფრენის შემმოწმებელს. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 132. ზსხ-ის პილოტის ჯანმრთელობის მდგომარეობის დამადასტურებელი ცნობა |
1. მოწმობის მფლობელმა პირმა ყოველ ორ წელიწადში ერთხელ სააგენტოს უნდა წარუდგინოს განახლებული ცნობა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ (ფორმა №IV–100/ა).
2. ცნობა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ (ფორმა №IV–100/ა) უნდა მოიცავდეს ნევროლოგიური, ოფთალმოლოგიური, ოტორინოლარინგოლოგიური, გულ-სისხლძარღვთა და სუნთქვის, ენდოკრინოლოგიური (შაქრიანი დიაბეტი – ჰიპოგლიკემიის რისკი) და მამოძრავებელი სისტემების კვლევას და კვლევის შესაბამის შედეგებს, ასევე ფსიქო-ემოციურ მდგომარეობას და ანამნეზში ინფექციურ დაავადებებს. 3. ამ მუხლის მე-2 პუნქტში აღნიშნული კვლევებით არ უნდა დგინდებოდეს მწვავე და ქრონიკული დეკომპენსირებული დაავადებები. 4. იმ შემთხვევაში, თუ პირი ვერ აკმაყოფილებს ამ მუხლის მე-3 პუნქტის პირობას, სააგენტო უფლებამოსილია, არ გასცეს მოწმობა და მოწმობასთან დაკავშირებული ოსტატობები, ასევე, საჭიროებისას, განსაზღვრული პერიოდით შეუჩეროს პირს მოწმობით მინიჭებული უფლებების გამოყენება ამ წესის მე-10 მუხლის შესაბამისად. 5. პირი უფლებამოსილია, ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ ცნობის (ფორმა №IV–100/ა) ნაცვლად, წარმოადგინოს I ან II კლასის სამედიცინო სერტიფიკატი. შენიშვნა: I და II კლასის სამედიცინო სერტიფიკატი გაცემული უნდა იყოს ჩიკაგოს კონვენციის 1-ლი დანართის ან 2011 წლის 3 ნოემბრის ევროკომისიის რეგულაციის No 1178/2011 (Commission Regulation (EU) No 1178/2011) ANNEX IV (PART–MED)-ის პირობების ან „სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2019 წლის 8 იანვრის №4 ბრძანებით დამტკიცებული „ავიასამედიცინო ცენტრის და ავიასამედიცინო ექსპერტის სერტიფიცირების, ავიასპეციალისტის სამედიცინო სერტიფიცირების წესის“ შესაბამისად. 6. იმ შემთხვევაში, თუ პირის ჯანმრთელობის მდგომარეობის ცვლილება იწვევს ან შესაძლოა, გამოიწვიოს ამ მუხლის მე-3 პუნქტის შეუსრულებლობა, მათ შორის, ამ მუხლის 1-ლი პუნქტში აღნიშნულ პერიოდში, პირი ვალდებულია არ გამოიყენოს მოწმობით მინიჭებული უფლებები, ვიდრე მისი ჯანმრთელობის მდგომარეობა არ დააკმაყოფილებს ამ მუხლის მე-3 პუნქტის მოთხოვნას. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 133. ინგლისური ენის ცოდნის დამადასტურებელი დოკუმენტი |
მოწმობის მფლობელი პირი უნდა ფლობდეს საერთო ევროპული სარეკომენდაციო ჩარჩოს (CEFR) შესაბამის ინგლისური ენის ცოდნის დამადასტურებელ დოკუმენტს მინიმუმ B2 დონის მაჩვენებლით ან ინგლისური ენის ცოდნის დამადასტურებელ სერტიფიკატს ICAO-ს შეფასების შკალის მიხედვით, მინიმუმ მე-4 დონის მაჩვენებლით.
შენიშვნა: ინგლისური ენის ცოდნის დამადასტურებელი შესაბამისი დოკუმენტების ჩამონათვალი და მათი მოქმედების ვადა განისაზღვრება ამ წესის №37 დანართით. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 14. დამატებითი ოსტატობა |
1. პლანერის/ბანერის ბუქსირების ოსტატობის მისაღებად, პილოტი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
ა) ასაკი – არანაკლებ 18 წელი; ბ) გამოცდილება – მოწმობის გაცემის შემდეგ შესაბამისი კლასის ან ტიპის ზსხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს ჯამში არანაკლებ 30 სთ და შესრულებული ჰქონდეს ჯამში არანაკლებ 60 აფრენა და დაფრენა; გ) თეორიული ცოდნა – ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს თეორიული სწავლება შესაბამისი მოცულობით; დ) საფრენოსნო წვრთნა – ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს საფრენოსნო წვრთნა, შესაბამისი მოცულობით. თვითმფრინავის კატეგორიაზე საფრენოსნო წვრთნის მიზნით უნდა განხორციელდეს, სულ მცირე, 10 ფრენა, მათ შორის, 5 ფრენა – ორმაგსამართიან ზსხ-ზე, 5 ფრენა – დამოუკიდებლად; შენიშვნა: თვითმფრინავით პლანერის ბუქსირების სასწავლო პროგრამა განისაზღვრება ამ წესის №24 დანართის შესაბამისად. ე) საფრენოსნო წვრთნის დასრულების შემდეგ, ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება. 2. ჰაერიდან შეწამვლის ოსტატობის მისაღებად, პილოტი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს: ა) ასაკი – არანაკლებ 18 წელი; ბ) გამოცდილება – მოწმობის გაცემის შემდეგ, შესაბამისი კლასის ან ტიპის ზსხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს ჯამში არანაკლებ 100 სთ და შესრულებული ჰქონდეს ჯამში არანაკლებ 200 აფრენა და დაფრენა; გ) თეორიული ცოდნა – ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს თეორიული სწავლება შესაბამისი მოცულობით; დ) საფრენოსნო წვრთნა – ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს საფრენოსნო წვრთნა შესაბამისი მოცულობით; ე) საფრენოსნო წვრთნის დასრულების შემდეგ, ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება. 3. პარაშუტისტის ჩამოგდების ოსტატობის მისაღებად პილოტი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს: ა) ასაკი – არანაკლებ 18 წელი; ბ) გამოცდილება – პილოტის მოწმობის გაცემის შემდეგ, პირს შესაბამისი კლასის ან ტიპის ზსხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს ჯამში არანაკლებ 50 საათი და შესრულებული ჰქონდეს ჯამში არანაკლებ 100 აფრენა და დაფრენა; გ) თეორიული ცოდნა – ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს თეორიული სწავლება შესაბამისი მოცულობით; დ) საფრენოსნო წვრთნა – ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს საფრენოსნო წვრთნა შესაბამისი მოცულობით; ე) ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება, რომლის განმავლობაშიც ხორციელდება პარაშუტისტის ჩამოგდების იმიტირება და თეორიული ცოდნის წარმოჩენა. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
თავი IV ინსტრუქტორის ოსტატობა, სასწავლო პროგრამები
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 15. ზოგადი დებულებები |
1. ეს თავი ადგენს ავტოჟირის და მოტოდელტაპლანის ფრენის ინსტრუქტორის და უფროსი ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობასთან დაკავშირებულ მოთხოვნებს.
2. თვითმფრინავის და შვეულმფრენის ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობასთან დაკავშირებული საკითხები განისაზღვრება სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2012 წლის 30 აგვისტოს №150 ბრძანებით დამტკიცებული „ავიასპეციალისტთა სერტიფიცირების წესების“ შესაბამისად. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 16. ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობა |
1. ზსხ-ის ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მიღების მიზნით მომზადებაზე დაშვებისათვის, კანდიდატი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
ა) ასაკი – არანაკლებ 18 წელი; ბ) უნდა ფლონდეს პილოტის ეროვნულ მოწმობას ზსხ-ის მოქმედი ოსტატობით; გ) უნდა წარმოადგინოს ცნობა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ (ფორმა №IV–100/ა); დ) გამოცდილება – ზსხ-ზე, რომელზეც კანდიდატმა უნდა განახორციელოს ფრენის ინსტრუქტორის საქმიანობა, უნდა ჰქონდეს: დ.ა) ავტოჟირზე – პილოტის მოწმობის მიღების შემდეგ კლასის სახეობაზე ნაფრენი არანაკლებ 150 სთ, მათ შორის, 100 სთ ზსხ-ის მეთაურის რანგში; დ.ბ) მოტოდელტაპლანზე – პილოტის მოწმობის მიღების შემდეგ კლასის სახეობაზე ზსხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი არანაკლებ 100 სთ. 2. ზსხ-ის ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მიღება ხორციელდება შემდეგი პირობების დაცვით: ა) კანდიდატი აკმაყოფილებს ამ მუხლის 1-ლი პუნქტით განსაზღვრულ მოთხოვნებს; ბ) თეორიული ცოდნა – კანდიდატს სააგენტოს მიერ სერტიფიცირებულ სდ-ში გავლილი უნდა ჰქონდეს სწავლება ფრენის ინსტრუქტორის თეორიული ცოდნის საგნებსა და სწავლების ტექნიკაში შემდეგი მოცულობით: ბ.ა) ავტოჟირი – არანაკლებ 125 სთ; ბ.ბ) მოტოდელტაპლანი – არანაკლებ 40 სთ; გ) საფრენოსნო წვრთნა – სდ-ში უფროს ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად და მისი ზედამხედველობით შესაბამისი კატეგორიის ორმაგსამართიან ზსხ-ზე გავლილი უნდა ჰქონდეს საფრენოსნო მომზადება შემდეგი მოცულობით: გ.ა) ავტოჟირი – არანაკლებ 20 სთ; გ.ბ) მოტოდელტაპლანი – არანაკლებ 15 სთ. შენიშვნა: ფრენის ინსტრუქტორის მომზადების სასწავლო პროგრამა განსაზღვრულია ამ წესის №25 დანართით. დ) სდ-ის მიერ დანიშნულ უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ზსხ-ზე ფრენის ინსტრუქტორის რანგში ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მფლობელის შესაბამისი კომპეტენციის წარმოჩენით. შენიშვნა 1: კომპეტენციის შეფასების შინაარსი, ზსხ-ის კატეგორიის შესაბამისად, განსაზღვრულია ამ წესის №26 დანართით. შენიშვნა 2: კომპეტენციის შეფასება უნდა განხორციელდეს შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ზე, რომელიც გამოიყენება ფრენის ინსტრუქტორის საფრენოსნო წვრთნისათვის. 3. იმ შემთხვევაში, თუ პირი ფლობს მოტოდელტაპლანის ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობას და ახორციელებს ავტოჟირის ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მიღებას ან პირიქით, თეორიული ცოდნის საგნებიდან ჩაეთვლება: ა) საჰაერო სამართალი; ბ) ადამიანის შესაძლებლობები; გ) მეტეოროლოგია; დ) ნაოსნობა. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 17. ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობით მინიჭებული უფლება |
1. პირმა ფრენის ინსტრუქტორის საქმიანობა უნდა განახორციელოს იმ შემთხვევაში, თუ:
ა) ფლობს ამ წესის საფუძველზე გაცემულ პილოტის ეროვნულ მოწმობას ზსხ-ის მოქმედი ოსტატობით; ბ) ფლობს ფრენის ინსტრუქტორის მოქმედ ოსტატობას ზსხ-ის იმ კატეგორიის ოსტატობის აღნიშვნით, რომელზეც უნდა განახორციელოს საინსტრუქტორო საქმიანობა; გ) უფლებამოსილია შესაბამის ზსხ-ზე მეთაურის რანგში განახორციელოს ფრენა. 2. ფრენის ინსტრუქტორი უფლებამოსილია: ა) პილოტის მოწმობის მიღების, მოწმობასთან დაკავშირებული ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების და განახლების მიზნით, განახორციელოს საფრენოსნო წვრთნა ზსხ-ის შესაბამისი კატეგორიის კლასის სახეობაზე; ბ) განახორციელოს საფრენოსნო წვრთნა ზსხ-ის შესაბამისი კატეგორიის, კლასის და კლასის სახეობის ოსტატობის მინიჭების/აღნიშვნის მიზნით; გ) განახორციელოს საფრენოსნო წვრთნა დამატებითი ოსტატობის მინიჭების ან განახლების მიზნით, იმ შემთხვევაში, თუ ფლობს იმ დამატებით ოსტატობას, რომლის სწავლებასაც ახორციელებს და უფროს ფრენის შემმოწმებელთან წარმოჩენილი აქვს აღნიშნული ოსტატობის სწავლების კომპეტენცია. 3. ზსხ-ის შესაბამისი კატეგორიის კლასის განსხვავებულ სახეობაზე ფრენის ინსტრუქტორის საქმიანობა უნდა განხორციელდეს შემდეგი პირობების დაცვით: ა) ფრენის ინსტრუქტორს შესაბამის კლასის სახეობაზე, ზსხ-ის მეთაურის რანგში, გავლილი უნდა ჰქონდეს გაცნობითი ან სხვაობათა სწავლება; ბ) გამოცდილება – ფრენის ინსტრუქტორს ზსხ-ის მეთაურის რანგში შესაბამისი კლასის სახეობაზე ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 5 სთ. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 18. უფროსი ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობა და უფლებამოსილება |
1. უფროსი ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მიღება ხორციელდება შემდეგი პირობების დაცვით:
ა) კანდიდატი ფრენის ინსტრუქტორის მოქმედ ოსტატობას ფლობს არანაკლებ 3 წელი; ბ) გამოცდილება – ფრენის ინსტრუქტორის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 400 სთ; გ) უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება. შენიშვნა: უფროსი ფრენის ინსტრუქტორის კომპეტენციის შეფასების შინაარსი, ავტოჟირის კატეგორიისთვის განსაზღვრულია ამ წესის №28 დანართით. 2. უფროსი ფრენის ინსტრუქტორი, ზსხ-ის შესაბამისი კატეგორიის ფარგლებში, უფლებამოსილია, განახორციელოს საფრენოსნო წვრთნა ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის გაცემის, ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
თავი V ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობა, საკვალიფიკაციო მოთხოვნები
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 19. ზოგადი დებულებები |
ეს თავი ადგენს ავტოჟირის და მოტოდელტაპლანის ფრენის შემმოწმებლის და უფროსი ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობასთან დაკავშირებულ მოთხოვნებს.
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 20. ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობა და უფლებამოსილება |
1. ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მისაღებად, კანდიდატი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
ა) ფლობდეს ამ წესის საფუძველზე გაცემულ პილოტის ეროვნულ მოწმობას ზსხ-ის მოქმედი ოსტატობით; ბ) ფლობდეს ფრენის ინსტრუქტორის მოქმედ ოსტატობას ზსხ-ის იმ კატეგორიაზე, რომელზეც უნდა განახორციელოს შემმოწმებლის საქმიანობა; გ) დამატებით ავტოჟირის კატეგორიისთვის: გ.ა) ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობას ფლობდეს არანაკლებ 3 წელი; გ.ბ) გამოცდილება – ზსხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 1000 სთ, საიდანაც ფრენის ინსტრუქტორის რანგში ნაფრენი - არანაკლებ 250 სთ; დ) დამატებით მოტოდელტაპლანის კატეგორიისთვის: დ.ა) ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობას ფლობდეს არანაკლებ 2 წელი; დ.ბ) გამოცდილება – ფრენის ინსტრუქტორის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 200 სთ; ე) უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ზსხ-ზე ფრენის შემმოწმებლის რანგში ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება, ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მფლობელის შესაბამისი კომპეტენციის წარმოჩენით. 2. ფრენის შემმოწმებელი უფლებამოსილია, განახორციელოს: ა) უნარების შემოწმება პილოტის მოწმობის გაცემის მიზნით; ბ) საკვალიფიკაციო შემოწმება, მოწმობაში ზსხ-ის კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების და განახლების მიზნით. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
მუხლი 21. უფროსი ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობა და უფლებამოსილება |
1. უფროსი ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მისაღებად, კანდიდატი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
ა) ფლობდეს პილოტის ეროვნულ მოწმობას ზსხ-ის მოქმედი ოსტატობით; ბ) ფლობდეს ფრენის ინსტრუქტორის მოქმედ ოსტატობას შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ზე; გ) დამატებით ავტოჟირის კატეგორიისთვის: გ.ა) გამოცდილება – ზსხ-ის ფრენის ინსტრუქტორის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 1000 სთ; დ) დამატებით მოტოდელტაპლანის კატეგორიისთვის: დ.ა) გამოცდილება – ზსხ-ის ფრენის ინსტრუქტორის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 600 სთ; ე) ფლობდეს შესაბამის ცოდნასა და გამოცდილებას, რაც უკავშირდება უფროსი ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მფლობელის უფლებამოსილებებს; ვ) უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ზსხ-ზე უფროსი ფრენის შემმოწმებლის რანგში ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება უფროსი ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მფლობელის შესაბამისი კომპეტენციის წარმოჩენით. 2. უფროსი ფრენის შემმოწმებელი, ზსხ-ის შესაბამისი კატეგორიის ფარგლებში, უფლებამოსილია განახორციელოს: ა) ფრენის ინსტრუქტორის კანდიდატის კომპეტენციის შეფასება ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მიღების, ასევე, ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების და განახლების მიზნით; ბ) ფრენის შემმოწმებლის კანდიდატის კომპეტენციის შეფასება ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მიღების, ასევე, ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების/განახლების მიზნით; გ) უფროსი ფრენის ინსტრუქტორის კანდიდატის კომპეტენციის შეფასება ინსტრუქტორის ოსტატობის მიღების, ასევე, ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების და განახლების მიზნით; დ) უფროსი ფრენის შემმოწმებლის კანდიდატის კომპეტენციის შეფასება შემმოწმებლის ოსტატობის მიღების, ასევე, ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების და განახლების მიზნით. სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ. |
+
სსიპ –
სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის
ბრძანება №111
2019 წლის 31 მაისი
ქ. თბილისი
ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის სერტიფიცირების წესის დამტკიცების შესახებ
საქართველოს საჰაერო კოდექსის მე-9 მუხლის პირველი ნაწილის, 91 და 56-ე მუხლების საფუძველზე, ვბრძანებ:
საქართველოს საჰაერო კოდექსის მე-9 მუხლის პირველი ნაწილის, 91 და 56-ე მუხლების საფუძველზე, ვბრძანებ:
+
მუხლი 1🔗
დამტკიცდეს „ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის სერტიფიცირების წესი“.
+
მუხლი 2🔗
ბრძანება ამოქმედდეს გამოქვეყნებისთანავე.
სსიპ - სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორილევან კარანაძე
ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის
სერტიფიცირების წესი
მუხლი 1. რეგულირების სფერო🔗
1. ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის სერტიფიცირების წესი (შემდგომ – წესი) არეგულირებს ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის (პილოტი, პილოტ-კურსანტი და ინსტრუქტორი) მოწმობის გაცემის, მოქმედების ვადის გაგრძელების, განახლების, შეჩერების, აღდგენის და აღიარების საკითხებს.
2. წესის მოქმედება ვრცელდება ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობაზე.
სერტიფიცირების წესი
3. წინამდებარე წესის მოქმედება არ ვრცელდება იმ ზემსუბუქი საფრენი აპარატის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობაზე, რომლის ფრენა შეუძლებელია ადამიანის მასის და ფიზიკური ძალის გამოყენების გარეშე და არ რეგისტრირდება სამოქალაქო საჰაერო ხომალდების სახელმწიფო რეესტრში.
მუხლი 2. ტერმინები და შემოკლებები🔗
+
თავი I
ზოგადი დებულებები |
1. ამ წესში გამოყენებულ ტერმინებს, ამ წესის მიზნებისთვის, აქვს შემდეგი მნიშვნელობა:
ა) აღიარება – ქმედება, რის შედეგადაც სახელმწიფო, უფლებამოსილი ორგანოს სახით, უცხო სახელმწიფოს მიერ გაცემულ მოწმობას საკუთარის თანაბარღირებულად აღიარებს;
ბ) ბუქსირება – საბუქსირე ძელით აღჭურვილი ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდით პლანერის ბუქსირება;
გ) დამოუკიდებელი ფრენა – ფრენა, რომლის განმავლობაშიც პილოტ-კურსანტი მარტო იმყოფება ზსხ-ზე;
+
მუხლი 1. რეგულირების სფერო
1. ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის სერტიფიცირების წესი (შემდგომში – წესი) არეგულირებს ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის მოწმობის გაცემის, მოქმედების ვადის გაგრძელების, განახლების, მოქმედების ვადის შეჩერების, აღდგენის, გაუქმების და აღიარების საკითხებს. |
დ) ზსხ-ის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობა (შემდგომში – ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობა) – ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის საფრენოსნო ექსპლუატაციის განხორციელების უფლების მქონე მოწმობის მფლობელი პირი;
2. წესის მოქმედება ვრცელდება ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობაზე.
ე) ზემსუბუქი საფრენი აპარატი – საფრენი აპარატი, რომლის ცარიელი მასა ძრავას გარეშე არ აღემატება 70 კგ-ს, ძრავით 115 კგ-ს, ხოლო საწვავის ავზის მაქსიმალური მოცულობა არ აღემატება 20 ლიტრს;
3. წესის მოქმედება არ ვრცელდება ზემსუბუქი საფრენი აპარატის საფრენოსნო პერსონალზე.
ვ) ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი (ზსხ) – საჰაერო ხომალდი არაუმეტეს 2 სავარძლით, არაუმეტეს 600 კგ მაქსიმალური ასაფრენი მასით ხმელეთიდან და 650 კგ მაქსიმალური ასაფრენი მასით წყლის ზედაპირიდან ოპერირებისას;
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
ზ) ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი მბრუნავი ფრთით (მბრუნავფრთიანი ზსხ) – ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი, რომლის მზიდი ხრახნი აეროდინამიკული ძალის ზემოქმედების შედეგად ბრუნავს ძრავასგან დამოუკიდებლად;
თ) ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის მეთაური – საჰაერო ხომალდის ფრენისას მის მართვასა და უსაფრთხოებაზე პასუხისმგებელი პილოტი;
ი) ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი მოქნილი ფრთით (მოქნილფრთიანი ზსხ) – ძრავიანი ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი, რომლის მართვა შესაძლებელია გრძივი და განივი ღერძების მიმართ სიმძიმის ცენტრის ცვლილების საშუალებით;
+
მუხლი 2. ტერმინები და განმარტებები
1. წესში გამოყენებულ ტერმინებს ამ წესის მიზნებისათვის აქვს შემდეგი მნიშვნელობა: |
კ) ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი მოძრავი ფრთით (მოძრავფრთიანი ზსხ) – ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი, რომელიც სივრცეში ჰორიზონტალურ მდებარეობას ინარჩუნებს ვერტიკალურ ღერძზე დამაგრებული ერთი ან რამდენიმე მზიდი ხრახნის საშუალებით;
ა) ავტოჟირი (მბრუნავფრთიანი ზსხ) – საჰაერო ხომალდი, რომლის მზიდი ხრახნი ბრუნავს ძრავასგან დამოუკიდებლად, გარდა თავდაპირველად მზიდი ხრახნის მოქმედებაში მოყვანისა, გადაადგილებისას შემხვედრი ჰაერის ნაკადის მოქმედების საშუალებით, ხოლო მამოძრავებელ ძალას წარმოქმნის საჰაერო ხრახნი;
ლ) ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი უძრავი ფრთით (უძრავფრთიანი ზსხ) – ძალური დანადგარის მეშვეობით მოძრავი, ჰაერზე უფრო მძიმე ზსხ, გარდა პლანერისა, რომლის ამწევი ძალა უძრავ ფრთებზე აეროდინამიკური რეაქციის საშუალებით იქმნება და გაზომვადი უმართავი ვარდნის დამყარებული (Steady) მინიმალური სიჩქარე (დაფრენის კონფიგურაციაში) არ აღემატება 45 კვანძს (CAS);
ბ) ოსტატობის გაგრძელება – ოსტატობის მოქმედების ვადის განმავლობაში განხორციელებული ადმინისტრაციული ორგანოს ქმედება, რომელიც, მოწმობის მფლობელს საშუალებას აძლევს, დადგენილი მოთხოვნების შესრულებით, გააგრძელოს ოსტატობით მინიჭებული უფლებების გამოყენება შემდგომი განსაზღვრული პერიოდით;
მ) ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის კატეგორიები – ზსხ უძრავი ფრთით (თვითმფრინავი), ზსხ მოძრავი ფრთით (შვეულმფრენი), ზსხ მბრუნავი ფრთით (გიროპლანი), ზსხ მოქნილი ფრთით (მოტოდელტაპლანი);
გ) ოსტატობის განახლება – ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვის შემდეგ განხორციელებული ადმინისტრაციული ორგანოს ქმედება, რომელიც დადგენილი მოთხოვნების შესრულების შემდეგ, საშუალებას იძლევა შემდგომი განსაზღვრული პერიოდით განახლდეს ოსტატობით მინიჭებული უფლებები;
ნ) ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ფრენის საერთო დრო – ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის მოძრაობის დაწყებიდან (აფრენის მიზნით) მის სრულ გაჩერებამდე, ხოლო მბრუნავფრთიანი ზსხ-ის შემთხვევაში მზიდი ხრახნის მოძრაობის დაწყებიდან მის სრულ გაჩერებამდე;
დ) დამოუკიდებელი ფრენა – ფრენა, რომლის განმავლობაშიც საჰაერო ხომალდზე იმყოფება მხოლოდ პილოტ-კურსანტი და დამოუკიდებლად ახორციელებს მის მართვას;
ო) ზსხ-ის ინსტრუქტორის მოწმობა (შემდგომში – ინსტრუქტორის მოწმობა) – ზსხ-ის შესაბამისი კატეგორის კლასზე ან ტიპზე საფრენოსნო წვრთნის ან ფრენის შემოწმების განხორციელების უფლების დამადასტურებელი მოწმობა;
ე) ექსპლუატანტი – ფიზიკური ან იურიდიული პირი, რომელიც ახორციელებს საჰაერო ხომალდის საფრენოსნო ექსპლუატაციას;
პ) ინსტრუქტორის სემინარი – სასწავლო სემინარი, რომელიც შეიცავს თეორიულ სწავლებებს ინსტრუქტორებისთვის და ხორციელდება სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს მიერ სერტიფიცირებულ ან აღიარებულ სასწავლო დაწესებულებაში;
ვ) ზემსუბუქი საფრენი აპარატი – საფრენი აპარატი, რომლის ცარიელი მასა ძრავას გარეშე არ აღემატება 70 კგ-ს, ძრავით – 115 კგ-ს, ხოლო საწვავის ავზის მაქსიმალური მოცულობა არ აღემატება 20 ლიტრს ან ნებისმიერი სხვა საფრენი აპარატი, რომლის კონსტრუქციის შემადგენელ კომპონენტს წარმოადგენს პარაშუტი;
ჟ) კვალიფიკაცია – პირის პროფესიული მომზადების ხარისხი და ცოდნის დონე შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ის საფრენოსნო ექსპლუატაციის განხორციელებისას;
ზ) ზემსუბუქი თვითმფრინავი – არაუმეტეს ორი სავარძლით აღჭურვილი თვითმფრინავი, რომლის გაზომვადი უმართავი ვარდნის ფრენის სიჩქარე ან მინიმალური დამყარებული ფრენის სიჩქარე დაფრენის კონფიგურაციაში არ აღემატება 45 კვანძს (CAS), მაქსიმალური ასაფრენი მასა ხმელეთის ზედაპირიდან ექსპლუატაციისას არ აღემატება 600 კგ-ს, ხოლო წყლის ზედაპირიდან – 650 კგ-ს;
რ) მარშრუტის სექტორი – ფრენის ის ნაწილი, რომელიც მოიცავს აფრენას, სიმაღლის აღებას, ჰორიზონტალურ ფრენას (არანაკლებ 15 წუთი), მოფრენას, დასაფრენად შესვლას და დაფრენას;
თ) ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი – არაუმეტეს ორი სავარძლით აღჭურვილი საჰაერო ხომალდი, რომლის მაქსიმალური ასაფრენი მასა ხმელეთის ზედაპირიდან ექსპლუატაციისას არ აღემატება 600 კგ-ს, ხოლო წყლის ზედაპირიდან – 650 კგ-ს;
ს) მარშრუტზე ფრენა – აფრენისა და დაფრენის პუნქტებს შორის განხორციელებული ფრენა წინასწარ დაგეგმილი მარშრუტითა და სტანდარტული სანაოსნო პროცედურების გამოყენებით;
ი) ზსხ-ის განსხვავებული სახეობა – ერთ კლასს მიკუთვნებული ზსხ ან ზსხ-ების ჯგუფი, რომელსაც გააჩნია სხვაობები იმ ზსხ-თან მიმართებით, რომლის ოსტატობასაც ფლობს პირი და საჭიროებს გაცნობით (Familiarisation training) ან სხვაობათა სწავლებას (Differences training);
ტ) მგზავრი – პირი, რომელიც მონაწილეობს ფრენაში ზსხ-ის პილოტის ან ოპერატორის თანხმობით, გარდა ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობისა;
კ) ზსხ-ის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობა (შემდგომში – ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობა) – ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის საფრენოსნო ექსპლუატაციის განხორციელების უფლებამოსილების მქონე შესაბამისი მოწმობის მფლობელი პირები;
უ) ოპერატორი – იურიდიული პირი, რომელიც საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად ახორციელებს ზსხ-ის საფრენოსნო ექსპლუატაციას;
ლ) ზსხ-ის კატეგორია – განსაზღვრული ძირითადი მახასიათებლების საფუძველზე საჰაერო ხომალდების კატეგორიებად დაყოფა. ზსხ იყოფა: თვითმფრინავის (უძრავი ფრთა), შვეულმფრენის (მოძრავი ფრთა), ავტოჟირის (მბრუნავი ფრთა) და მოტოდელტაპლანის (მოქნილი ფრთა) კატეგორიებად;
ფ) ოსტატობის აღნიშვნა – ჩანაწერი მოწმობაში, რომლითაც განსაზღვრულია ამ დოკუმენტით მინიჭებული უფლებები, პირობები და შეზღუდვები;
მ) ზსხ-ის მეთაური – სხ-ის ფრენისას, მის მართვასა და უსაფრთხოებაზე პასუხისმგებელი პილოტი;
ქ) პარაშუტისტის ჩამოგდება – ზსხ-ის საფრენოსნო ექსპლუატაცია, რომლის დროსაც ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდიდან ხორციელდება პარაშუტით აღჭურვილი პირის საჰაერო ხომალდიდან ჩამოყრა;
ნ) ზსხ-ის ფრენის დრო გულისხმობს:
ღ) პილოტ-კურსანტი – პირი, რომელიც პირველადი საფრენოსნო მომზადების გასავლელად გადის სწავლებას სასწავლო დაწესებულებაში;
ნ.ა) თვითმფრინავისთვის, ავტოჟირისთვის, მოტოდელტაპლანისთვის – საერთო დროს აფრენის მიზნით, საჰაერო ხომალდის მიერ მოძრაობის დაწყებიდან ფრენის დასრულებისას მის შეჩერებამდე;
ყ) პილოტის ეროვნული მოწმობა (შემდგომში – პილოტის მოწმობა) – საქართველოს საჰაერო სივრცეში ზსხ-ის ექსპლუატაციის უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტი, რომელიც სააგენტოს მიერ გაცემულია ამ წესის შესაბამისად;
ნ.ბ) შვეულმფრენისთვის – საერთო დროს შვეულმფრენის მზიდი ხრახნის ბრუნვის დაწყებიდან ფრენის დასრულებისას შვეულმფრენის სრულ გაჩერებამდე და მზიდი ხრახნის ბრუნვის შეჩერებამდე;
შ) საკვალიფიკაციო შემოწმება (Proficiency Check) – უნარების შემოწმება ოსტატობის ვადის გაგრძელების ან განახლების შემთხვევაში, მათ შორის ზეპირი გამოცდა, თუ არსებობს ამის საჭიროება;
ო) თვითმფრინავი (უძრავფრთიანი ზსხ) – ძალური დანადგარის მეშვეობით მოძრავი ჰაერზე უფრო მძიმე საჰაერო ხომალდი, რომლის ამწევი ძალა უძრავ ფრთებზე აეროდინამიკური რეაქციის საშუალებით წარმოიქმნება;
ჩ) სასწავლო დაწესებულება (სდ) – სააგენტოს მიერ სერტიფიცირებული ან აღიარებული სასწავლო დაწესებულება, რომელიც ახორციელებს ზსხ-ის საფრენოსნო და ტექნიკური პერსონალის პროფესიულ მომზადებას;
პ) კომპეტენცია – დავალების განსაზღვრული სტანდარტის შესაბამისად შესასრულებლად საჭირო უნარების, ცოდნისა და დამოკიდებულების ერთობლიობა;
ც) საფრენოსნო წვრთნა – ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის საფრენოსნო სამუშაოს უნარ-ჩვევების შესაძენად ან აღსადგენად ჩატარებული სწავლების პროცესი;
ჟ) კომპეტენციის შეფასება – ფრენის ინსტრუქტორის ან ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მიღების, მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით, უნარების, ცოდნისა და დამოკიდებულების წარმოჩენა;
ძ) ზსხ-ს განსხვავებული სახეობა – ერთ კლასს მიკუთვნებული ზსხ ან ზსხ-ის დაჯგუფება, რომელსაც გააჩნია სხვაობები (Differences) იმ ზსხ-თან მიმართებით, რომლის ოსტატობასაც ფლობს პირი და საჭიროებს სხვაობათა სწავლებას;
რ) მარშრუტზე ფრენა – გაფრენისა და მიფრენის პუნქტებს შორის შესრულებული ფრენა, რომელიც ხორციელდება წინასწარ დაგეგმილი მარშრუტითა და სტანდარტული სანაოსნო პროცედურების გამოყენებით;
ჭ) უნარების შემოწმება (Skill test) – მოწმობის ან ოსტატობის გასაცემად უნარების შემოწმება, მათ შორის, ზეპირი გამოცდა, თუ არსებობს ამის საჭიროება;
ს) მგზავრი – პირი, რომელიც იმყოფება სხ-ის ბორტზე ზსხ-ის მეთაურის თანხმობით, გარდა ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობისა;
ხ) ზსხ-ის ფრენის ინსტრუქტორი (შემდგომში – ინსტრუქტორი) – პირი, რომელსაც გააჩნია ინსტრუქტორის მოწმობა და დანიშნულია სდ-ის ან ზსხ-ის ოპერატორის მიერ საფრენოსნო წვრთნის ჩასატარებლად;
ტ) მოტოდელტაპლანი (მოქნილფრთიანი ზსხ) – ძრავიანი საჰაერო ხომალდი კარკასული მბრუნავი ფრთით და ფიუზელაჟით, რომელიც პილოტის მიერ მართვადია, მხოლოდ ტანგაჟისა და დაფერდების კუთხეების მიმართულებით, ფრთის მიმართ საჰაერო ხომალდის სიმძიმის ცენტრის ცვლილების საშუალებით. საჰაერო ხომალდის ფრენის მართვა დამოკიდებულია ფრთის მოქნილად დეფორმირების შესაძლებლობაზე;
ჯ) ფრენის შემმოწმებელი (შემდგომში – შემმოწმებელი) – პირი, რომელიც ფლობს ფრენის ინსტრუქტორის მოწმობას და დანიშნულია სდ-ის ან ზსხ-ის ოპერატორის მიერ უნარების, საკვალიფიკაციო შემოწმების ან კომპეტენციის შეფასების მიზნით;
უ) ოსტატობა – მოწმობაში შეტანილი ჩანაწერი, რომელიც განსაზღვრავს მოწმობასთან დაკავშირებულ სპეციალურ პირობებს, უფლებებსა და შეზღუდვებს;
ჰ) ცოდნის განახლება (Refresher training) – სპეციალური მომზადების კურსი, რომელიც მოიცავს თეორიულ და საფრენოსნო წვრთნას შესაბამისი კლასის ან ტიპის ოსტატობის გაგრძელების ან განახლების მიზნით;
ფ) პილოტ-კურსანტი – პირი, რომელიც პირველად გადის საფრენოსნო მომზადებას სასწავლო დაწესებულებაში;
2. ამ წესში გამოყენებულ შემოკლებებს აქვს შემდეგი მნიშვნელობები:
ქ) პილოტის ეროვნული მოწმობა (შემდგომში – მოწმობა) – ამ წესის შესაბამისად, სააგენტოს მიერ გაცემული დოკუმენტი, რომელიც ადასტურებს საქართველოს საჰაერო სივრცეში ზსხ-ის საფრენოსნო ექსპლუატაციის განხორციელების უფლებას;
ა) ვმპ: ვიზუალური მეტეოროლოგიური პირობები;
ღ) საკვალიფიკაციო შემოწმება (Profficiency check) – ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით, უნარების წარმოჩენა, ზეპირი გამოცდის ჩათვლით, თუ არსებობს ამის საჭიროება;
ბ) ვფწ: ვიზუალური ფრენის წესი;
ყ) სასწავლო დაწესებულება – სააგენტოს მიერ სერტიფიცირებული ან აღიარებული ორგანიზაცია, რომელიც ახორციელებს სხ-ის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის სწავლებას;
გ) ზსხ – ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი;
შ) საფრენოსნო წვრთნა – ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის საფრენოსნო საქმის (სამუშაოს) უნარ-ჩვევების შესაძენად ან აღსადგენად ჩატარებული სწავლების პროცესი;
დ) სდ – სასწავლო დაწესებულება;
ჩ) საფრენოსნო საქმე (Airmanship) – ფრენის მიზნების განსახორციელებლად სწორი განსჯისა და გააზრებული თეორიული ცოდნის, საფრენოსნო უნარების და დამოკიდებულებების თანმიმდევრული გამოყენება;
ე) სეს – საფრენოსნო ექსპლუატაციის სახელმძღვანელო;
ც) სხ-ის კლასი – საჰაერო ხომალდის გარკვეულ კატეგორიას მიკუთვნებული ზსხ, რომელიც არ საჭიროებს ცალკეული ტიპის ოსტატობას;
ვ) სმმ – საჰაერო მოძრაობის მართვა;
ძ) სხ-ის ტიპი – საჰაერო ხომალდის გარკვეულ კატეგორიას მიკუთვნებული ზსხ, რომლის ექსპლუატაცია საჭიროებს ტიპის ოსტატობას და მოიცავს ერთნაირი დიზაინის (კონსტრუქციის) მქონე ყველა საჰაერო ხომალდს, მათი ყველა მოდიფიკაციის ჩათვლით, გარდა იმ მოდიფიკაციებისა, რომელიც იწვევს მართვის ან საფრენოსნო მახასიათებლების ცვლილებას;
ზ) AS – ჰაერიდან შეწამვლის ოსტატობა;
შენიშვნა: სხ-ის ტიპის ოსტატობის მისაღებად სწავლების საჭიროებას განსაზღვრავს სხ-ის ტიპის სერტიფიკატის მფლობელი ორგანიზაცია ან/და ტიპის სერტიფიკატის გამცემი უფლებამოსილი ორგანო.
თ) AT – პლანერის ბუქსირების ოსტატობა;
წ) უნარების შემოწმება (Skill test) – მოწმობის ან ოსტატობის მიღების მიზნით, უნარების წარმოჩენა, ზეპირი გამოცდის ჩათვლით, თუ არსებობს ამის საჭიროება;
ი) CAS – შესწორებული საჰაერო სიჩქარე;
ჭ) ფრენის ინსტრუქტორი – შესაბამისი მოწმობის და/ან ოსტატობის მფლობელი პირი, რომელიც უფლებამოსილია, ოსტატობის შესაბამისად განახორციელოს საინსტრუქტორო საქმიანობა;
კ) FI – ფრენის ინსტრუქტორი;
ხ) ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად ნაფრენი – ფრენის დრო, რომლის განმავლობაშიც შესაბამისი ოსტატობის მქონე ფრენის ინსტრუქტორი ახორციელებს პირის საფრენოსნო წვრთნას;
ლ) ICAO – სამოქალაქო ავიაციის საერთაშორისო ორგანიზაცია;
ჯ) ფრენის შემმოწმებელი – შესაბამისი მოწმობის და/ან ოსტატობის მფლობელი პირი, რომელიც უფლებამოსილია, ოსტატობის შესაბამისად განახორციელოს უნარების შემოწმება, საკვალიფიკაციო შემოწმება და კომპეტენციის შეფასება;
მ) NCPC – ანაზღაურების გარეშე მგზავრის გადაყვანა;
ჰ) შვეულმფრენი (მოძრავფრთიანი ზსხ) – ჰაერზე უფრო მძიმე საჰაერო ხომალდი, რომელიც ჰაერში მდებარეობას ძალური დანადგარის მეშვეობით მბრუნავი, დაახლოებით ვერტიკალურ ღერძზე მდებარე, ერთი ან რამდენიმე მზიდი ხრახნით წარმოქმნილი ნაკადის რეაქციის საშუალებით ინარჩუნებს;
ნ) NPL – პილოტის მოწმობა;
ჰ1) ცოდნის განახლების სწავლება (Refresher training) – ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვის შემდეგ, შესაბამისი კლასის/ტიპის ზსხ-ის უსაფრთხოდ, ექსპლუატაციისთვის საჭირო კომპეტენციის მისაღწევად გავლილი სპეციალური სწავლება;
ო) PC – ანაზღაურების სანაცვლოდ მგზავრის გადაყვანა;
ჰ2) ცოდნის განახლების სემინარი – სასწავლო სემინარი, რომელიც მოიცავს შესაბამის სწავლებებს ფრენის ინსტრუქტორის და ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლების მიზნით.
პ) PIC – საჰაერო ხომალდის მეთაური;
2. წესში გამოყენებულ შემოკლებებს აქვს შემდეგი მნიშვნელობები:
ჟ) ULA – ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი;
ა) ზსხ – ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი;
რ) ULA (F) – უძრავფრთიანი ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი;
ბ) კგ – კილოგრამი;
ს) ULA (H) – მოძრავფრთიანი ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი;
გ) სდ – სასწავლო დაწესებულება;
ტ) ULA (M) – მოქნილფრთიანი ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი;
დ) სთ – საათი;
უ) ULA (R) – მბრუნავფრთიანი ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი;
ე) სხ – საჰაერო ხომალდი;
მუხლი 3. მოწმობის მფლობელის ზოგადი ვალდებულებები🔗
ვ) A – თვითმფრინავი;
პირი, რომელიც ახორციელებს ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის საფრენოსნო ექსპლუატაციას, ვალდებულია:
ზ) AS – ჰაერიდან შეწამვლის ოსტატობა;
ა) დაიცვას წინამდებარე წესით განსაზღვრული მოთხოვნები;
თ) AT – ბუქსირების ოსტატობა;
ბ) ფლობდეს შესაბამის სამედიცინო სერტიფიკატს;
ი) CAS – შესწორებული საჰაერო სიჩქარე;
გ) გააჩნდეს ამ წესის შესაბამისად გაცემული ზსხ-ის საფრენოსნო ექსპლუატაციის განხორციელების ან ინსტრუქტაჟის ჩატარების უფლების დამადასტურებელი შესაბამისი მოქმედი მოწმობა;
კ) G – ავტოჟირი;
დ) დამოუკიდებლად განხორციელებულ ყველა ფრენაზე ფლობდეს პილოტ-კურსანტის მოწმობას, თუ პირი გადის შესაბამის თეორიულ და საფრენოსნო მომზადებას სასწავლო დაწესებულებაში;
ლ) FE – ფრენის შემმოწმებელი;
ე) პირადად აწარმოოს საფრენოსნო დროის აღრიცხვა პილოტის საფრენოსნო წიგნაკში, სადაც მითითებული უნდა იყოს, სულ მცირე, ზსხ-ის სარეგისტრაციო ნიშანი, ფრენის სახეობა (სასწავლო, შემოწმება და სხვა), ფრენის თარიღი, გაფრენისა და მოფრენის დრო,აეროდრომი/ ადგილი.
მ) FI – ფრენის ინსტრუქტორი;
ნ) SFE – უფროსი ფრენის შემმოწმებელი;
მუხლი 4. სააგენტოს კომპეტენცია🔗
ო) H – შვეულმფრენი;
1. ამ წესით დადგენილი მოთხოვნების დაცვაზე ზედამხედველობას ახორციელებს სამოქალაქო ავიაციის სააგენტო (შემდგომ – სააგენტო).
პ) ICAO – სამოქალაქო ავიაციის საერთაშორისო ორგანიზაცია;
2. სააგენტო, ამ წესის შესაბამისად, ახორციელებს მოწმობის გაცემას, გაუქმებას, აღდგენას, მოქმედების ვადის გაგრძელებას, განახლებას, მოქმედების ვადის შეჩერებას, მოწმობაში ოსტატობის მინიჭებას, მოქმედების ვადის შეჩერებას და აღდგენას, ასევე უცხო ქვეყნის მიერ გაცემული მოწმობის აღიარებას.
ჟ) NM – საზღვაო მილი;
3. მოწმობის გაცემა, მოწმობაში (გარდა აღიარების მოწმობისა) ოსტატობის მინიჭება, შესაბამისი ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ხორციელდება განმცხადებლის მიერ სააგენტოსათვის ამ წესით დადგენილი განცხადებისა და დადგენილი დოკუმენტების წარდგენის საფუძველზე, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსით განსაზღვრულ ვადებში.
რ) NPL – პილოტის ეროვნული მოწმობა;
4. მოწმობა გაიცემა ამ წესით დადგენილი ფორმის (დანართი №23, №24, №25 და №26) შესაბამისად.
ს) PD – პარაშუტისტის ჩამოგდების ოსტატობა;
5. საფრენოსნო შემადგენლობის მოწმობების, ოსტატობების აღრიცხვას და მონაცემთა ბაზას სააგენტო აწარმოებს ელექტრონულად.
ტ) PIC – საჰაერო ხომალდის მეთაური;
6. თუ მოწმობა გაცემულია უცხო სახელმწიფოს საავიაციო ხელისუფლების ან შესაბამისი უწყების მიერ, სააგენტო აღნიშნულ მოწმობას ჩაანაცვლებს ეროვნულით (საქართველოს მოქალაქის შემთხვევაში) ან აღიარებს მას (უცხო ქვეყნის შემთხვევაში).
უ) SFI – უფროსი ფრენის ინსტრუქტორი;
7. მოწმობას ხელს აწერს სააგენტოს უფლებამოსილი პირი.
ფ) ULA – ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდი;
8. სააგენტო უარს ამბობს უცხო ქვეყნის მიერ გაცემულ მოწმობის ჩანაცვლებაზე ან აღიარებაზე შემდეგ შემთხვევებში:
ქ) WSC – მოტოდელტაპლანი.
ა) თუ მოწმობის ჩანაცვლების ან აღიარების ადმინისტრაციული წარმოების ვადაში უცხო ქვეყნის საავიაციო ხელისუფლების ან შესაბამისი უწყების მიერ არ დადასტურდება ამ წესის მე-6 მუხლის პირველი პუნქტის ,,ბ’’ ქვეპუნქტის პირობა;
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
ბ) თუ შესაბამისი დოკუმენტის გამცემი ქვეყანა არ არის ICAO-ის წევრი.
9. მოწმობის დაკარგვის ან დაზიანების შემთხვევაში, პირი უფლებამოსილია მიმართოს სააგენტოს მოწმობის დუბლიკატის გაცემის მოთხოვნით.
შენიშვნა: დუბლიკატის გაცემის მოთხოვნის შემთხვევაში სააგენტოს წარედგინება დოკუმენტაცია დანართი №9-ის შესაბამისად.
+
მუხლი 3. მოწმობის მფლობელის ზოგადი ვალდებულებები
პირი, რომელიც ახორციელებს ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის საფრენოსნო ექსპლუატაციას, ვალდებულია: |
მუხლი 5. მოწმობის გაცემა და ოსტატობის მინიჭება🔗
1. მოწმობის გაცემის, მოწმობაში ოსტატობის მისანიჭებლად პირმა სააგენტოს უნდა წარუდგინოს შემდეგი დოკუმენტაცია:
ა) პილოტის მოწმობის გასაცემად დანართი №2-ის შესაბამისად;
ბ) პილოტის მოწმობაში ზსხ-ის განსხვავებულ კატეგორიაზე ოსტატობის მისანიჭებლად დანართი №6-ის შესაბამისად;
გ) პილოტის მოწმობაში ზსხ-ის განსხვავებული კლასის ოსტატობის მისანიჭებლად დანართი №7-ის შესაბამისად;
აეროდრომი/ ადგილი.
დ) ინსტრუქტორის მოწმობის გასაცემად დანართი №3-ის შესაბამისად;
ე) შესაბამისი საფრენოსნო ოსტატობის გასაცემად დანართი №8-ის შესაბამისად;
ვ) მოყვარული (PPL), კომერციული (CPL) და ავიაკომპანიის სატრანსპორტო პილოტის (ATPL) მოწმობის ან სახელმწიფო ავიაციის პილოტის შესაბამისი დოკუმენტის საფუძველზე ზსხ-ის პილოტის მოწმობის გასაცემად დანართი №5-ის შესაბამისად.
2. პილოტის მოწმობა გაიცემა პირზე, რომელსაც შეუსრულდა 17 წელი, ხოლო ინსტრუქტორის მოწმობა გაიცემა პირზე, რომელსაც შეუსრულდა 18 წელი.
+
თავი II
მოწმობის გაცემა, ვადის გაგრძელება, შეჩერება, გაუქმება, აღიარება და ჩანაცვლება, დუბლიკატის გაცემა |
3. თუ პირი ფლობს თვითმფრინავის ან შვეულმფრენის მოყვარული პილოტის (PPL), კომერციული პილოტის (CPL), ავიაკომპანიის სატრანსპორტო პილოტის მოწმობას (ATPL) ან არის სახელმწიფო ავიაციის პილოტი, ზსხ-ის პილოტის მოწმობის გაცემა ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
ა) იმ შემთხვევაში, თუ თვითმფრინავის ან შვეულმფრენის პილოტს სურს მიიღოს ზსხ-ის შესაბამისი კატეგორიის პილოტის მოწმობა, შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ზე ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს სხვაობათა სწავლება (საჭიროების შემთხვევაში);
ბ) იმ შემთხვევაში, თუ თვითმფრინავის ან შვეულმფრენის პილოტს სურს მიიღოს მბრუნავფრთიანი ან მოქნილფრთიანი ზსხ-ის პილოტის მოწმობა, პირს სდ-ში გავლილი უნდა ჰქონდეს:
ბ.ა) თეორიული მომზადება შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ის სპეციფიკურ საგნებში;
+
მუხლი 4. სააგენტოს კომპეტენცია
1. ამ წესით დადგენილი მოთხოვნების დაცვაზე ზედამხედველობას ახორციელებს სამოქალაქო ავიაციის სააგენტო (შემდგომ – სააგენტო). |
ბ.ბ) საფრენოსნო მომზადება შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ის სავალდებულო საფრენოსნო წვრთნის საერთო მოცულობის 50%-ის ოდენობით;
2. სააგენტო, ამ წესის შესაბამისად, ახორციელებს მოწმობის გაცემას, მოწმობაში ოსტატობის მინიჭებას, მოქმედების ვადის გაგრძელებას და განახლებას, მოწმობის/ოსტატობის მოქმედების ვადის შეჩერებას და აღდგენას, გაუქმებას, ასევე, უცხო სახელმწიფოს უფლებამოსილი საავიაციო ხელისუფლების ან შესაბამისი უწყების მიერ გაცემული მოწმობის აღიარებას ან მის საფუძველზე პილოტის ეროვნული მოწმობის გაცემას.
ბ.გ) სდ-ის შემმოწმებელთან უნდა ჩააბაროს უნარების შემოწმება, რომლის განმავლობაში ნაფრენი დრო ჩაითვლება ამ მუხლის მე-3 პუნქტის ,,ბ.ბ’’ ქვეპუნქტის პირობის შესასრულებად.
3. მოწმობის გაცემა, მოწმობაში ოსტატობის მინიჭება (გარდა მოწმობის აღიარებისა), შესაბამისი ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება და განახლება, ასევე, უცხო სახელმწიფოს უფლებამოსილი საავიაციო ხელისუფლების ან შესაბამისი უწყების მიერ გაცემული მოწმობის აღიარება ან მის საფუძველზე პილოტის ეროვნული მოწმობის გაცემა ხორციელდება განმცხადებლის მიერ სააგენტოსათვის განცხადებისა და ამ წესით განსაზღვრული დოკუმენტაციის წარდგენის საფუძველზე, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსით განსაზღვრულ ვადებში.
4. თუ სახელმწიფო ავიაციის პილოტს არ აქვს შესრულებული სამხედრო საფრენოსნო მომზადების შესაბამისი პროგრამა და სურს მიიღოს ზსხ-ის შესაბამისი კატეგორიის პილოტის მოწმობა, შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ზე ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება;
4. მოწმობა გაიცემა ამ წესის №17 დანართით დადგენილი ფორმების შესაბამისად.
5. იმ შემთხვევაში თუ სახელმწიფო ავიაციის პილოტს არ აქვს შესრულებული სამხედრო საფრენოსნო მომზადების შესაბამისი პროგრამა და სურს მიიღოს მბრუნავფრთიანი ან მოქნილფრთიანი ზსხ-ის პილოტის მოწმობა, პირს სდ-ში გავლილი უნდა ჰქონდეს:
5. ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის მოწმობების, ოსტატობების და სხვა შესაბამისი მონაცემების აღრიცხვას და მონაცემთა ბაზას სააგენტო აწარმოებს ელექტრონული ფორმით.
ა) თეორიული მომზადება შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ის სპეციფიკურ საგნებში;
6. თუ მოწმობა გაცემულია უცხო სახელმწიფოს უფლებამოსილი საავიაციო ხელისუფლების ან შესაბამისი უწყების მიერ, სააგენტო, საქართველოს მოქალაქის შემთხვევაში, აღნიშნული მოწმობის საფუძველზე განახორციელებს პილოტის ეროვნული მოწმობის გაცემას ან უცხო სახელმწიფოს მოქალაქის შემთხვევაში – განსაზღვრული ვადით გასცემს აღიარების მოწმობას.
ბ) საფრენოსნო მომზადება შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ის სავალდებულო საფრენოსნო წვრთნის საერთო მოცულობის 50%-ის ოდენობით;
7. სააგენტო უარს ამბობს უცხო სახელმწიფოს მიერ გაცემული მოწმობის აღიარებაზე და მის საფუძველზე პილოტის ეროვნული მოწმობის გაცემაზე, იმ შემთხვევაში, თუ:
გ) სდ-ის შემმოწმებელთან უნდა ჩააბაროს უნარების შემოწმება, რომლის განმავლობაში ნაფრენი დრო ჩაითვლება ამ მუხლის მე-5 პუნქტის ,,ბ’’ ქვეპუნქტის პირობის შესასრულებად.
ა) მოწმობის აღიარების ადმინისტრაციული წარმოების ვადაში უცხო სახელმწიფოს უფლებამოსილი საავიაციო ხელისუფლების ან შესაბამისი უწყების მიერ არ დადასტურდება ამ წესის მე-6 მუხლის პირველი პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტის პირობა;
6. უცხო ქვეყნის მოქალაქეზე მოწმობა გაიცემა სააგენტოს მიერ სერტიფიცირებული სასწავლო დაწესებულების მიერ გაცემული სერტიფიკატის და ავიასამედიცინო ცენტრის ან ექსპერტის მიერ გაცემული სამედიცინო სერტიფიკატის საფუძველზე, საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად.
ბ) წარმოდგენილი შესაბამისი დოკუმენტის გამცემი სახელმწიფო არ არის ICAO-ის წევრი;
7. საქართველოს მოქალაქეზე მოწმობა გაიცემა, სააგენტოს მიერ სერტიფიცირებული ან აღიარებული სდ-ის პროგრამის შესაბამისად გაცემული სერტიფიკატის და ავიასამედიცინო ცენტრის ან ექსპერტის მიერ გაცემული სამედიცინო სერტიფიკატის საფუძველზე, საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად.
გ) განმცხადებლის მიერ წარმოდგენილი დოკუმენტაცია არ აკმაყოფილებს ამ წესის მე-6 მუხლით განსაზღვრულ მოთხოვნებს.
მუხლი 6. მოწმობის ჩანაცვლება და აღიარება🔗
8. მოწმობის დაკარგვის ან დაზიანების შემთხვევაში, პირი უფლებამოსილია, მიმართოს სააგენტოს მოწმობის დუბლიკატის გაცემის მოთხოვნით და წარუდგინოს დოკუმენტაცია ამ წესის №12 დანართის შესაბამისად.
1. უცხო სახელმწიფოს საავიაციო ხელისუფლების ან შესაბამისი უწყების მიერ გაცემული მოწმობა ჩანაცვლდება ეროვნულით ან/და აღიარებული იქნება სააგენტოს მიერ, თუ:
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
ა) პირი დასაქმებულია საქართველოში რეგისტრირებულ ოპერატორთან (სააგენტოს განცხადებით მიმართავს ოპერატორი) ან პირის მოთხოვნის საფუძველზე;
ბ) მოწმობის გამცემი სახელმწიფო დაადასტურებს შესაბამისი დოკუმენტის ნამდვილობას;
გ) პირი ფლობს რადიოსატელეფონო კავშირის წარმართვის ცოდნის დამადასტურებელ დოკუმენტს;
+
მუხლი 5. მოწმობის გაცემა და ოსტატობის მინიჭება
1. მოწმობის გაცემის, მოწმობაში ოსტატობის მინიჭების მიზნით, პირმა სააგენტოს უნდა წარუდგინოს შემდეგი დოკუმენტაცია: |
დ) თუ ფრენა ხორციელდება კონტროლირებად საჰაერო სივრცეში, პირს ჩაბარებული აქვს სააგენტოს მიერ სერტიფიცირებულ ან აღიარებულ სასწავლო დაწესებულებაში ინგლისური ენის გამოცდა (იკაოს შკალის მიხედვით მინიმუმ მე-4 დონის მაჩვენებლით). ინგლისური ენის გამოცდა არ მოეთხოვება პირს, თუ:
ა) მოწმობის გასაცემად – ამ წესის №1 დანართის შესაბამისად;
დ.ა) ფლობს ევროკავშირის წევრი ქვეყნის მიერ გაცემულ პილოტის მოწმობას და აქვს ინგლისური ენის ცოდნის მე-5 ან მე-6 დონე (იკაოს შეფასებათა შკალის მიხედვით);
ბ) ზსხ-ის განსხვავებულ კატეგორიაზე ოსტატობის მისანიჭებლად – ამ წესის №9 დანართის შესაბამისად;
დ.ბ) ინგლისური ენა არის მშობლიური ენა;
გ) ზსხ-ის წყლის კლასის ოსტატობის მისანიჭებლად – ამ წესის №10 დანართის შესაბამისად;
დ.გ) ფრენა ხორციელდება სპეციალურად გამოყოფილ საჰაერო ზონაში.
დ) ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მისანიჭებლად – ამ წესის №2 დანართის შესაბამისად;
2. უცხო სახელმწიფოს მოწმობის ეროვნულით ჩანაცვლების ან აღიარების მოწმობის გასაცემად, სააგენტოს განაცხადი წარედგინება ამ წესის დანართი №4-ის შესაბამისად.
ე) ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მისანიჭებლად – ამ წესის №3 დანართის შესაბამისად;
მუხლი 7. მოწმობის მოქმედების ვადა, ვადის გაგრძელება და განახლება🔗
ვ) უფროსი ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მისანიჭებლად – ამ წესის №4 დანართის შესაბამისად;
1. მოწმობის/ოსტატობის მოქმედების ვადებია:
ზ) უფროსი ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მისანიჭებლად – ამ წესის №5 დანართის შესაბამისად;
ა) პილოტის მოწმობა გაიცემა უვადოდ;
თ) დამატებითი ოსტატობის მისანიჭებლად – ამ წესის №11 დანართის შესაბამისად;
ბ) ინსტრუქტორის მოწმობა გაიცემა 36 თვის ვადით;
ი) სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2012 წლის 30 აგვისტოს №150 ბრძანებით დამტკიცებული „ავიასპეციალისტთა სერტიფიცირების წესების“ შესაბამისად გაცემული პილოტის მოწმობის (მოყვარული პილოტის მოწმობა, კომერციული პილოტის მოწმობა და ავიაკომპანიის სატრანსპორტო პილოტის მოწმობა) ან სახელმწიფო ავიაციის პილოტის შესაბამისი დოკუმენტის საფუძველზე, პილოტის მოწმობის გასაცემად – ამ წესის №7 და №8 დანართების შესაბამისად.
გ) აღიარების მოწმობა გაიცემა 12 თვის ვადით;
2. მოწმობა გაიცემა პირზე, რომელსაც შეუსრულდა 17 წელი, ხოლო ინსტრუქტორის და შემმოწმებლის ოსტატობა ენიჭება პირს, რომელსაც შეუსრულდა 18 წელი.
დ) ოსტატობა, გარდა მოძრავფრთიანი ზსხ-ის ტიპის ოსტატობისა, გაიცემა 24 თვის ვადით, ხოლო მოძრავფრთიანი ზსხ-ის ტიპის ოსტატობა გაიცემა 12 თვის ვადით;
3. თვითმფრინავის ან შვეულმფრენის მოყვარული პილოტის, კომერციული პილოტის ან ავიაკომპანიის სატრანსპორტო პილოტის მოწმობის ან სახელმწიფო ავიაციის პილოტის შესაბამისი დოკუმენტის საფუძველზე, პილოტის მოწმობის გაცემა ხორციელდება შემდეგი პირობების დაცვით:
2. უძრავფრთიანი ზსხ-ის შესაბამისი კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
ა) პილოტის არსებული მოწმობის/დოკუმენტის საფუძველზე მისაღები პილოტის მოწმობა, ზსხ-ის კატეგორიების შესაბამისად, განისაზღვრება ამ წესის №18 დანართით;
ა) პირს შემმოწმებელთან ჩაბარებული აქვს საკვალიფიკაციო შემოწმება; ან
ბ) თვითმფრინავის/შვეულმფრენის მოქმედი კლასის/ტიპის ოსტატობის მფლობელ პილოტს, თვითმფრინავის/შვეულმფრენის კატეგორიის ოსტატობით პილოტის მოწმობის მისაღებად:
შენიშვნა: თუ საკვალიფიკაციო შემოწმება განხორციელდება შესაბამისი კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვამდე 90 დღის განმავლობაში, ოსტატობის მოქმედების ვადა გაგრძელდება მოქმედების ვადის ამოწურვის თარიღიდან 24 თვით, ხოლო სხვა შემთხვევაში საკვალიფიკაციო შემოწმების ჩაბარების თარიღიდან შემდეგი 24 თვით;
ბ.ა) ზსხ-ის კატეგორიის შესაბამისად, გავლილი უნდა ჰქონდეს გაცნობითი ან სხვაობათა სწავლება, გარდა იმ შემთხვევისა, თუ მოქმედი მოწმობის ფარგლებში გავლილი აქვს აღნიშნული სწავლება და ნაფრენი აქვს შესაბამის ზსხ-ზე;
ბ) შესაბამისი ოსტატობის მოქმედების ვადის გასვლამდე 12 თვის განმავლობაში შესრულებული აქვს:
ბ.ბ) ინსტრუქტორთან ერთად ზსხ-ზე ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 1 სთ, გარდა იმ შემთხვევისა, თუ მოქმედი მოწმობის ფარგლებში ნაფრენი აქვს აღნიშნულ ზსხ-ზე;
ბ.ა) ჯამში არანაკლებ 12 საათი ფრენა, მათ შორის 6 საათი ზსხ-ის მეთაურის რანგში;
ბ.გ) ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება.
ბ.ბ) 12 აფრენა და დაფრენა; და
გ) სახელმწიფო ავიაციის თვითმფრინავის/შვეულმფრენის პილოტს, შესაბამისი კატეგორიის ოსტატობით (არსებული დოკუმენტის გათვალისწინებით) პილოტის მოწმობის მისაღებად:
ბ.გ) ინსტრუქტორთან ერთად არანაკლებ 1-საათიანი ფრენა ცოდნის განახლების მიზნით, გარდა იმ შემთხვევისა, თუ პირს ნებისმიერი სხვა კლასის უძრავფრთიან ზსხ-ზე აქვს ჩაბარებული საკვალიფიკაციო შემოწმება, უნარების შემოწმება ან კომპეტენციის შეფასება;
გ.ა) თეორიული ცოდნის საგნებში ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს გამოცდები;
გ) იმ შემთხვევაში, თუ პირი ფლობს უძრავფრთიანი ზსხ-ის ხმელეთის (Land) და წყლის (Sea) კლასის ოსტატობებს, აღნიშნული ოსტატობების მოქმედების ვადის გაგრძელება შესაძლოა განხორციელდეს ერთდროულად და შემდეგი პირობით:
გ.ბ) ზსხ-ის კატეგორიის შესაბამისად, გავლილი უნდა ჰქონდეს სხვაობათა სწავლება;
გ.ა) ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვამდე 12 თვის განმავლობაში თითოეული კლასისთვის:
გ.გ) ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება.
გ.ა.ა) ზსხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი აქვს არანაკლებ 1 საათი;
4. სახელმწიფო ავიაციის პილოტ-კურსანტს, რომელსაც არ აქვს დასრულებული საფრენოსნო მომზადება, მოწმობის მისაღებად სააგენტოში წარმოდგენილი შესაბამისი დოკუმენტაციის საფუძველზე, ზსხ-ის კატეგორიის შესაბამისად, შესაძლოა, ჩაეთვალოს დაგროვილი საფრენოსნო გამოცდილების გარკვეული საათები. ამ შემთხვევაში, პილოტის მოწმობის მისაღებად წარმოსადგენი დოკუმენტაციის ჩამონათვალი განისაზღვრება ინდივიდუალურად, პირის გავლილი სწავლებისა და საფრენოსნო გამოცდილების გათვალისწინებით.
გ.ა.ბ) შესრულებული აქვს 6 აფრენა და დაფრენა;
5. უცხო სახელმწიფოს მოქალაქეზე მოწმობა გაიცემა სააგენტოს მიერ სერტიფიცირებული სასწავლო დაწესებულების მიერ გაცემული დოკუმენტაციის და ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ ცნობის (ფორმა №IV–100/ა) საფუძველზე.
დ) პირი, რომელიც შესაბამისი კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის პერიოდში ვერ ჩააბარებს საკვალიფიკაციო შემოწმებას, იგი ვერ ისარგებლებს აღნიშნული ოსტატობით მინიჭებული უფლებით საკვალიფიკაციო შემოწმების ჩაბარებამდე.
6. საქართველოს მოქალაქეზე მოწმობა გაიცემა სააგენტოს მიერ სერტიფიცირებული სდ-ის პროგრამის შესაბამისად გაცემული დოკუმენტაციის და ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ ცნობის (ფორმა №IV–100/ა) საფუძველზე.
3. უძრავფრთიანი ზსხ-ის კლასის ოსტატობის განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
ა) პირს ოსტატობის ვადის განახლების შესახებ სააგენტოში განაცხადის წარმოდგენამდე არაუმეტეს 90 დღის პერიოდში შემმოწმებელთან ჩაბარებული აქვს საკვალიფიკაციო შემოწმება;
ბ) საკვალიფიკაციო შემოწმების განხორციელებამდე სდ-ში გავლილი აქვს ცოდნის განახლება, იმ შემთხვევაში, როდესაც ეს საჭიროა ზსხ-ის შესაბამისი კლასის ექსპლუატაციის უსაფრთხოდ განხორციელების საჭირო კვალიფიკაციის მისაღწევად;
ბ.ა) შესაბამისი ოსტატობის განახლებისათვის საფრენოსნო წვრთნის საჭირო ოდენობის განსაზღვრის საფუძველს წარმოადგენს:
+
მუხლი 6. მოწმობის აღიარება ან უცხო სახელმწიფოს მიერ გაცემული მოწმობის საფუძველზე მოწმობის გაცემა
1. უცხო სახელმწიფოს უფლებამოსილი საავიაციო ხელისუფლების ან შესაბამისი უწყების მიერ გაცემული მოწმობის აღიარება ან მის საფუძველზე მოწმობის გაცემა სააგენტოს მიერ ხორციელდება, შემდეგ შემთხვევაში: |
ბ.ა.ა) პირის საფრენოსნო გამოცდილება;
ა) პირის მოთხოვნის საფუძველზე;
ბ.ა.ბ) საფრენოსნო წვრთნისა და საფრენოსნო შემოწმებისათვის განკუთვნილი ზსხ-ის კომპლექსურობა;
ბ) მოწმობის გამცემი სახელმწიფოს უფლებამოსილი საავიაციო ხელისუფლება ან შესაბამისი უწყება ადმინისტრაციული წარმოების ვადაში დაადასტურებს წარმოდგენილი მოქმედი მოწმობის და მასში არსებული მონაცემების ნამდვილობას; და
ბ.ბ) სდ-ში საფრენოსნო წვრთნის ოდენობა განისაზღვრება შემდეგი პირობებით:
გ) პირი ფლობს ინგლისური ენის ცოდნის დამადასტურებელ შესაბამის დოკუმენტს, ამ წესის 133 მუხლის შესაბამისად.
ბ.ბ.ა) ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვიდან გასულია არაუმეტეს 90 დღე: პირი ახორციელებს საკვალიფიკაციო შემოწმებას სდ-ის შემმოწმებელთან;
2. უცხო სახელმწიფოს მოქალაქის შემთხვევაში, მოწმობის აღიარება ხორციელდება 12 თვის ვადით.
ბ.ბ.ბ) ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვიდან გასულია გასულია 90 დღე, მაგრამ არაუმეტეს 12 თვე, პირი სდ-ში საკვალიფიკაციო შემოწმებამდე გადის სულ მცირე ორ საფრენოსნო წვრთნის კურსს;
3. მოწმობის აღიარების ან მის საფუძველზე პილოტის ეროვნული მოწმობის გაცემის მიზნით, სააგენტოს განაცხადი წარედგინება ამ წესის №6 დანართის შესაბამისად.
ბ.ბ.გ) ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვიდან გასულია არანაკლებ 12 თვე და არაუმეტეს 36 თვე: პირი სდ-ში საკვალიფიკაციო შემოწმებამდე გადის სულ მცირე სამ საფრენოსნო წვრთნის კურსს;
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
ბ.ბ.დ) ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვიდან გასული ვადა აღემატება 36 თვეს: პირი გადის ზსხ-ის ოსტატობის პირველადი გაცემისას საჭირო ოდენობით სასწავლო კურსს, ხოლო კურსის ხანგრძლივობა განისაზღვრება სდ-ის მიერ ინდივიდუალურად;
ბ.გ) ამ მუხლის მე-3 პუნქტის ,,ბ’’ ქვეპუნქტში აღნიშნული საფრენოსნო წვრთნის დასრულების შემდგომ პირი დაიშვება საკვალიფიკაციო შემოწმებაზე;
4. მოძრავფრთიანი ზსხ-ის ტიპის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
+
მუხლი 7. მოწმობის მოქმედების ვადა, ოსტატობის ვადის გაგრძელება და განახლება
1. პილოტის მოწმობა გაიცემა უვადოდ. მოწმობაში მინიჭებული ოსტატობის მოქმედების ვადებია: |
ა) პირს შემმოწმებელთან ჩაბარებული აქვს საკვალიფიკაციო შემოწმება;
ა) თვითმფრინავის, ავტოჟირის და მოტოდელტაპლანის კლასის ოსტატობა მოქმედია 24 თვის განმავლობაში;
ბ) ოსტატობის მოქმედების ვადის განმავლობაში ზსხ-ის შესაბამის ტიპზე მეთაურის რანგში აქვს ნაფრენი არანაკლებ 2 საათი;
ბ) შვეულმფრენის ტიპის ოსტატობა მოქმედია 12 თვის განმავლობაში.
შენიშნვნა: საკვალიფიკაციო შემოწმებისას ნაფრენი დრო საჭიროებისას ჩაითვლება აღნიშნული 2-საათიანი მოთხოვნის დასაკმაყოფილებლად.
გ) ავტოჟირის და მოტოდელტაპლანის ფრენის ინსტრუქტორის და ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობა მოქმედია 36 თვის განმავლობაში.
გ) თუ პირი ფლობს ერთზე მეტ ტიპის ოსტატობას, ერთი რომელიმე ტიპისთვის საკვალიფიკაციო შემოწმების ჩაბარების საფუძველზე, მოთხოვნის შემთხვევაში, სააგენტო უფლებამოსილია სხვა დანარჩენი შესაბამისი ტიპის ოსტატობების მოქმედების ვადა გააგრძელოს მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ პირს ოსტატობის მოქმედების ვადის განმავლობაში მეთაურის რანგში აქვს ნაფრენი თითოეული ტიპის ოსტატობისათვის არანაკლებ 2 საათი;
დ) დამატებითი ოსტატობა თვითმფრინავზე, ავტოჟირზე და მოტოდელტაპლანზე მოქმედია 24 თვის განმავლობაში, ხოლო შვეულმფრენზე – 12 თვის განმავლობაში;
დ) ამ მუხლის მე-4 პუნქტის ,,გ’’ ქვეპუნქტის პირობით ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ყოველ მომდევნო ჯერზე უნდა განხორციელდეს წინასგან განსხვავებულ ტიპზე საკვალიფიკაციო შემოწმების ჩაბარებით.
2. თვითმფრინავის შესაბამისი კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
ე) პირი, რომელიც ვერ ჩააბარებს საკვალიფიკაციო შემოწმებას, ვერ გამოიყენებს ზსხ-ის შესაბამისი ტიპის ოსტატობას საკვალიფიკაციო შემოწმების ჩაბარებამდე. აღნიშნული მოთხოვნა ვრცელდება იმ შემთხვევაშიც, თუ შესაბამისი ოსტატობის მოქმედების ვადა არ არის გასული, აგრეთვე თუ შესაბამისი ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ხორციელდება ამ მუხლის მე-4 პუნქტის ,,გ’’ ქვეპუნქტის შესაბამისად.
ა) პირს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება; ან
5. მოძრავფრთიანი ზსხ-ის ტიპის ოსტატობის განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
ბ) შესაბამისი ოსტატობის მოქმედების ვადის გასვლამდე უკანასკნელი 12 თვის განმავლობაში შესრულებული უნდა ჰქონდეს:
ა) პირს ოსტატობის ვადის განახლებამდე არაუმეტეს 90 დღის განმავლობაში შემმოწმებელთან ჩაბარებული აქვს საკვალიფიკაციო შემოწმება;
ბ.ა) ჯამში არანაკლებ 12 საათი ფრენა, მათ შორის 6 საათი – ზსხ-ის მეთაურის რანგში;
ბ) საკვალიფიკაციო შემოწმების ჩატარებამდე სდ-ში გავლილი აქვს ცოდნის განახლება, რომლის დასრულების შემდეგ პირი დაიშვება საკვალიფიკაციო შემოწმებაზე.
ბ.ბ) 12 აფრენა და დაფრენა; და
6. მბრუნავფრთიანი ზსხ-ის შესაბამისი კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ან განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
ბ.გ) ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად არანაკლებ 1-საათიანი ფრენა ცოდნის განახლების მიზნით, გარდა იმ შემთხვევისა, თუ პირს ნებისმიერი სხვა კლასის თვითმფრინავზე ჩაბარებული აქვს უნარების საკვალიფიკაციო შემოწმება ან კომპეტენციის შეფასება.
ა) ოსტატობის მოქმედების ვადის გასაგრძელებლად:
შენიშვნა: ფრენის შესახებ ჩანაწერი აღინიშნება პილოტის საფრენოსნო წიგნაკში, რომელსაც ხელს აწერს ფრენის ინსტრუქტორი.
ა.ა) პირს შემმოწმებელთან ჩაბარებული აქვს საკვალიფიკაციო შემოწმება; ან
გ) იმ შემთხვევაში, თუ პირი ფლობს თვითმფრინავის ხმელეთის (LAND) და წყლის (SEA) კლასის ოსტატობებს, აღნიშნული ოსტატობების მოქმედების ვადის გაგრძელება შესაძლოა განხორციელდეს ერთდროულად და შემდეგი პირობით:
ა.ბ) ოსტატობის მოქმედების ვადის განმავლობაში პირს შესრულებული უნდა ჰქონდეს:
გ.ა) ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვამდე უკანასკნელი 12 თვის განმავლობაში პირს თითოეული კლასისთვის:
ა.ბ.ა) ჯამში არანაკლებ 12 საათი ფრენა, მათ შორის 6 საათი ზსხ-ის მეთაურის რანგში;
გ.ა.ა) ზსხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 1 საათი;
ა.ბ.ბ) 12 აფრენა და დაფრენა და სდ-ის ინსტრუქტორთან ერთად არანაკლებ 1-საათიანი ფრენა ცოდნის განახლების მიზნით.
გ.ა.ბ) შესრულებული უნდა ჰქონდეს 6 აფრენა და დაფრენა.
შენიშვნა 1: ფრენის შესახებ ჩანაწერი აისახება პილოტის საფრენოსნო წიგნაკში, რომელსაც ხელს აწერს ინსტრუქტორი.
3. თვითმფრინავის კლასის ოსტატობის განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
შენიშვნა 2: თუ საკვალიფიკაციო შემოწმება ხორციელდება ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვამდე 90 დღის პერიოდში, ოსტატობის მოქმედების ვადა გაგრძელდება შემდგომი 12 თვის ვადით მოქმედების ვადის ამოწურვის თარიღის მიხედვით;
ა) პირს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება;
ბ) სააგენტო ოსტატობას განაახლებს, თუ:
ბ) საკვალიფიკაციო შემოწმების განხორციელებამდე სდ-ში გავლილი უნდა ჰქონდეს ცოდნის განახლება, იმ შემთხვევაში, როდესაც აღნიშნული საჭიროა შესაბამისი კლასის თვითმფრინავის უსაფრთხო ექსპლუატაციის განსახორციელებლად საჭირო კვალიფიკაციის მისაღწევად.
ბ.ა) პირს სდ-ში გავლილი აქვს ცოდნის განახლება;
4. შვეულმფრენის ტიპის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
ბ.ბ) შემმოწმებელთან ჩაბარებული აქვს საკვალიფიკაციო შემოწმება;
ა) პირს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება;
7. მოქნილფრთიანი ზსხ-ის შესაბამისი კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ან განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობების არსებობისას:
ბ) ოსტატობის მოქმედების ვადის განმავლობაში, შვეულმფრენის შესაბამის ტიპზე მეთაურის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 2 საათი;
ა) საფრენოსნო გამოცდილებით კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ხორციელდება თუ:
შენიშვნა: ამ მუხლის მე-4 პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტში აღნიშნული საკვალიფიკაციო შემოწმებისას ნაფრენი დრო, საჭიროებისას, ჩაითვლება აღნიშნული 2-საათიანი მოთხოვნის დასაკმაყოფილებლად.
ა.ა) პირს, ოსტატობის მოქმედების ვადის პერიოდში, 24 თვის განმავლობაში შესრულებული აქვს ჯამში არანაკლებ 12 საათი ფრენა, სადაც სულ მცირე 6 საათი ნაფრენი აქვს ოსტატობის მოქმედების ვადის უკანასკნელი 12 თვის პერიოდში, ზემოაღნიშნული 12 საათიდან არანაკლებ 8 საათი ზსხ-ის მეთაურის რანგში;
გ) თუ პირი ფლობს ერთზე მეტი ტიპის ოსტატობას, ერთი რომელიმე ტიპისთვის საკვალიფიკაციო შემოწმების ჩაბარების საფუძველზე, მოთხოვნის შემთხვევაში, სააგენტო უფლებამოსილია სხვა დანარჩენი შესაბამისი ტიპის ოსტატობების მოქმედების ვადა გააგრძელოს მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ პირს ოსტატობის მოქმედების ვადის განმავლობაში მეთაურის რანგში ნაფრენი აქვს თითოეული ტიპის ოსტატობისათვის არანაკლებ 2 საათი;
შენიშვნა: ზემოაღნიშნული 8 საათი ფრენა ზსხ-ის მეთაურის რანგში, შესაძლოა შესრულდეს ოსტატობის მოქმედების ვადის განმავლობაში.
დ) ამ მუხლის მე-4 პუნქტის „გ“ ქვეპუნქტის პირობით, ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ყოველ მომდევნო ჯერზე უნდა განხორციელდეს წინასგან განსხვავებულ ტიპზე საკვალიფიკაციო შემოწმების ჩაბარებით.
ა.ბ) პირს, ოსტატობის მოქმედების ვადის პერიოდში, 24 თვის განმავლობაში შესრულებული აქვს ჯამში არანაკლებ 12 აფრენა და დაფრენა;
5. შვეულმფრენის ტიპის ოსტატობის განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
ა.გ) ინსტრუქტორთან ერთად არანაკლებ 1-საათიანი ფრენა ცოდნის განახლების მიზნით;
ა) პირს, ოსტატობის ვადის განახლების შესახებ სააგენტოში განაცხადის წარმოდგენამდე არაუმეტეს 90 დღის პერიოდში ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება;
შენიშვნა 1: მითითებული 1-საათიანი ფრენა არ გულისხმობს, რომ ფრენა უნდა იყოს ერთჯერადი და გაგრძელდეს არანაკლებ 1 საათს. ფრენა შესაძლოა განხორციელდეს დროის სხვადასხვა მოცულობით, იმავე კლასის ზსხ-ის სხვა სახეობაზე და სხვა ინსტრუქტორის თანხლებით.
ბ) საკვალიფიკაციო შემოწმების ჩატარებამდე სდ-ში გავლილი უნდა ჰქონდეს ცოდნის განახლების სწავლება, რომლის დასრულების შემდეგ პირი დაიშვება საკვალიფიკაციო შემოწმებაზე.
შენიშვნა 2: ფრენის შესახებ ჩანაწერი აისახება პილოტის საფრენოსნო წიგნაკში, რომელსაც ხელს აწერს ინსტრუქტორი.
6. ავტოჟირის კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
ბ) კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ხორციელდება საფრენოსნო გამოცდილების გარეშე, თუ პირს შემმოწმებელთან ჩაბარებული აქვს საკვალიფიკაციო შემოწმება;
ა) პირს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება; ან
გ) იმ შემთხვევაში, თუ პირი ფლობს მოქნილფრთიანი ზსხ-ის ხმელეთის (Land) და წყლის (Sea) კლასის ოსტატობებს, ამ მუხლის მე-7 პუნქტის ,,ა.ა’’-,,ა.ბ’’ ქვეპუნქტებში აღნიშნული საფრენოსნო გამოცდილება, შესაძლოა გამოყენებულ იქნეს თითოეული კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელებლად შემდეგი პირობებით:
ბ) ოსტატობის მოქმედების ვადის განმავლობაში პირს შესრულებული უნდა ჰქონდეს:
გ.ა) პირს თითოეულ კლასზე ოსტატობის მოქმედების ვადის პერიოდში ზსხ-ის მეთაურის რანგში აქვს შესრულებული არანაკლებ 1 საათი ფრენა;
ბ.ა) ჯამში არანაკლებ 12 სთ ფრენა, საიდანაც 6 სთ – ზსხ-ის მეთაურის რანგში;
გ.ბ) ინსტრუქტორთან ერთად არანაკლებ 1-საათიანი ფრენა ცოდნის განახლების მიზნით.
ბ.ბ) 12 აფრენა და დაფრენა;
დ) კლასის ოსტატობის განახლება ხორციელდება შემდეგი მოთხოვნებით:
ბ.გ) სდ-ის ინსტრუქტორთან ერთად არანაკლებ 1-საათიანი ფრენა ცოდნის განახლების მიზნით.
დ.ა) იმ შემთხვევაში, თუ ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვიდან გასული პერიოდი არ აღემატება 5 წელს, საჭიროა:
შენიშვნა: ფრენის შესახებ ჩანაწერი აღინიშნება პილოტის საფრენოსნო წიგნაკში, რომელსაც ხელს აწერს ფრენის ინსტრუქტორი.
დ.ა.ა) პირს შემმოწმებელთან ჩაბარებული აქვს საკვალიფიკაციო შემოწმება;
7. ავტოჟირის კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
შენიშვნა: საკვალიფიკაციო შემოწმების შესახებ ჩანაწერი აისახება პილოტის საფრენოსნო წიგნაკში, რომელსაც ხელს აწერს ინსტრუქტორი.
ა) იმ შემთხვევაში, თუ კლასის ოსტატობის ვადის ამოწურვიდან გასულია არაუმეტეს 24 თვე, მაშინ პირმა ფრენის შემმოწმებელთან უნდა ჩააბაროს საკვალიფიკაციო შემოწმება;
დ.ბ) იმ შემთხვევაში, თუ ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვიდან გასული პერიოდი აღემატება 5 წელს, საჭიროა:
ბ) იმ შემთხვევაში, თუ კლასის ოსტატობის ვადის ამოწურვიდან გასული პერიოდი აღემატება 24 თვეს, მაშინ პირს:
დ.ბ.ა) პირს სდ-ში გავლილი ჰქონდეს ცოდნის განახლება;
ბ.ა) სდ-ის ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს თეორიული ცოდნის განახლება;
დ.ბ.ბ) პირს შემმოწმებელთან ჩაბარებული ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება;
ბ.ბ) სდ-ის ფრენის ინსტრუქტორთან უნარების განახლების მიზნით ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 1 სთ;
8. საფრენოსნო ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება და განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
ბ.გ) სდ-ის ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად ან ინსტრუქტორის გადაწყვეტილებით, დამოუკიდებლად განხორციელებული უნდა ჰქონდეს მარშრუტზე ფრენა;
ა) საფრენოსნო ოსტატობის მოქმედების ვადის გასაგრძელებლად საჭიროა:
ბ.დ) ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება.
ა.ა) პირს შემმოწმებელთან ჩაბარებული ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება;
8. მოტოდელტაპლანის შესაბამისი კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
შენიშვნა: თუ საკვალიფიკაციო შემოწმება განხორციელდება შესაბამისი ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვამდე 90 დღის განმავლობაში, ოსტატობის მოქმედების ვადა გაგრძელდება მოქმედების ვადის ამოწურვის თარიღიდან 24 თვით, ხოლო სხვა შემთხვევაში საკვალიფიკაციო შემოწმების ჩაბარების თარიღიდან შემდეგი 24 თვით;
ა) პირს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება; ან
ა.ბ) პირი, რომელიც შესაბამისი საფრენოსნო ოსტატობის მოქმედების ვადის პერიოდში ვერ ჩააბარებს საკვალიფიკაციო შემოწმებას, იგი ვერ ისარგებლებს აღნიშნული ოსტატობით მინიჭებული უფლებით საკვალიფიკაციო შემოწმების ჩაბარებამდე.
ბ) პირს, ოსტატობის მოქმედების ვადის პერიოდში:
ბ) შესაბამისი საფრენოსნო ოსტატობის განახლება ხორციელდება იმ შემთხვევაში თუ:
ბ.ა) ნაფრენი უნდა ჰქონდეს ჯამში არანაკლებ 12 სთ, საიდანაც არანაკლებ 8 სთ – ზსხ-ის მეთაურის რანგში და არანაკლებ 6 სთ ოსტატობის მოქმედების ვადის უკანასკნელი 12 თვის განმავლობაში;
ბ.ა) საკვალიფიკაციო შემოწმების განხორციელებამდე სდ-ში გავლილი აქვს ცოდნის განახლება;
ბ.ბ) შესრულებული უნდა ჰქონდეს ჯამში არანაკლებ 12 აფრენა და დაფრენა;
ბ.ბ) პირს შემმოწმებელთან ჩაბარებული აქვს საკვალიფიკაციო შემოწმება;
ბ.გ) ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად შესრულებული უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 1 სთ ფრენა ცოდნის განახლების მიზნით.
9. ინსტრუქტორის მოწმობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ხორციელდება, თუ ერთდროულად სრულდება ქვემოთ მითითებული ქვეპუნქტებიდან არანაკლებ ორი ქვეპუნქტის მოთხოვნა:
შენიშვნა 1: აღნიშნული 1 სთ ფრენა არ გულისხმობს, რომ ფრენა უნდა იყოს ერთჯერადი და გაგრძელდეს არანაკლებ 1 საათს. ფრენა შესაძლოა განხორციელდეს დროის სხვადასხვა მოცულობით, იმავე კლასის მოტოდელტაპლანზე და სხვა ფრენის ინსტრუქტორის თანხლებით;
ა) პირს ინსტრუქტორის მოწმობის მოქმედების ვადაში ზსხ-ის შესაბამის კატეგორიაზე ინსტრუქტორის რანგში აქვს ნაფრენი სულ მცირე 50 საათი;
შენიშვნა 2: ფრენის შესახებ ჩანაწერი აღინიშნება პილოტის საფრენოსნო წიგნაკში, რომელსაც ხელს აწერს ფრენის ინსტრუქტორი.
ბ) მოწმობის მოქმედების ვადაში პირს სდ-ში გავლილი აქვს ინსტრუქტორის ცოდნის განახლების სემინარი;
გ) იმ შემთხვევაში, თუ პირი ფლობს მოტოდელტაპლანის ხმელეთის (LAND) და წყლის (SEA) კლასის ოსტატობებს, ამ მუხლის მე-8 პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტით განსაზღვრული საფრენოსნო გამოცდილება, შესაძლოა გამოყენებულ იქნეს თითოეული კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის გასაგრძელებლად, შემდეგი პირობების დაცვით:
გ) დოკუმენტის მოქმედების ვადის ამოწურვამდე 12 თვის პერიოდში პირს სდ-ში გავლილი აქვს კომპეტენციის შეფასება;
გ.ა) პირს, ოსტატობის მოქმედების ვადის პერიოდში შესრულებული 12 სთ ფრენის ფარგლებში, თითოეულ კლასზე:
შენიშვნა: ინსტრუქტორის მოწმობის მოქმედების ვადის გაგრძელება ამ მუხლის მე-9 პუნქტის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტების შესაბამისად შესაძლებელია განხორციელდეს მხოლოდ მონაცვლეობით ყოველი მომდევნო გაგრძელებისას კომპეტენციის შეფასების გავლით.
გ.ა.ა) ზსხ-ის მეთაურის რანგში შესრულებული უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 1 სთ ფრენა; ან
10. თუ ინსტრუქტორი ვერ ჩააბარებს კომპეტენციის შეფასებას ზსხ-ის შესაბამის კატეგორიაზე ინსტრუქტორის მოწმობის მოქმედების ვადის განმავლობაში, იგი ვერ ისარგებლებს ზსხ-ს შესაბამის კატეგორიაზე მოწმობით მინიჭებული უფლებით.
გ.ა.ბ) ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად შესრულებული უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 1 სთ ფრენა ცოდნის განახლების მიზნით;
11. ინსტრუქტორის მოწმობის განახლება ხორციელდება იმ პირობით თუ პირს განახლებამდე 12 თვის პერიოდში პირი ვალდებულია გავლილი აქვს:
9. მოტოდელტაპლანის შესაბამისი კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
ა) ინსტრუქტორის ცოდნის განახლების სემინარი;
ა) იმ შემთხვევაში, თუ ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვიდან გასული პერიოდი არ აღემატება 5 წელს:
ბ) კომპეტენციის შეფასება;
ა.ა) პირმა ფრენის შემმოწმებელთან უნდა ჩააბაროს საკვალიფიკაციო შემოწმება;
შენიშვნა 2: ინსტრუქტორის სემინარის თეორიული მომზადების საკითხები განსაზღვრულია ამ წესის დანართი №21-ის შესაბამისად.
შენიშვნა: საკვალიფიკაციო შემოწმების ფარგლებში, ასევე, ხორციელდება თეორიული ცოდნის ზეპირი გამოცდა.
12. პირმა სააგენტოში უნდა წარმოადგინოს პილოტის მოწმობაში აღნიშნული ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით საჭირო დოკუმენტაცია
დანართი №10-ის შესაბამისად.
ბ) იმ შემთხვევაში, თუ ოსტატობის მოქმედების ვადის ამოწურვიდან გასული პერიოდი აღემატება 5 წელს:
13. ინსტრუქტორის მოწმობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლებისათვის პირმა სააგენტოში უნდა წარმოადგინოს საჭირო დოკუმენტაცია დანართი №11-ის შესაბამისად.
ბ.ა) პირმა სდ-ში ფრენის ინსტრუქტორის მიერ განსაზღვრული მოცულობით უნდა გაიაროს ცოდნის განახლების სწავლება;
მუხლი 8. ეკიპაჟის საფრენად დაშვება🔗
ბ.ბ) პირმა ფრენის შემმოწმებელთან უნდა ჩააბაროს საკვალიფიკაციო შემოწმება.
1. მოწმობის მფლობელ პირს შეუძლია განახორციელოს ზსხ-ის საფრენოსნო ექსპლუატაცია იმ შემთხვევაში თუ:
10. დამატებითი ოსტატობის მოქმედების ვადის გასაგრძელებლად, პირს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება.
ა) შესაბამისი მოწმობა მოქმედია და გაცემულია ამ წესის შესაბამისად;
11. დამატებითი ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
ბ) ფლობს მოქმედ სამედიცინო სერტიფიკატს;
ა) პირს, საკვალიფიკაციო შემოწმების განხორციელებამდე, ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს ცოდნის განახლების სწავლება;
შენიშვნა: სამედიცინო სერტიფიკატის მოქმედების ვადა და სავალდებულო სამედიცინო შემოწმების პერიოდულობა ასაკობრივი ზღვარის მიხედვით განისაზღვრება სააგენტოს დირექტორის 2019 წლის 8 იანვრის №4 ბრძანების ,,ავიასამედიცინო ცენტრის და ავიასამედიცინო ექსპერტის სერტიფიცირების, ავიასპეციალისტის სამედიცინო სერტიფიცირების წესი’’-ის შესაბამისად;
ბ) პირს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს საკვალიფიკაციო შემოწმება.
გ) ფლობს შესაბამის ოსტატობას;
12. ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მოქმედების ვადის გასაგრძელებლად პირს ოსტატობის მოქმედების ვადის უკანასკნელი 12 თვის პერიოდში უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება.
დ) სდ-ში ახორციელებს საკვალიფიკაციო შემოწმებას;
13. ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
2. შესაბამისი მოწმობით მინიჭებული უფლებების გამოყენება შეზღუდულია შესაბამისი სამედიცინო სერტიფიკატის მოქმედების ვადით;
ა) პირს უფროს ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს ფრენის ინსტრუქტორის ცოდნის განახლების სემინარი;
3. პილოტ-კურსანტს შეუძლია განახორციელოს ზსხ-ის საფრენოსნო ექსპლუატაცია, იმ შემთხვევაში თუ იგი სდ-ში გადის საფრენოსნო წვრთნას ან უნარების შემოწმებას.
ბ) უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება.
მუხლი 9. თეორიული გამოცდები, უნარების შემოწმება და კომპეტენციის შეფასება🔗
შენიშვნა: ცოდნის განახლების სემინარისა და კომპეტენციის შეფასების შინაარსი ავტოჟირის კატეგორიის ოსტატობისთვის განისაზღვრება ამ წესის №27 დანართით.
1. პილოტის მოწმობის გასაცემად თეორიული ცოდნის შეფასებას ახორციელებს სააგენტოს მიერ სერტიფიცირებული ან აღიარებული სასწავლო დაწესებულება შემდეგი პირობებით:
14. ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მოქმედების ვადის გასაგრძელებლად, პირს, ოსტატობის მოქმედების ვადის უკანასკნელი 12 თვის პერიოდში, უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება.
ა) თეორიული მომზადების გამოცდის ჩაბარების შემდეგ შესაბამისი დოკუმენტის გასაცემად ხორციელდება უნარების შემოწმება;
შენიშვნა: კომპეტენციის შეფასების განმავლობაში ხორციელდება სტუდენტის/პილოტის იმიტირებული უნარების საკვალიფიკაციო შემოწმება.
ა.ა) გამოცდები თეორიული მომზადების საგნებში ტარდება ტესტირების მეთოდით (სავარაუდო პასუხების ჩვენებით). გამოცდა ჩაბარებულად ითვლება, თუ პირმა სწორად უპასუხა კითხვების 70% პროცენტს;
15. ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
შენიშვნა: გამოცდები თეორიული მომზადების საგნებში ტარდება ქართულ ან ინგლისურ ენებზე.
ა) ავტოჟირის ოსტატობისთვის:
ა.ბ) პირს, რომელიც ვერ ჩააბარებს გამოცდას გარკვეულ საგანში, აღნიშნულ საგანში მას ხელახლა ჩაუტარდება გამოცდა. პირი, რომელიც ოთხჯერ ზედიზედ ვერ ჩააბარებს თეორიულ გამოცდას იმავე საგანში, ხელახლა გადის გამოცდაზე იმ პირობით, რომ თავიდან გაივლის აღნიშნული საგნის დამატებით სწავლებას შესაბამისი მოცულობით.
ა.ა) პირს უფროს ფრენის შემმოწმებელთან გავლილი უნდა ჰქონდეს შემმოწმებლის თეორიული ცოდნის განახლების სემინარი;
2. უნარების შემოწმება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
ა.ბ) პირს უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება.
ა) პირმა უნარების შემოწმებისას უნდა წარმოაჩინოს, რომ მას, როგორც ზსხ-ის მეთაურს (PIC), უნარი აქვს შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ის მართვასთან დაკავშირებული საფრენოსნო პროცედურები და მანევრები შეასრულოს მისანიჭებელი უფლებების შესაბამისი კომპეტენტურობით;
შენიშვნა: თეორიული ცოდნის განახლების სემინარისა და კომპეტენციის შეფასების შინაარსი განისაზღვრება ამ წესის №31 დანართით.
ბ) უნარების შემოწმება ხორციელდება იმ კლასის ან ტიპის ზსხ-ზე, რომელზეც პირს აქვს გავლილი საფრენოსნო წვრთნა;
ბ) მოტოდელტაპლანის ოსტატობისთვის – პირს უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული აქვს კომპეტენციის შეფასება.
ბ.ა) იმავე კლასის ზსხ-ის განსხვავებულ სახეობაზე, ან ზსხ-ის განსხვავებულ ტიპზე უნარების შემოწმების ჩაბარების შემთხვევაში, პირი ვალდებულია ინსტრუქტორთან ერთად ადაპტაციის მიზნით გაიაროს შესაბამისი თეორიული და საფრენოსნო მომზადება.
შენიშვნა: კომპეტენციის შეფასების შინაარსი განისაზღვრება ამ წესის №30 დანართით.
გ) უნარების შემოწმების შედეგად მინიჭებული ოსტატობა გავრცელდება მხოლოდ იმ კლასის ან ტიპის ზსხ-ზე, რომელზეც განხორციელდა შემოწმება, სანამ არ მოხდება დამატებითი ოსტატობის მინიჭება წინამდებარე წესის მოთხოვნების შესაბამისად.
16. უფროსი ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მოქმედების ვადის გასაგრძელებლად, პირს, ოსტატობის მოქმედების ვადის უკანასკნელი 12 თვის პერიოდში, უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება.
დ) უნარების შემოწმება უნდა განხორციელდეს საფრენოსნო წვრთნის დასრულებიდან არაუმეტეს 6 თვის პერიოდში;
შენიშვნა: კომპეტენციის შეფასების შინაარსი ავტოჟირის კატეგორიისათვის განისაზღვრება ამ წესის №28 დანართით.
3. უნარების შემოწმება მოიცავს:
17. უფროსი ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლებისთვის, პირმა, უფროს ფრენის შემმოწმებელთან უნდა გაიაროს ცოდნის განახლების სემინარი და ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება.
ა) უნარების შემოწმება დაყოფილია სექციებად (ბლოკებად), რომელიც მოიცავს ფრენის ყველა განსხვავებულ ეტაპს, ზსხ-ის კატეგორიის შესაბამისად;
შენიშვნა: ცოდნის განახლების სემინარისა და კომპეტენციის შეფასების საკითხები ავტოჟირის კატეგორიისათვის განისაზღვრება ამ წესის №29 დანართით.
ბ) თუ პირი ვერ ჩააბარებს რომელიმე სექციის ერთ ელემენტს, მიიჩნევა, რომ მან ვერ ჩააბარა აღნიშნული სექცია. თუ პირი ვერ ჩააბარებს მხოლოდ ერთ სექციას, მან ხელახლა უნდა ჩააბაროს ეს სექცია ხოლო თუ პირი ვერ ჩააბარებს ერთზე მეტ სექციას, მიიჩნევა, რომ მან ვერ ჩააბარა მთლიანი შემოწმება;
18. უფროსი ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მოქმედების ვადის გასაგრძელებლად, პირს, ოსტატობის მოქმედების ვადის უკანასკნელი 12 თვის პერიოდში, უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს ფრენის ინსტრუქტორის იმიტირებული კომპეტენციის შეფასება.
გ) თუ ამ მუხლის მე-3 პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად საჭიროა შემოწმების გამეორება და პირი რომელიმე სექციას, მათ შორის, წინა შემოწმებისას ჩაბარებულს ვერ ჩააბარებს, მიიჩნევა, რომ პირმა ვერ ჩააბარა შემოწმება;
19. უფროსი ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლებისთვის, პირმა, უფროს ფრენის შემმოწმებელთან უნდა გაიაროს ცოდნის განახლების სემინარი და ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს ფრენის ინსტრუქტორის იმიტირებული კომპეტენციის შეფასება.
დ) პირი, რომელიც ორ ცდაზე ზედიზედ ვერ ჩააბარებს შემოწმებას, ვალდებულია გაიაროს დამატებითი საფრენოსნო მომზადება.
შენიშვნა: ცოდნის განახლების სემინარის შინაარსი განისაზღვრება ამ წესის №32 დანართით.
4. უნარების შემოწმება მოიცავს შემდეგ საკითხებს:
20. ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების მიზნით, საკვალიფიკაციო შემოწმება უნდა განხორციელდეს ოსტატობის მოქმედების ვადის უკანასკნელი 90 დღის პერიოდში.
ა) უძრავფრთიანი ზსხ – ამ წესის დანართი №15-ის შესაბამისად;
21. იმ შემთხვევაში, თუ პირი ოსტატობის მოქმედების ვადის განმავლობაში ვერ ჩააბარებს შესაბამის შემოწმებას ან შეფასებას, იგი ვერ ისარგებლებს შესაბამისი ოსტატობით მინიჭებული უფლებით აღნიშნული შემოწმების ან შეფასების ჩაბარებამდე.
ბ) მოძრავფრთიანი ზსხ – ამ წესის დანართი №16-ის შესაბამისად;
22. პირმა, კლასის/ტიპის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით, სააგენტოში უნდა წარმოადგინოს ამ წესის №13 დანართით განსაზღვრული დოკუმენტაცია.
გ) მბრუნავფრთიანი ზსხ – ამ წესის დანართი №17-ის შესაბამისად;
23. პირმა, დამატებითი ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით, სააგენტოში უნდა წარმოადგინოს ამ წესის №14 დანართით განსაზღვრული დოკუმენტაცია.
დ) მოქნილფრთიანი ზსხ – ამ წესის დანართი №18-ის შესაბამისად;
24. პირმა, ინსტრუქტორის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით, სააგენტოში უნდა წარმოადგინოს ამ წესის №15 დანართით განსაზღვრული დოკუმენტაცია.
5. ინსტრუქტორის კომპეტენციის შეფასება ხორციელდება შემდეგი პირობებით:
25. პირმა, შემმოწმებლის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით, სააგენტოში უნდა წარმოადგინოს ამ წესის №16 დანართით განსაზღვრული დოკუმენტაცია.
ა) პირმა ინსტრუქტორის მოწმობის მისაღებად შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ზე უნდა გაიაროს კომპეტენციის შეფასება, რა დროსაც შემმოწმებელთან უნდა წარმოაჩინოს, რომ ფლობს სტუდენტ-პილოტის სათანადოდ მოსამზადებლად საჭირო უნარ-ჩვევებს მისანიჭებელი კვალიფიკაციის შესაბამისად;
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
ბ) ინსტრუქტორის კომპეტენციის შეფასება მოიცავს:
ბ.ა) შესაბამისი ცოდნის წარმოჩენას ამ წესის დანართი №12-ის შესაბამისად განსაზღვრულ საკითხებში, ფრენის წინ, ფრენის განმავლობაში, ფრენის შემდგომ და ასევე, თეორიული მომზადების ჩატარებისას;
ბ.ბ) ზეპირ თეორიულ გამოცდებს ხმელეთზე, გაფრენისწინა და გაფრენის შემდგომ ბრიფინგებს, ასევე, ზსხ-ის შესაბამის კლასზე ან ტიპზე ფრენისას შესრულებულ სამუშაოს;
+
მუხლი 8. მოწმობით მინიჭებული უფლება
1. პირი უფლებამოსილია, განახორციელოს ზსხ-ის საფრენოსნო ექსპლუატაცია, იმ შემთხვევაში, თუ: |
ბ.გ) შესაბამის სავარჯიშოებს, ინსტრუქტორის კომპეტენციის შესაფასებლად.
ა) ფლობს პილოტის მოწმობას შესაბამისი მოქმედი ოსტატობით ან ოსტატობის მოქმედების ვადის განახლების მიზნით, ახორციელებს საკვალიფიკაციო შემოწმებას/კომპეტენციის შეფასებას;
გ) ინსტრუქტორის კომპეტენციის შეფასება ხორციელდება ზსხ-ის კატეგორიის იმ კლასზე ან ტიპზე, რომელზეც პირი განახორციელებს ინსტრუქტორის საქმიანობას.
ბ) აკმაყოფილებს ამ წესის 132 მუხლის პირობებს; და
მუხლი 10. მოწმობის შეჩერება, გაუქმება და აღდგენა🔗
გ) ფლობს ინგლისური ენის ცოდნის დამადასტურებელ მოქმედ დოკუმენტს ამ წესის 133 მუხლის შესაბამისად.
1. სააგენტო უფლებამოსილია მიიღოს გადაწყვეტილება მოწმობის ან ოსტატობის შეჩერების ან გაუქმების, ან აღდგენის შესახებ იმ შემთხვევაში თუ:
2. პილოტ-კურსანტი უფლებამოსილია, განახორციელოს ზსხ-ის საფრენოსნო ექსპლუატაცია იმ შემთხვევაში, თუ სდ-ში გადის საფრენოსნო წვრთნას ან უნარების შემოწმებას.
ა) საინსპექციო შემოწმებისას გამოვლენილი შესაბამისი დარღვევის გამოსასწორებლად შესაბამისი დოკუმენტის მფლობელ პირს განესაზღვრა გონივრული ვადა და მან ამ ვადაში არ გამოასწორა აღნიშნული დარღვევა;
3. პილოტი უფლებამოსილია, განახორციელოს ფრენა საზღაურის მიღების მიზნით, შემდეგი პირობების დაცვით:
ბ) მოითხოვს დოკუმენტის მფლობელი ან ოპერატორი;
ა) ასაკი – არანაკლებ 18 წელი;
გ) პირი ვეღარ აკმაყოფილებს შესაბამისი დოკუმენტის გაცემის მოთხოვნებს;
ბ) მოწმობის გაცემის შემდეგ შესაბამისი კლასის ან ტიპის ზსხ-ის მეთაურის რანგში აქვს ნაფრენი ჯამში არანაკლებ 50 სთ და შესრულებული აქვს ჯამში არანაკლებ 100 აფრენა და დაფრენა; და
2. შესაბამისი მოწმობის გაუქმების შემთხვევაში, პირმა აღნიშნული დოკუმენტი უნდა დაუბრუნოს სააგენტოს, გაუქმების შესახებ გადაწყვეტილების მიღებიდან არაუგვიანეს 15 დღის ვადაში.
გ) დასაქმებულია ზსხ-ის ექსპლუატანტთან, რომელიც ფლობს სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2019 წლის 17 ივლისის №142 ბრძანებით დამტკიცებული „ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ექსპლუატანტის სერტიფიცირების და საფრენოსნო ექსპლუატაციის წესის“ შესაბამისად გაცემულ ექსპლუატანტის სერტიფიკატს.
3. შესაბამისი მოწმობის მოქმედება შეჩერდება იმ დრომდე, ვიდრე არ გამოსწორდება წინამდებარე მუხლის პირველ პუნქტში აღნიშნული შეჩერების საფუძველი, მაგრამ შეჩერების შესახებ გადაწყვეტილების მიღებიდან არაუმეტეს 90 დღით.
4. დაუშვებელია ზსხ-ით ფრენა მგზავრთან ერთად, თუ პილოტს უკანასკნელი 90 დღის განმავლობაში შესაბამისი კლასის ან ტიპის ზსხ-ის მეთაურის რანგში არ შეუსრულებია არანაკლებ 3 აფრენა და დაფრენა.
4. შესაბამისი მოწმობის აღდგენა ხორციელდება იმ შემთხვევაში თუ მოწმობის შეჩერების ვადის გასვლამდე აღმოიფხვრება მოწმობის შეჩერების საფუძველი.
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
5. შესაბამისი მოწმობის მოქმედების ვადის შეჩერების ან გაუქმების შესახებ სააგენტოს გადაწყვეტილება ეგზავნება პირს.
თავი III
პილოტის მოწმობა, ოსტატობა, სასწავლო პროგრამები
მუხლი 11. პილოტ-კურსანტი🔗
1. დამოუკიდებლად ფრენის განხორციელების უფლებას პილოტ-კურსანტი იღებს პილოტ-კურსანტის მოწმობის საფუძველზე.
+
მუხლი 9. თეორიული გამოცდა, უნარების შემოწმება და კომპეტენციის შეფასება
1. პილოტის მოწმობის გაცემის მიზნით, თეორიული სწავლება შედგება თეორიული ცოდნის საგნებში მომზადებისა და შეფასებისაგან ნაწილებისგან, რომელიც ხორციელდება სააგენტოს მიერ სერტიფიცირებულ სდ-ში, შემდეგი პირობით: |
2. ზსხ-ის პილოტ-კურსანტის მოწმობის მისაღებად, პირი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
ა) თეორიული ცოდნის საგანში მომზადების ნაწილის დასრულების შემდეგ, სტუდენტი დაიშვება შეფასების ნაწილზე;
ა) ასაკი – არანაკლებ 17 წელი;
ბ) თეორიული ცოდნის საგანში გამოცდა (შეფასება) ტარდება ტესტირების მეთოდით ქართულ ან ინგლისურ ენაზე. გამოცდა ჩაბარებულად მიიჩნევა, თუ პირი სწორად უპასუხებს კითხვების 75%-ს;
ბ) ფლობდეს ავტორიზებული ავიასამედიცინო ცენტრის მიერ გაცემულ I ან II კლასის სამედიცინო სერტიფიკატს.
გ) პირს, რომელიც ვერ ჩააბარებს გამოცდას თეორიული ცოდნის რომელიმე საგანში, აღნიშნულ საგანში უტარდება განმეორებითი გამოცდა. პირი, რომელიც რომელიმე საგანში სამჯერ მიმდევრობით ვერ ჩააბარებს თეორიულ გამოცდას, გამოცდაზე დაიშვება მას შემდეგ, როდესაც აღნიშნულ საგანში გაივლის დამატებით სწავლებას შესაბამისი მოცულობით.
3. პილოტ-კურსანტის მოწმობის მოქმედების ვადა უნდა ემთხვეოდეს სამედიცინო სერტიფიკატის მოწმედების ვადას.
2. პილოტის თეორიული სწავლებისა და საფრენოსნო წვრთნის დასრულების შემდეგ, პილოტ-კურსანტი დაიშვება უნარების შემოწმებაზე.
4. პირს პილოტ-კურსანტის მოწმობა გადაეცემა დამოუკიდებელი ფრენის განხორციელებამდე.
3. უნარების შემოწმება ხორციელდება შემდეგი პირობების დაცვით:
5. პილოტ-კურსანტი დამოუკიდებელ ფრენებზე დაიშვება დღისით, ვიზუალურ მეტეოროლოგიურ პირობებში სასწავლო დაწესებულების ინსტრუქტორის ნებართვით და ზედამხედველობით.
ა) უნარების შემოწმება იყოფა სექციებად, რომელიც მოიცავს ფრენის ყველა განსხვავებულ ეტაპს, ზსხ-ის კატეგორიის შესაბამისად;
6. პილოტ-კურსანტს ეკრძალება საერთაშორისო აეროპორტში ფრენა ინსტრუქტორის გარეშე, ასევე ანაზღაურების სანაცვლოდ ფრენის შესრულება.
ბ) თუ პირი ვერ ჩააბარებს:
7. პილოტ-კურსანტის მოწმობას გასცემს სასწავლო დაწესებულება.
ბ.ა) სექციის რომელიმე ერთ ელემენტს, მიიჩნევა, რომ მან ვერ ჩააბარა აღნიშნული სექცია;
მუხლი 12. პილოტის მომზადება🔗
ბ.ბ) მხოლოდ ერთ სექციას, მან განმეორებით უნდა ჩააბაროს აღნიშნული სექცია;
1. პილოტის მომზადების გასავლელად პირი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
ბ.გ) ერთზე მეტ სექციას, მიიჩნევა, რომ მან ვერ ჩააბარა უნარების შემოწმება.
ა) ასაკი – არანაკლებ 16 წელი;
გ) პირი, რომელიც მიმდევრობით, ორი ცდის შედეგად ვერ ჩააბარებს უნარების შემოწმებას, უნდა გაიაროს დამატებითი საფრენოსნო წვრთნა, ხოლო შემდეგ, უნარების შემოწმებაზე დაიშვება ფრენის ინსტრუქტორის გადაწყვეტილებით.
ბ) ფლობდეს არანაკლებ I ან II კლასის სამედიცინო სერტიფიკატს;
შენიშვნა: იმ შემთხვევაში, თუ საკვალიფიკაციო შემოწმება ხორციელდება პილოტის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით, შემოწმება უნდა განხორციელდეს ამ მუხლის მე-3 პუნქტის პირობების შესაბამისად.
გ) ჰქონდეს კვალიფიკაციის შესაბამისი ცოდნა საერთო და სპეციფიკურ საგნებში, სულ ცოტა, შემდეგი მოცულობით:
4. პირმა უნარების შემოწმების ჩაბარებით უნდა წარმოაჩინოს, რომ მას, როგორც ზსხ-ის მეთაურს, აქვს უნარი შეასრულოს შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ის მართვასთან დაკავშირებული საფრენოსნო პროცედურები და მანევრები მისანიჭებელი ოსტატობის შესაბამისი კომპეტენციით.
შენიშვნა: საერთო საგნები განკუთვნილია ზსხ-ის ყველა კატეგორიისთვის, ხოლო სპეციფიკური საგნები – შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ის თეორიული მომზადებისათვის.
5. უნარების შემოწმება ხორციელდება იმ კატეგორიის კლასის ან ტიპის ზსხ-ზე, რომელზეც პირს გავლილი აქვს საფრენოსნო წვრთნა.
გ.ა) საერთო საგნები:
6. უნარების შემოწმების შედეგად მინიჭებული ოსტატობა ვრცელდება მხოლოდ იმ კლასის სახეობის ან ტიპის ზსხ-ზე, რომელზეც განხორციელდა შემოწმება, ვიდრე არ განხორციელდება დამატებითი ოსტატობის მინიჭება/აღნიშვნა, ამ წესის მოთხოვნების შესაბამისად.
გ.ა.ა) საჰაერო სამართალი – პილოტის მოწმობის მფლობელის კვალიფიკაციის შესაბამისი წესები და დებულებები; ფრენის წესები; აეროდრომები; ვიზუალური მეტეოროლოგიური პირობები (ვმპ); ვიზუალური ფრენის წესები (ვფწ); საჰაერო სივრცის სტრუქტურა და დიზაინი; სმმ-ის შესაბამისი წესები და პრაქტიკა;
7. უნარების შემოწმება უნდა განხორციელდეს საფრენოსნო წვრთნის დასრულებიდან არაუგვიანეს 6 თვის პერიოდში.
გ.ა.ბ) ადამიანის შესაძლებლობები – ადამიანის შესაძლებლობები, საშიშროებისა და შეცდომების წარმომშობი ფაქტორების კონტროლის პრინციპების ჩათვლით.
8. უნარების შემოწმებასთან დაკავშირებული საკითხები, ზსხ-ის კატეგორიის შესაბამისად, განსაზღვრულია ამ წესის №33–№36 დანართების შესაბამისად.
გ.ა.გ) მეტეოროლოგია – საავიაციო მეტეოროლოგიის საფუძვლების გამოყენება, მეტეოინფორმაციის მიღებისა და მისით სარგებლობის წესები, სიმაღლის შეცვლა.
9. ფრენის ინსტრუქტორის თეორიული და საფრენოსნო მომზადების დასრულების შემდეგ, ხორციელდება კომპეტენციის შეფასება შემდეგი პირობების დაცვით:
გ.ა.დ) ნაოსნობა – ნაოსნობის პრაქტიკული ასპექტები და გზის გამოთვლის ხერხები, სანაოსნო რუკებითა და საშუალებებით სარგებლობა;
ა) კანდიდატმა უფროს ფრენის შემმოწმებელთან კომპეტენციის შეფასების ჩაბარებით უნდა წარმოაჩინოს, რომ ფლობს პილოტ-კურსანტის/პილოტის შესაბამის დონეზე მოსამზადებლად საჭირო უნარ-ჩვევებს მისანიჭებელი ოსტატობის შესაბამისი კომპეტენციით;
გ.ა.ე) რადიოსატელეფონო კავშირი – კავშირის წარმართვის წესები და ფრაზეოლოგია ვფწ-ით ფრენისას; კავშირის დაკარგვისას საჭირო ქმედებები;
ბ) კომპეტენციის შეფასება მოიცავს:
გ.ა.ვ) საექსპლუატაციო წესები – ზსხ-ის ექსპლუატაცია; საფრთხის არიდება; ძებნა-შველის მოქმედებები; ექსპლუატაციისას, საშიშროებისა და შეცდომების წარმომშობი ფაქტორების კონტროლის მეთოდების გამოყენება; AIP, NOTAM და მსგავსი სააერნაოსნო ინფორმაციით სარგებლობა, საავიაციო კოდები და შემოკლებები; სიფრთხილის ზომები და ავარიულ ვითარებაში მოქმედების წესები, სახიფათო მეტეოპირობებისა და ტურბულენტურობის შემოვლის მიზნით განხორციელებულ მოქმედებათა ჩათვლით.
ბ.ა) შესაბამისი კომპეტენციის წარმოჩენას ამ წესის №26 დანართის შესაბამისად განსაზღვრულ საკითხებში, გაფრენის წინ, ფრენის განმავლობაში და ფრენის შემდეგ, ასევე, თეორიული ცოდნის საგნების სწავლებისას;
გ.ბ) სპეციფიკური საგნები:
ბ.ბ) ზეპირ თეორიულ გამოცდებს ხმელეთზე, გაფრენისწინა და გაფრენის შემდგომ ინსტრუქტაჟს, ასევე, შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ის კლასზე დემონსტრირებებს (ჩვენებებს) ფრენის განმავლობაში;
გ.ბ.ა) ფრენის საფუძვლები – ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ფრენის საფუძვლები.
ბ.გ) შესაბამის სავარჯიშოებს, ფრენის ინსტრუქტორის კომპეტენციის შესაფასებლად;
გ.ბ.ბ) საფრენოსნო მახასიათებლები და ფრენის დაგეგმვა – დატვირთვისა და მასის განაწილების გავლენა საფრენოსნო მახასიათებლებზე; მასისა და გაწონასწორების გამოთვლა; ასაფრენი, დასაფრენი და სხვა მახასიათებლებით პრაქტიკული სარგებლობა; ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდით ვფწ-ით ფრენისას გაფრენისწინა დაგეგმვა; სმმ-ის მიზნებისათვის ფრენის გეგმის მომზადება და წარდგენა, სმმ-ის შესაბამისი წესები; ადგილმდებარეობის შეტყობინების წესი; სიმაღლსაზომის დაყენება;
გ) კომპეტენციის შეფასება უნდა განხორციელდეს შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ის კლასზე, რომელიც გამოიყენება ფრენის ინსტრუქტორის საფრენოსნო წვრთნისათვის.
გ.ბ.გ) საჰაერო ხომალდების ექსპლუატაციის ზოგადი ცოდნა – ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდების ძალური დანადგარების, ტრანსმისიის, სისტემებისა და სახელსაწყო აღჭურვილობის მუშაობის პრინციპი; ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდისა და ძალური დანადგარების საექსპლუატაციო შეზღუდვები, საექსპლუატაციო მონაცემები სეს-იდან;
10. იმ შემთხვევაში, თუ კომპეტენციის შეფასება ხორციელდება ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით, შემოწმება უნდა განხორციელდეს ამ მუხლის მე-9 პუნქტის „ბ–გ“ ქვეპუნქტებით განსაზღვრული პირობების შესაბამისად.
დ) საერთო და სპეფიციკური მომზადების საგნებში ჰქონდეს ჩაბარებული გამოცდები.
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
ე) სდ-ში გავლილი ჰქონდეს საფრენოსნო მომზადება შესაბამისი კატეგორიის ორმაგსამართიან ზსხ-ზე შემდეგი მოცულობით:
ე.ა) უძრავფრთიანი ზსხ – ჯამში არანაკლებ 30 საათი, აქედან არანაკლებ 6 საათი მეთაურის რანგში;
ე.ბ) მოძრავფრთიანი და მბრუნავფრთიანი ზსხ – ჯამში არანაკლებ 40 საათი, აქდან არანაკლებ 10 საათი მეთაურის რანგში;
+
მუხლი 10. მოწმობის მოქმედების ვადის შეჩერება, აღდგენა და გაუქმება
1. სააგენტო უფლებამოსილია, მიიღოს გადაწყვეტილება მოწმობის გაუქმებასთან და შეჩერებასთან ან ოსტატობის მოქმედების ვადის შეჩერებასთან დაკავშირებით, იმ შემთხვევაში, თუ: |
ე.გ) მოქნილფრთიანი ზსხ – ჯამში არანაკლებ 25 საათი, საიდანაც 10 საათი მეთაურის რანგში;
ა) ინსპექტირებისას გამოვლენილი ნაკლოვანების გამოსასწორებლად, მოწმობის მფლობელ პირს განესაზღვრა გონივრული ვადა და ამ ვადაში არ გამოასწორა შეჩერების საფუძველი;
ვ) საფრენოსნო წვრთნა – ინსტრუქტორი უზრუნველყოფს კანდიდატის მომზადებას საერთო და სპეციფიკური საფრენოსნო წვრთნის საკითხებში, სულ ცოტა, შემდეგი მოცულობით:
ბ) მოითხოვს მოწმობის მფლობელი პირი;
ვ.ა) საფრენოსნო წვრთნის საერთო საკითხები:
გ) პირი ვეღარ აკმაყოფილებს ამ წესით განსაზღვრულ მოთხოვნებს.
ვ.ა.ა) გაფრენისწინა მზადება, მასისა და გაწონასწორების გამოთვლითა და სხ-ის დათვალიერების ჩათვლით;
2. მოწმობის გაუქმების შემთხვევაში, პირმა, გაუქმების შესახებ გადაწყვეტილების მიღებიდან 15 დღის ვადაში მოწმობა უნდა დაუბრუნოს სააგენტოს.
ვ.ა.ბ) სააეროდრომო მიმოსვლა და საჰაერო მოძრაობის სქემების მიხედვით ფრენა; შეჯახების თავიდან აცილების ზომები და ხერხები;
3. მოწმობის ან ოსტატობის მოქმედების ვადა შეჩერდება იმ დრომდე, ვიდრე არ გამოსწორდება შეჩერების საფუძველი, გარდა ჯანმრთელობის მდგომარეობასთან დაკავშირებული გარემოებისა, მაგრამ შეჩერებასთან დაკავშირებით გადაწყვეტილების მიღებიდან არაუმეტეს – 90 დღით.
ვ.ა.გ) ზსხ-ის მართვა ხილული ორიენტირების მეშვეობით;
4. იმ შემთხვევაში, თუ ჯანმრთელობის მდგომარეობასთან დაკავშირებული გარემოების გამო მოწმობის მფლობელი პირი ვერ აკმაყოფილებს ამ წესის 132 მუხლის პირობებს, სააგენტო უფლებამოსილია, პირს შეუჩეროს მოწმობის მოქმედება განსაზღვრული ვადით, მაგრამ შეჩერების ვადა არ უნდა აღემატებოდეს მოწმობაში არსებული ოსტატობის მოქმედების ვადას.
ვ.ა.დ) სამარშრუტო ფრენა, ხილული ორიენტირების, გზის გამოთვლის ხერხებისა და სარადიონაოსნო საშუალებების გამოყენებით;
5. მოწმობის ან ოსტატობის მოქმედება აღდგება იმ შემთხვევაში, თუ ამ მუხლის მე-3 ან მე-4 პუნქტის შესაბამისად განსაზღვრული ვადის გასვლამდე გამოსწორდება შეჩერების საფუძველი.
ვ.ა.ე) მეთვალყურეობის ქვეშ მყოფ აეროდრომზე ფრენა, გამოფრენა და გადაფრენა; სმმ-ის, სარადიოტელეფონო კავშირისა და ფრაზეოლოგიის წესების დაცვა;
6. მოწმობის ან ოსტატობის მოქმედების ვადის შეჩერებასთან, აღდგენასთან და მოწმობის გაუქმებასთან დაკავშირებით სააგენტოს გადაწყვეტილება ეგზავნება პირს.
ვ.ბ) საფრენოსნო წვრთნის სპეციფიკური საკითხები:
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
ვ.ბ.ა) უძრავფრთიანი და მოქნილფრთიანი ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდისათვის:
ვ.ბ.ა.ა) კრიტიკულად მცირე საჰაერო სიჩქარით ფრენა, საწყისი და განვითარებული ვარდნის ამოცნობა და იქიდან გამოსვლა;
ვ.ბ.ა.ბ) კრიტიკულად მაღალი საჰაერო სიჩქარით ფრენა; ციცაბო დაღმავალი სპირალის ამოცნობა და იქიდან გამოსვლა;
+
პილოტის მოწმობა, ოსტატობა, ჯანმრთელობის დამადასტურებელი ცნობა, სასწავლო პროგრამები
ვ.ბ.ა.გ) ჩვეულ პირობებში და გვერდითი ქარისას აფრენა-დაფრენა;
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
ვ.ბ.ა.დ) მაქსიმალური რეჟიმით აფრენა-დაფრენის ტექნიკა; შეზღუდული ზომების მოედნიდან ფრენა;
ვ.ბ.ა.ე) ავარიულ ვითარებაში მოქმედება, საბორტო აღჭურვილობის უწესივრობის იმიტაციის ჩათვლით;
ვ.ბ.ბ) მოძრავფრთიანი ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდისათვის:
+
მუხლი 11. პილოტ-კურსანტი
1. პილოტ-კურსანტის მოწმობას გასცემს სდ, რომელიც სტუდენტს გადაეცემა პირველი დამოუკიდებელი ფრენის განხორციელებამდე. |
ვ.ბ.ბ.ა) აფრენა და დაფრენა, ჰაერში დაკიდება, შემობრუნება, შემობრუნების მდგომარეობიდან ჰაერში დაკიდების მდგომარეობაში გადასვლა და პირიქით;
2. პილოტ-კურსანტის მოწმობის მისაღებად, პირი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
ვ.ბ.ბ.ბ) ავარიულ ვითარებაში მოქმედება, ავტოროტაციის რეჟიმი, ძრავას უწესივრობის იმიტაცია და მზიდი ხრახნის რეზონანსიდან გამოყვანა;
ა) ასაკი – არანაკლებ 16 წელი;
ვ.ბ.ბ.გ) გვერდულად და უკუფრენა, ადგილზე ბრუნვა;
ბ) უნდა წარმოადგინოს ცნობა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ (ფორმა №IV–100/ა).
ვ.ბ.ბ.დ) საწყისი გრიგალისებრი რკალის ამოცნობა და იქიდან გამოსვლა;
3. პილოტ-კურსანტი დამოუკიდებელ ფრენაზე დაიშვება შემდეგი პირობების დაცვით:
ვ.ბ.ბ.ე) ავტოროტაციის რეჟიმით დასაფრენად შესვლა და დაფრენა, იძულებითი დაფრენა.
ზსხ-ის საბორტო აღჭურვილობის უწესივრობის იმიტაცია და ავარიულ ვითარებაში მოქმედება, რომელიც დაკავშირებულია ძრავას, მართვის სისტემების, ელექტრული და ჰიდრავლიკური სისტემების უწესივრობებთან;
ა) ფრენა უნდა განხორციელდეს დღისით, ვიზუალურ მეტეოროლოგიურ პირობებში, სდ-ის ფრენის ინსტრუქტორის ნებართვით და მისი ზედამხედველობით;
ვ.ბ.ბ.ვ) მკვეთრი მობრუნება;
ბ) პილოტ-კურსანტს თეორიული ცოდნის საგნებიდან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს:
ვ.ბ.ბ.ზ) გარდამავალი ეტაპები, ხმელეთზე მანევრირება; დაკიდება; ჩვეულ პირობებში, ზურგქარითა და დახრილი მოედნიდან აფრენა-დაფრენა; სწრაფი შეჩერება;
ბ.ა) საჰაერო სამართალი;
ვ.ბ.ბ.თ) მინიმალურად საჭირო წევით შეზღუდული ზომების მოედნიდან ფრენა, ასაფრენად ან დასაფრენად მოუწყობელი ადგილის შერჩევა ჰაერიდან და შემდგომი ექსპლუატაცია;
ბ.ბ) ნაოსნობა – იმ შემთხვევაში, თუ პილოტ-კურსანტმა უნდა განახორციელოს დამოუკიდებელი სანაოსნო ფრენა.
ვ.ბ.გ) მბრუნავფრთიანი ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდისათვის:
4. პილოტ-კურსანტს ეკრძალება საზღაურის სანაცვლოდ ფრენის შესრულება ან მასში მონაწილეობა.
ვ.ბ.გ.ა) მართვის ზედაპირების გავლენა, ძრავას გაშვება, ხმელეთის ზედაპირზე მანევრირება და ძრავას გამორთვა;
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
ვ.ბ.გ.ბ) დაკავებულ სიმაღლეზე ჰორიზონტალური ფრენა, საჰაერო სიჩქარის ცვლილება;
ვ.ბ.გ.გ) მინიმალურად საჭირო წევით შეზღუდული ზომების მოედნიდან ფრენა, ასაფრენად ან დასაფრენად მოუწესრიგებელი ადგილის შერჩევა და შემდგომი ექსპლუატაცია;
ვ.ბ.გ.დ) მზიდი ხრახნის მართვა, ზსხ-ის აფრენა და დაფრენა, დარტყმები;
+
მუხლი 12. პილოტის მოწმობის გაცემა
1. პილოტის მომზადების სასწავლო პროგრამის გასავლელად, პირი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს: |
ვ.ბ.გ.ე) ავარიულ ვითარებაში მოქმედება, აეროდრომის ზონაში ან მის ფარგლებს მიღმა ძრავას მტყუნებისას მიზეზით დაფრენა. ძრავას მტყუნება აფრენის რეჟიმში;
ა) ასაკი – არანაკლებ 16 წელი;
ვ.ბ.გ.ვ) უჩვეულო მდგომარეობის ამოცნობა და ამ ვითარებიდან გამოსვლა;
ბ) უნდა წარმოადგინოს ცნობა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ (ფორმა №IV–100/ა).
ვ.ბ.გ.ზ) კრიტიკულად მცირე ან მაღალი საჰაერო სიჩქარით ფრენა, ვერტიკალური დაღმასვლა, დაბალ სიმაღლზე ფრენა;
2. პილოტის მომზადება უნდა მოიცავდეს თეორიულ და პრაქტიკულ სწავლებებს და ხანგრძლივობა, ბრიფინგების გამოკლებით, უნდა იყოს:
ზ) საფრენოსნო წვრთნის დასრულების შემდგომ სდ-ის მიერ დანიშნულ შემმოწმებელთან ჩაბარებული აქვს უნარების შემოწმება.
ა) თვითმფრინავი – არანაკლებ 130 სთ;
2. ამ მუხლში აღნიშნული სწავლება უნდა მოიცავდეს თეორიულ და პრაქტიკულ სწავლებებს და მისი ხანგრძლივობა ბრიფინგების გარდა არ უნდა იყოს:
ბ) შვეულმფრენი და ავტოჟირი – არანაკლებ 140 სთ;
ა) უძრავფრთიანი ზსხ – არანაკლებ 130 საათი;
გ) მოტოდელტაპლანი – არანაკლებ 125 სთ.
ბ) მოძრავფრთიანი და მბრუნავფრთიანი ზსხ – არანაკლებ 140 საათი;
3. პილოტის მოწმობის მისაღებად, პირი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
გ) მოქნილფრთიანი ზსხ – არანაკლებ 125 საათი.
ა) გავლილი უნდა ჰქონდეს თეორიული ცოდნის საგნების მომზადება;
3. სდ-ში განხორციელებული სადემონსტრაციო ფრენა არ ჩაითვლება სასწავლო ფრენად.
ბ) თეორიული ცოდნის საგნებში ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს გამოცდები;
4. თუ პირი ფლობს პილოტის მოწმობას ზსხ-ის გარკვეულ კატეგორიაზე და სურს აიღოს ოსტატობა ზსხ-ის განსხვავებულ კატეგორიაზე:
გ) სდ-ში გავლილი უნდა ჰქონდეს საფრენოსნო წვრთნა შესაბამისი კატეგორიის ორმაგსამართიან ზსხ-ზე შემდეგი მოცულობით:
ა) სდ-ში უნდა გაიაროს თეორიული სწავლება სპეციფიკურ საგნებში;
გ.ა) თვითმფრინავი – ჯამში არანაკლებ 30 სთ ფრენა, საიდანაც არანაკლებ 15 სთ ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად ნაფრენი და არანაკლებ 6 სთ სხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი, რომელიც მოიცავს, სულ მცირე, 3 სთ დამოუკიდებელ სანაოსნო ფრენას. დამოუკიდებელი სანაოსნო ფრენა მოიცავს, სულ მცირე, ერთ ფრენას არანაკლებ 150 კმ (80 NM) მანძილზე, რომლის განმავლობაშიც განხორციელდა გაფრენის აეროდრომიდან/საფრენი მოედნიდან განსხვავებულ აეროდრომზე/საფრენ მოედანზე დაფრენა სრული გაჩერებით;
ბ) ამ მუხლის პირველი პუნქტის „ე“ ქვეპუნქტის „ე.ა“-„ე.ბ“-„ე.გ“ ქვეპუნქტებით დადგენილი საფრენოსნო საათები მცირდება არაუმეტეს სავალდებულო საფრენოსნო წვრთნის საერთო მოცულობის 50%-ით, გარდა ზსხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი საათების ოდენობისა;
გ.ბ) შვეულმფრენი – ჯამში არანაკლებ 40 სთ ფრენა, საიდანაც არანაკლებ 20 სთ ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად ნაფრენი და არანაკლებ 10 სთ სხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი, რომელიც მოიცავს, სულ მცირე, 5 სთ დამოუკიდებელ სანაოსნო ფრენას. დამოუკიდებელი სანაოსნო ფრენა მოიცავს, სულ მცირე, ერთ ფრენას არანაკლებ 150 კმ (80 NM) მანძილზე, რომლის განმავლობაშიც განხორციელდა გაფრენის აეროდრომიდან/საფრენი მოედნიდან განსხვავებულ აეროდრომზე/საფრენ მოედანზე დაფრენა სრული გაჩერებით;
მუხლი 13. კლასის ოსტატობა, სხვაობათა (Differences) სწავლება🔗
გ.გ) ავტოჟირი – ჯამში არანაკლებ 40 სთ ფრენა, საიდანაც არანაკლებ 15 სთ ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად ნაფრენი და არანაკლებ 10 სთ სხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი, რომელიც მოიცავს, სულ მცირე, 3 სთ დამოუკიდებელ სანაოსნო ფრენას. დამოუკიდებელი სანაოსნო ფრენა მოიცავს, სულ მცირე, ორ ფრენას არანაკლებ 46,3 კმ (25 NM) მანძილზე, რომლის განმავლობაშიც განხორციელდა გაფრენის აეროდრომიდან/საფრენი მოედნიდან განსხვავებულ აეროდრომზე/საფრენ მოედანზე დაფრენა. თითოეული დამოუკიდებელი სანაოსნო ფრენა უნდა განხორციელდეს განსხვავებული მარშრუტით;
1. იმ შემთხვევაში, თუ პირი ფლობს ზსხ-ის ხმელეთის (Land) კლასის ოსტატობას, იმავე კატეგორიის ზსხ-ზე წყლის კლასის ოსტატობის (Sea) მისაღებად უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
გ.დ) მოტოდელტაპლანი – ჯამში არანაკლებ 25 სთ ფრენა, საიდანაც არანაკლებ 12 სთ ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად ნაფრენი და არანაკლებ 10 სთ სხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი, რომელიც მოიცავს, სულ მცირე, 3 სთ დამოუკიდებელ სანაოსნო ფრენას. დამოუკიდებელი სანაოსნო ფრენა მოიცავს, სულ მცირე, ორ ფრენას არანაკლებ 74 კმ (40 NM) მანძილზე, რომლის განმავლობაშიც განხორციელდა გაფრენის აეროდრომიდან/საფრენი მოედნიდან განსხვავებულ აეროდრომზე/საფრენ მოედანზე დაფრენა. დაფრენის აეროდრომი/საფრენი მოედანი გაფრენის აეროდრომისგან/საფრენი მოედნისგან უნდა იყოს დაშორებული სწორხაზოვნად არანაკლებ 28.78 კმ (15 NM) მანძილით;
ა) გავლილი უნდა ჰქონდეს თეორიული და საფრენოსნო მომზადება
დანართი №19-ის შესაბამისად;
შენიშვნა 1: პილოტის მომზადების სასწავლო პროგრამები, ზსხ-ის კატეგორიის შესაბამისად, განსაზღვრულია ამ წესის №20–22 დანართებით;
ბ) გავლილი უნდა ჰქონდეს საფრენოსნო წვრთნა (დასტურდება საფრენოსნო წიგნაკის (Logbook) წარმოდგენით) – ინსტრუქტორთან ერთად ორმაგსამართიან ზსხ-ზე უნდა ჰქონდეს ნაფრენი არანაკლებ 8 საათი;
შენიშვნა 2: სადემონსტრაციო ან სხვა ტიპის ფრენა, რომელიც არ ხორციელდება სდ-ში სააგენტოსთან შეთანხმებული სასწავლო პროგრამის ფარგლებში, არ მიიჩნევა სასწავლო ფრენად.
გ) შემმოწმებელთან გავლილი უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება;
დ) საფრენოსნო წვრთნის დასრულების შემდეგ, სდ-ის მიერ დანიშნული ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება.
შენიშვნა: უნარების შემოწმება უნდა განხორციელდეს თეორიული სწავლების დაწყებიდან არაუმეტეს 6 თვის განმავლობაში.
შენიშვნა: უნარების შემოწმების საკითხები, ზსხ-ის კატეგორიის შესაბამისად, განსაზღვრულია ამ წესის №33–36 დანართებით.
2. იმავე კლასის ზსხ-ის განსხვავებულ სახეობაზე ან ზსხ-ის განსხვავებულ ტიპზე (მოძრავფრთიანი ზსხ) ექსპლუატაციის განხორციელებამდე, პირი ვალდებულია გაიაროს სხვაობათა სწავლება ინსტრუქტორთან ერთად.
4. ზსხ-ის განსხვავებულ კატეგორიაზე ოსტატობა მიიღება შემდეგი პირობების დაცვით:
შენიშვნა: სხვაობათა სწავლება გულისხმობს შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ის კლასის ან ტიპის შესახებ დამატებითი თეორიული ცოდნისა და საფრენოსნო წვრთნის მიღებას.
ა) პილოტის მოწმობის მფლობელმა ზსხ-ის შესაბამისი კატეგორიისთვის, თეორიული ცოდნის საგნების ჩათვლის ცხრილის შესაბამისად, სდ-ში უნდა გაიაროს თეორიული ცოდნის საგნების სწავლება და ჩააბაროს თეორიული გამოცდები.
ა) სხვაობათა სწავლება ხორციელდება იმ შემთხვევაში, როდესაც:
შენიშვნა: თეორიული ცოდნის საგნების ჩათვლის ცხრილი განისაზღვრება ამ წესის №19 დანართით.
ა.ა) ხორციელდება არსებული საფრენოსნო ექსპლუატაციის პროცედურების ან/და ზსხ-ს აღჭურვილობის მნიშვნელოვანი ცვლილება;
ბ) ამ მუხლის პირველი პუნქტის „გ“ ქვეპუნქტით განსაზღვრული საფრენოსნო წვრთნის საათები ფრენის ინსტრუქტორის გადაწყვეტილებით, შესაძლოა შემცირდეს სავალდებულო საფრენოსნო წვრთნის საერთო მოცულობის არაუმეტეს 20%-ით, გარდა ზსხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი საათების ოდენობისა;
ა.ბ) ზსხ-ს კლასის (რომლის ოსტატობასაც ფლობს პირი) განსხვავებულ სახეობაზე ან განსხვავებულ ტიპზე ექსპლუატაციის უფლების მისანიჭებლად;
გ) საფრენოსნო წვრთნის დასრულების შემდეგ, სდ-ის მიერ დანიშნულ ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება.
ბ) სხვაობათა სწავლების შედეგადი აღინიშნება პილოტის საფრენოსნო წიგნაკში, რომელსაც ხელს აწერს ინსტრუქტორი.
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
მუხლი 14. საფრენოსნო ოსტატობა და მგზავრის გადაყვანის უფლებამოსილება🔗
1. შესაბამისი საფრენოსნო ოსტატობა და მგზავრის გადაყვანის უფლებამოსილება პილოტს ენიჭება წინამდებარე მუხლის მოთხოვნების დაცვით.
2. პარაშუტისტის ჩამოგდების ოსტატობის მისაღებად პილოტი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
+
მუხლი 13. წყლის კლასის ოსტატობა
იმ შემთხვევაში, თუ პირი ფლობს თვითმფრინავის ან მოტოდელტაპლანის ხმელეთის (LAND) კლასის მოქმედ ოსტატობას, იმავე კატეგორიის ზსხ-ზე წყლის კლასის ოსტატობის (SEA) მისაღებად, უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს: |
ა) ასაკი – არანაკლებ 18 წელი;
ა) გავლილი უნდა ჰქონდეს თეორიული და საფრენოსნო მომზადება;
ბ) ფლობს არანაკლებ I კლასის სამედიცინო სერტიფიკატს;
შენიშვნა 1: თვითმფრინავის წყლის კლასის მომზადების სასწავლო პროგრამა განისაზღვრება ამ წესის №23 დანართის შესაბამისად;
გ) პილოტის მოწმობის გაცემის შემდეგ პირს შესაბამისი კლასის ან ტიპის
ზსხ-ის მეთაურის რანგში აქვს ნაფრენი ჯამში არანაკლებ 50 საათი და შესრულებული აქვს ჯამში არანაკლებ 100 აფრენა და დაფრენა;
შენიშვნა 2: სასწავლო პროგრამის თეორიული ცოდნის ნაწილი გულისხმობს პირისთვის წყლის ზედაპირიდან ფრენის შესრულებასთან დაკავშირებული თეორიული საკითხების გაცნობას, რომლის შემოწმება, ფრენის შემმოწმებლის გადაწყვეტილებით, ხორციელდება უნარების შემოწმების განმავლობაში.
დ) გავლილი აქვს თეორიული მომზადება, რომელიც მოიცავს პარაშუტისტის აღჭურვილობის უსაფრთხოებისა და გახსნის სისტემებს, პარაშუტის უნებლიედ გახსნის აღკვეთისა და პარაშუტისტის ჩამოგდების ტექნიკას;
ბ) ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად წყლის კლასის ორმაგსამართიან ზსხ-ზე გავლილი უნდა ჰქონდეს საფრენოსნო წვრთნა, თვითმფრინავისთვის არანაკლებ 8 სთ, ხოლო მოტოდელტაპლანისთვის - არანაკლებ 6 სთ;
ე) შემმოწმებელთან ჩაბარებული აქვს უნარების შემოწმება, რომელიც მოიცავს პარაშუტისტის ჩამოგდების იმიტირებას და თეორიული ცოდნის წარმოჩენას;
გ) ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება.
ვ) პირს პარაშუტისტის ჩამოგდების ოსტატობა ენიჭება იმ ზსხ-ზე, რომელზეც ხორციელდება უნარების შემოწმება;
შენიშვნა: უნარების შემოწმება უნდა განხორციელდეს თეორიული სწავლების დაწყებიდან არაუმეტეს 6 თვის პერიოდში.
ზ) პარაშუტისტის ჩამოგდების ოსტატობა პილოტის მოწმობაში აღინიშნება (PD) აღნიშვნით.
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
3. პლანერის ბუქსირების ოსტატობის მისაღებად პილოტი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
ა) ასაკი – არანაკლებ 18 წელი;
ბ) ფლობს არანაკლებ II კლასის სამედიცინო სერტიფიკატს;
+
მუხლი 131. გაცნობითი და სხვაობათა სწავლება, ცოდნის განახლების სწავლება🔗
1. თვითმფრინავის კატეგორიის შესაბამისი კლასის განსხვავებულ სახეობაზე საფრენოსნო ექსპლუატაციის განხორციელებამდე, პირმა უნდა გაიაროს გაცნობითი ან სხვაობათა სწავლება.გ) პილოტის მოწმობის გაცემის შემდეგ პირს შესაბამისი კლასის ან ტიპის ზსხ-ის მეთაურის რანგში აქვს ნაფრენი ჯამში 30 საათი და შესრულებული აქვს ჯამში არანაკლებ 60 აფრენა და დაფრენა;
2. შვეულმფრენის კატეგორიის განსხვავებულ ტიპზე საფრენოსნო ექსპლუატაციის განხორციელებამდე, პირმა უნდა გაიაროს გაცნობითი ან სხვაობათა სწავლება, საექსპლუატაციო შესაბამისობის მონაცემების (OSD) შესაბამისად, იმ შემთხვევაში, თუ OSD გამოიყენება.
დ) პირს გავლილი აქვს შემდეგი თეორიული მომზადება:
3. ავტოჟირის კატეგორიის კლასის განსხვავებულ სახეობაზე საფრენოსნო ექსპლუატაციის განხორციელებამდე, პირმა უნდა გაიაროს სხვაობათა სწავლება.
დ.ა) ბუქსირებით ფრენის წესები;
4. მოტოდელტაპლანის კატეგორიის შესაბამისი კლასის განსხვავებულ სახეობაზე საფრენოსნო ექსპლუატაციის განხორციელებამდე, პირმა უნდა გაიაროს გაცნობითი ან სხვაობათა სწავლება.
დ.ბ) ბუქსირების აღჭურვილობა;
შენიშვნა: გაცნობითი სწავლება გულისხმობს ზსხ-ის განსხვავებულ ვარიანტზე დამატებითი თეორიული ცოდნის მიღებას, ხოლო სხვაობათა სწავლება გულისხმობს შესაბამის ზსხ-თან დაკავშირებით დამატებითი თეორიული ცოდნისა და საფრენოსნო წვრთნის მიღებას.
დ.გ) პლანერის ბუქსირების ტექნიკა:
5. სხვაობათა სწავლება ხორციელდება იმ შემთხვევაშიც, როდესაც მნიშვნელოვნად იცვლება საფრენოსნო ექსპლუატაციის არსებული პროცედურა(ები) ან/და ზსხ-ის აღჭურვილობა.
დ.გ.ა) სიგნალები და კავშირის პროცედურები;
6. სხვაობათა სწავლებას ახორციელებს შესაბამისი ოსტატობის მქონე ფრენის ინსტრუქტორი, ხოლო სწავლების შედეგი აღინიშნება პილოტის საფრენოსნო წიგნაკში, რომელსაც ხელს აწერს ფრენის ინსტრუქტორი.
დ.გ.ბ) აფრენა ჩვეულებრივ და გვერდითი ქარის პირობებში;
7. ცოდნის განახლების მიზნით სწავლება ხორციელდება შესაბამისი ოსტატობის მქონე ფრენის ინსტრუქტორის მიერ. ცოდნის განახლების სწავლების პროგრამა და მოცულობა განისაზღვრება ფრენის ინსტრუქტორის მიერ ინდივიდუალურად, შემდეგი ფაქტორების გათვალისწინებით:
დ.გ.გ) ფრენისას გაშვების პროცედურები;
ა) პილოტის საფრენოსნო გამოცდილება;
დ.გ.დ) დაღმასვლა ბუქსირებისას;
ბ) ოსტატობით მინიჭებული უფლებების უკანასკნელი გამოყენებიდან გასული დროის პერიოდი;
დ.გ.ე) პლანერის გათავისუფლების პროცედურა;
გ) სხვა კლასის ან ტიპის მოქმედი ოსტატობის ფლობა.
დ.გ.ვ) საბუქსირე ბაგირის გათავისუფლების პროცედურა;
8. ცოდნის განახლების სწავლების დასრულების შემდეგ, სდ-მ უნდა გასცეს სწავლების დასრულების დამადასტურებელი დოკუმენტი, რომელიც მოიცავს ამ მუხლის მე-7 პუნქტში განსაზღვრული ფაქტორების შეფასების, განხორციელებული სწავლების და სწავლების წარმატებით გავლის დამადასტურებელ ინფორმაციას.
დ.გ.ზ) საბუქსირე ბაგირთან ერთად დაფრენა (საჭიროებისას);
9. პირმა, საკვალიფიკაციო შემოწმების განხორციელებამდე, ცოდნის განახლების სწავლების დასრულების დამადასტურებელი დოკუმენტი უნდა წარუდგინოს ფრენის შემმოწმებელს.
დ.გ.თ) ავარიული პროცედურები ბუქსირებისას (აღჭურვილობის გაუმართაობის ჩათვლით);
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
დ.გ.ი) უსაფრთხოების პროცედურები;
დ.გ.კ) შესაბამისი ზსხ-ის საფრენოსნო მახასიათებლები ბუქსირებისას;
დ.გ.ლ) სივრცის მიმოხილვა და შეჯახების არიდება;
+
მუხლი 132. ზსხ-ის პილოტის ჯანმრთელობის მდგომარეობის დამადასტურებელი ცნობა🔗
1. მოწმობის მფლობელმა პირმა ყოველ ორ წელიწადში ერთხელ სააგენტოს უნდა წარუდგინოს განახლებული ცნობა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ (ფორმა №IV–100/ა).დ.გ.მ) პლანერების საფრენოსნო მახასიათებლები (შესაბამისი სიჩქარეებისა და უმართავი ვარდნის მახასიათებლების (დაფერდებისას) ჩათვლით)
2. ცნობა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ (ფორმა №IV–100/ა) უნდა მოიცავდეს ნევროლოგიური, ოფთალმოლოგიური, ოტორინოლარინგოლოგიური, გულ-სისხლძარღვთა და სუნთქვის, ენდოკრინოლოგიური (შაქრიანი დიაბეტი – ჰიპოგლიკემიის რისკი) და მამოძრავებელი სისტემების კვლევას და კვლევის შესაბამის შედეგებს, ასევე ფსიქო-ემოციურ მდგომარეობას და ანამნეზში ინფექციურ დაავადებებს.
ე) პირს გავლილი აქვს საფრენოსნო მომზადება, რომელიც მოიცავს პლანერის ბუქსირების მიზნით 10 ფრენას, მათ შორის 5 ფრენა ორსამართიან საჰაერო ხომალდზე, 5 ფრენა – დამოუკიდებლად; ინსტრუქტორი ახორციელებს პირის (ან პილოტ-კურსანტის) სწავლებას:
3. ამ მუხლის მე-2 პუნქტში აღნიშნული კვლევებით არ უნდა დგინდებოდეს მწვავე და ქრონიკული დეკომპენსირებული დაავადებები.
ე.ა) აფრენის მოქმედებები ჩვეულებრივ და გვერდითი ქარის პირობებში ფრენისას;
4. იმ შემთხვევაში, თუ პირი ვერ აკმაყოფილებს ამ მუხლის მე-3 პუნქტის პირობას, სააგენტო უფლებამოსილია, არ გასცეს მოწმობა და მოწმობასთან დაკავშირებული ოსტატობები, ასევე, საჭიროებისას, განსაზღვრული პერიოდით შეუჩეროს პირს მოწმობით მინიჭებული უფლებების გამოყენება ამ წესის მე-10 მუხლის შესაბამისად.
ე.ბ) 30°-იანი და მეტი დაფერდებით 360°-იანი წრეების შესრულებისას;
5. პირი უფლებამოსილია, ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ ცნობის (ფორმა №IV–100/ა) ნაცვლად, წარმოადგინოს I ან II კლასის სამედიცინო სერტიფიკატი.
ე.გ) დაღმასვლა ბუქსირებისას;
შენიშვნა: I და II კლასის სამედიცინო სერტიფიკატი გაცემული უნდა იყოს ჩიკაგოს კონვენციის 1-ლი დანართის ან 2011 წლის 3 ნოემბრის ევროკომისიის რეგულაციის No 1178/2011 (Commission Regulation (EU) No 1178/2011) ANNEX IV (PART–MED)-ის პირობების ან „სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2019 წლის 8 იანვრის №4 ბრძანებით დამტკიცებული „ავიასამედიცინო ცენტრის და ავიასამედიცინო ექსპერტის სერტიფიცირების, ავიასპეციალისტის სამედიცინო სერტიფიცირების წესის“ შესაბამისად.
ე.დ) პლანერის გათავისუფლებისას;
6. იმ შემთხვევაში, თუ პირის ჯანმრთელობის მდგომარეობის ცვლილება იწვევს ან შესაძლოა, გამოიწვიოს ამ მუხლის მე-3 პუნქტის შეუსრულებლობა, მათ შორის, ამ მუხლის 1-ლი პუნქტში აღნიშნულ პერიოდში, პირი ვალდებულია არ გამოიყენოს მოწმობით მინიჭებული უფლებები, ვიდრე მისი ჯანმრთელობის მდგომარეობა არ დააკმაყოფილებს ამ მუხლის მე-3 პუნქტის მოთხოვნას.
ე.ე) საბუქსირე ბაგირთან ერთად დაფრენისას (საჭიროებისას);
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
ე.ვ) ფრენისას საბუქსირე ბაგირის გათავისუფლების მოქმედება;
ე.ზ) ავარიული მდგომარეობის მოქმედებების იმიტაციისას;
ე.თ) სიგნალები და კავშირი ბუქსირებისას;
+
მუხლი 133. ინგლისური ენის ცოდნის დამადასტურებელი დოკუმენტი🔗
მოწმობის მფლობელი პირი უნდა ფლობდეს საერთო ევროპული სარეკომენდაციო ჩარჩოს (CEFR) შესაბამის ინგლისური ენის ცოდნის დამადასტურებელ დოკუმენტს მინიმუმ B2 დონის მაჩვენებლით ან ინგლისური ენის ცოდნის დამადასტურებელ სერტიფიკატს ICAO-ს შეფასების შკალის მიხედვით, მინიმუმ მე-4 დონის მაჩვენებლით.ვ) შემმოწმებელთან ჩაბარებული აქვს უნარების შემოწმება;
შენიშვნა: ინგლისური ენის ცოდნის დამადასტურებელი შესაბამისი დოკუმენტების ჩამონათვალი და მათი მოქმედების ვადა განისაზღვრება ამ წესის №37 დანართით.
ზ) პირს პლანერის ბუქსირების ოსტატობა ენიჭება უძრავფრთიან ან მოქნილფრთიან ზსხ-ზე, რომელზეც ხორციელდება უნარების შემოწმება;
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
თ) პლანერის ბუქსირების ოსტატობა მოქმედია იმ შემთხვევაში, თუ პირს 24 თვის განმავლობაში შესრულებული აქვს სულ მცირე 5 ბუქსირება;
ი) ბუქსირების ოსტატობა პილოტის მოწმობაში აღინიშნება (AT) აღნიშვნით.
4. ჰაერიდან შეწამვლის ოსტატობის მისაღებად პილოტი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
+
მუხლი 14. დამატებითი ოსტატობა
1. პლანერის/ბანერის ბუქსირების ოსტატობის მისაღებად, პილოტი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს: |
ა) ასაკი – არანაკლებ 18 წელი;
ბ) გამოცდილება – მოწმობის გაცემის შემდეგ შესაბამისი კლასის ან ტიპის ზსხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს ჯამში არანაკლებ 30 სთ და შესრულებული ჰქონდეს ჯამში არანაკლებ 60 აფრენა და დაფრენა;
ბ) ფლობს არანაკლებ I კლასის სამედიცინო სერტიფიკატს;
გ) თეორიული ცოდნა – ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს თეორიული სწავლება შესაბამისი მოცულობით;
გ) პილოტის მოწმობის გაცემის შემდეგ პირს შესაბამისი კლასის ან ტიპის ზსხ-ის მეთაურის რანგში აქვს ნაფრენი ჯამში არანაკლებ 100 საათი და შესრულებული აქვს ჯამში არანაკლებ 200 აფრენა და დაფრენა;
დ) საფრენოსნო წვრთნა – ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს საფრენოსნო წვრთნა, შესაბამისი მოცულობით. თვითმფრინავის კატეგორიაზე საფრენოსნო წვრთნის მიზნით უნდა განხორციელდეს, სულ მცირე, 10 ფრენა, მათ შორის, 5 ფრენა – ორმაგსამართიან ზსხ-ზე, 5 ფრენა – დამოუკიდებლად;
დ) პირს გავლილი აქვს შესაბამისი თეორიული მომზადება, რომლის საკითხები განსაზღვრულია დანართი №20-ის შესაბამისად.
შენიშვნა: თვითმფრინავით პლანერის ბუქსირების სასწავლო პროგრამა განისაზღვრება ამ წესის №24 დანართის შესაბამისად.
ე) ინსტრუქტორი უზრუნველყოფს კანდიდატის წვრთნას, სულ ცოტა, შემდეგი მოცულობით:
ე) საფრენოსნო წვრთნის დასრულების შემდეგ, ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება.
ე.ა) ასაფრენ-დასაფრენი ზოლის შემოწმება ჰაერიდან, დასაფრენად შესვლის დაგეგმვა და დაფრენა, აფრენა;
2. ჰაერიდან შეწამვლის ოსტატობის მისაღებად, პილოტი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
ე.ბ) გადაწყვეტილების მიღება/ აცდენის წერტილი;
ა) ასაკი – არანაკლებ 18 წელი;
ე.გ) მოქმედებები დატვირთვის არეში და ასაფრენ-დასაფრენ ზოლზე, დატვირთვის შერჩევა, კავშირი მძღოლთან (ასეთის არსებობის შემთხვევაში), განსაკუთრებულ და ავარიულ სიტუაციებში მოქმედებები;
ბ) გამოცდილება – მოწმობის გაცემის შემდეგ, შესაბამისი კლასის ან ტიპის ზსხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს ჯამში არანაკლებ 100 სთ და შესრულებული ჰქონდეს ჯამში არანაკლებ 200 აფრენა და დაფრენა;
ე.დ) აფრენისას გადაწყვეტილების მიღების წერტილი – საწვავის ჩამოსხმა ჰაერში;
გ) თეორიული ცოდნა – ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს თეორიული სწავლება შესაბამისი მოცულობით;
ე.ე) სამუშაო არეს ბრიფინგი, საზღვრის დათვალიერება, სამუშაოს დაგეგმვა – რელიეფის, ქარის სიჩქარის და მიმართულების, სადენის, დაბრკოლების, საშიშროების მხედველობაში მიღება და GPS-ის მეშვეობით რუკის შედგენა;
დ) საფრენოსნო წვრთნა – ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს საფრენოსნო წვრთნა შესაბამისი მოცულობით;
ე.ვ) სამუშაო არეს საზღვრის ამოცნობა, არეებს შორის დაშორებები და არასამუშაო არეები;
ე) საფრენოსნო წვრთნის დასრულების შემდეგ, ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება.
ე.ზ) საწვავის ხარჯის კონტროლი;
3. პარაშუტისტის ჩამოგდების ოსტატობის მისაღებად პილოტი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
ე.თ) გაშხეფვის იმიტირება გაშხეფვის სიმაღლეზე, ფრენის თითოეული ეტაპის დაგეგმვა, გაშხეფვის მეთოდების სწავლება;
ა) ასაკი – არანაკლებ 18 წელი;
ე.ი) მობრუნების პროცედურა – ფრენის უსაფრთხო სიმაღლე დაბრკოლებებთან მიმართებაში;
ბ) გამოცდილება – პილოტის მოწმობის გაცემის შემდეგ, პირს შესაბამისი კლასის ან ტიპის ზსხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს ჯამში არანაკლებ 50 საათი და შესრულებული ჰქონდეს ჯამში არანაკლებ 100 აფრენა და დაფრენა;
ე.კ) სიმაღლის აღება და დაშვება დაბრკოლებების თავზე;
გ) თეორიული ცოდნა – ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს თეორიული სწავლება შესაბამისი მოცულობით;
ე.ლ) დაბრკოლებებს შორის და მათ მოსაზღვრედ ფრენა – ქარისა და სადენების გავლენა;
დ) საფრენოსნო წვრთნა – ფრენის ინსტრუქტორთან გავლილი უნდა ჰქონდეს საფრენოსნო წვრთნა შესაბამისი მოცულობით;
ე.მ) დაბრკოლების მოსაზღვრედ და პარალელურად ფრენა, დისტანციის შენარჩუნება;
ე) ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს უნარების შემოწმება, რომლის განმავლობაშიც ხორციელდება პარაშუტისტის ჩამოგდების იმიტირება და თეორიული ცოდნის წარმოჩენა.
ე.ნ) ფრენა დაბრკოლების ქვემოთ;
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
ე.ო) GPS-ის მეშვეობით მოქმედება;
ე.პ) დაბალი სიმაღლიდან იძულებითი დაფრენა;
ე.ჟ) მცდარი ჰორიზონტის ჩვენება;
+
ინსტრუქტორის ოსტატობა, სასწავლო პროგრამები
ვ) პირს გავლილი აქვს საფრენოსნო წვრთნა შემდეგი მოცულობით:
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
ვ.ა) არანაკლებ 5 მარშრუტის სექტორი ინსტრუქტორთან ერთად;
ვ.ბ) არანაკლებ 5 მარშრუტის სექტორი დამოუკიდებელი ფრენა;
ზ) სდ-ის შემმოწმებელთან ჩაბარებული აქვს უნარების შემოწმება;
+
მუხლი 15. ზოგადი დებულებები
1. ეს თავი ადგენს ავტოჟირის და მოტოდელტაპლანის ფრენის ინსტრუქტორის და უფროსი ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობასთან დაკავშირებულ მოთხოვნებს. |
თ) პირს ჰაერიდან შეწამვლის ოსტატობა ენიჭება იმ ზსხ-ზე, რომელზეც ხორციელდება უნარების შემოწმება;
2. თვითმფრინავის და შვეულმფრენის ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობასთან დაკავშირებული საკითხები განისაზღვრება სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2012 წლის 30 აგვისტოს №150 ბრძანებით დამტკიცებული „ავიასპეციალისტთა სერტიფიცირების წესების“ შესაბამისად.
ი) ჰაერიდან შეწამვლის ოსტატობა პილოტის მოწმობაში აღინიშნება (AS) აღნიშვნით.
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
5. მგზავრის გადაყვანის უფლებამოსილების მისაღებად პილოტი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
ა) პილოტი უფლებამოსილია ანაზღაურების მიღების გარეშე გადაიყვანოს მგზავრი თუ მას პილოტის მოწმობის გაცემის შემდეგ შესაბამისი კლასის ან ტიპის
ზსხ-ის მეთაურის რანგში აქვს ნაფრენი ჯამში არანაკლებ 20 საათი და შესრულებული აქვს ჯამში არანაკლებ 80 აფრენა და დაფრენა;
ბ) ამ მუხლის მე-6 პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტის პირობების შესრულების შემდგომ მგზავრის გადაყვანის უფლებამოსილება პილოტის მოწმობაში აღინიშნება (NCPC) აღნიშვნით.
+
მუხლი 16. ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობა
1. ზსხ-ის ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მიღების მიზნით მომზადებაზე დაშვებისათვის, კანდიდატი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს: |
გ) ანაზღაურების მიღების მიზნით მგზავრის გადაყვანის უფლებამოსილების მისაღებად პილოტი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ მოთხოვნებს:
ა) ასაკი – არანაკლებ 18 წელი;
გ.ა) ასაკი – არანაკლებ 18 წელი;
ბ) უნდა ფლონდეს პილოტის ეროვნულ მოწმობას ზსხ-ის მოქმედი ოსტატობით;
გ.ბ) ფლობდეს არანაკლებ I კლასის სამედიცინო სერტიფიკატს;
გ) უნდა წარმოადგინოს ცნობა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ (ფორმა №IV–100/ა);
გ.გ) პილოტის მოწმობის გაცემის შემდეგ პირს შესაბამისი კლასის ან ტიპის ზსხ-ის მეთაურის რანგში აქვს ნაფრენი ჯამში არანაკლებ 50 საათი და შესრულებული აქვს ჯამში არანაკლებ 100 აფრენა და დაფრენა;
დ) გამოცდილება – ზსხ-ზე, რომელზეც კანდიდატმა უნდა განახორციელოს ფრენის ინსტრუქტორის საქმიანობა, უნდა ჰქონდეს:
დ) ამ მუხლის მე-5 პუნქტის „გ“ ქვეპუნქტის პირობების დაკმაყოფილების შემდგომ მგზავრის გადაყვანის უფლებამოსილება პილოტის მოწმობაში აღინიშნება (PC) აღნიშვნით.
დ.ა) ავტოჟირზე – პილოტის მოწმობის მიღების შემდეგ კლასის სახეობაზე ნაფრენი არანაკლებ 150 სთ, მათ შორის, 100 სთ ზსხ-ის მეთაურის რანგში;
6. აკრძალულია ზსხ-ით მგზავრის გადაყვანა, თუ პირს უკანასკნელი 90 დღის განმავლობაში შესაბამისი კლასის ან ტიპის ზსხ-ის მეთაურის რანგში არ შეუსრულებია არანაკლებ 3 აფრენა, დასაფრენად შესვლა და დაფრენა;
დ.ბ) მოტოდელტაპლანზე – პილოტის მოწმობის მიღების შემდეგ კლასის სახეობაზე ზსხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი არანაკლებ 100 სთ.
ა) იმ შემთხვევაში, თუ არ სრულდება ამ მუხლის მე-3 პუნქტის პირობა, პირმა ინსტრუქტორთან ან შემმოწმებელთან ერთად დანაკლისის შევსების მიზნით უნდა განახორციელოს ფრენა შესაბამისი ოდენობით, ხოლო აღნიშნული ფრენის განხორციელებისას ინსტრუქტორი და შემმოწმებელი არ მიიჩნევა მგზავრად.
2. ზსხ-ის ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მიღება ხორციელდება შემდეგი პირობების დაცვით:
ა) კანდიდატი აკმაყოფილებს ამ მუხლის 1-ლი პუნქტით განსაზღვრულ მოთხოვნებს;
მუხლი 15. ინსტრუქტორის მოწმობა🔗
ბ) თეორიული ცოდნა – კანდიდატს სააგენტოს მიერ სერტიფიცირებულ სდ-ში გავლილი უნდა ჰქონდეს სწავლება ფრენის ინსტრუქტორის თეორიული ცოდნის საგნებსა და სწავლების ტექნიკაში შემდეგი მოცულობით:
1. ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ინსტრუქტორის მოწმობის მისაღებად, პირი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს:
ბ.ა) ავტოჟირი – არანაკლებ 125 სთ;
ა) ფლობს არანაკლებ II კლასის სამედიცინო სერტიფიკატს;
ბ.ბ) მოტოდელტაპლანი – არანაკლებ 40 სთ;
ბ) ინსტრუქტორის მოსამზადებელი კურსის დაწყებამდე არაუმეტეს 6 თვით ადრე სდ-ის შემმოწმებელთან ერთად გავლილი აქვს ინსტრუქტორის კურსზე დაშვებისწინა კომპეტენციის შეფასება;
გ) საფრენოსნო წვრთნა – სდ-ში უფროს ფრენის ინსტრუქტორთან ერთად და მისი ზედამხედველობით შესაბამისი კატეგორიის ორმაგსამართიან ზსხ-ზე გავლილი უნდა ჰქონდეს საფრენოსნო მომზადება შემდეგი მოცულობით:
გ) კანდიდატმა სდ-ში გამოავლინა ინსტრუქტორის მოწმობის მფლობელის კვალიფიკაციის შესაბამისი სწავლების ტექნიკა და თეორიული ცოდნა, სულ ცოტა, შემდეგი მოცულობით:
გ.ა) ავტოჟირი – არანაკლებ 20 სთ;
გ.ა) ინსტრუქტორის სწავლების ტექნიკა:
გ.ბ) მოტოდელტაპლანი – არანაკლებ 15 სთ.
გ.ა.ა) სწავლების მეთოდი – მოტივაცია; აღქმა; მეხსიერება და მისი მნიშვნელობა; ჩვეულება და მისი გადაცემა; დამაბრკოლებელი და შემაგულიანებელი ფაქტორები სწავლებისას; სწავლების მეთოდები; სწავლების ნორმები;
შენიშვნა: ფრენის ინსტრუქტორის მომზადების სასწავლო პროგრამა განსაზღვრულია ამ წესის №25 დანართით.
გ.ა.ბ) ცოდნის გადაცემის მეთოდი – ცოდნის ქმედითი გადაცემის საფუძვლები; სასწავლო საქმიანობის დაგეგმვა; ცოდნის გადაცემის მეთოდები; საგაკვეთილო გეგმის გამოყენება;
დ) სდ-ის მიერ დანიშნულ უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ზსხ-ზე ფრენის ინსტრუქტორის რანგში ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მფლობელის შესაბამისი კომპეტენციის წარმოჩენით.
გ.ა.გ) წვრთნის ფილოსოფია – დამტკიცებული სასწავლო გეგმის მნიშვნელობა; შედგენილი პროგრამის მნიშვნელოვნება; თეორიული ცოდნისა და საფრენოსნო სწავლების ინტეგრაცია;
შენიშვნა 1: კომპეტენციის შეფასების შინაარსი, ზსხ-ის კატეგორიის შესაბამისად, განსაზღვრულია ამ წესის №26 დანართით.
გ.ა.დ) სწავლებისას გამოყენებული ხერხები – თეორიული ცოდნა: საკლასო სწავლების ხერხები; სწავლებისას დამხმარე საშუალებების გამოყენება; ჯგუფური ლექცია; ინდივიდუალური ინსტრუქტაჟი; კურსანტის თანამონაწილეობა ან განხილვა; საფრენოსნო წვრთნა: საბორტო სწავლების ხერხები; ფრენის ან ზსხ-ის კაბინის გარემო (Environment); გამოყენებული სწავლების ხერხები; ფრენისას ან ფრენის შემდგომ მსჯელობა და გადაწყვეტილების მიღება;
შენიშვნა 2: კომპეტენციის შეფასება უნდა განხორციელდეს შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ზე, რომელიც გამოიყენება ფრენის ინსტრუქტორის საფრენოსნო წვრთნისათვის.
გ.ა.ე) კურსანტის შეფასება და გამოცდა – კურსანტის შეცდომების ანალიზი: შეცდომების საფუძველის დადგენა; მნიშვნელოვანი შეცდომების გამოსწორება თანამიმდევრობა; ზედმეტად კრიტიკულობის არიდება; სხარტი და გასაგები კომუნიკაციის საჭიროება;
3. იმ შემთხვევაში, თუ პირი ფლობს მოტოდელტაპლანის ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობას და ახორციელებს ავტოჟირის ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მიღებას ან პირიქით, თეორიული ცოდნის საგნებიდან ჩაეთვლება:
გ.ა.ვ) სასწავლო პროგრამის განვითარება – გაკვეთილის დაგეგმვა; მომზადება; განმარტება და ჩვენება; კურსანტის თანამონაწილეობა და შეფასება;
ა) საჰაერო სამართალი;
გ.ა.ზ) ადამიანის შესაძლებლობები – ფიზიოლოგიური და ფსიქოლოგიური ფაქტორები; ადამიანის მიერ ინფორმაციის დამუშავების პროცესი; ქცევითი დამოკიდებულება; მსჯელობისა და გადაწყვეტილების მიღების უნარის განვითარება;
ბ) ადამიანის შესაძლებლობები;
გ.ა.თ) საშიშროებისა და შეცდომების წარმომშობი ფაქტორის მართვის მეთოდი – ურთიერთსწავლების მნიშვნელობა; გარემოებითი გაცნობიერებულობა; სწორი მოქმედების წესის მიმდევრობა;
გ) მეტეოროლოგია;
გ.ა.ი) სწავლების ადმინისტრირება – საფრენოსნო ან თეორიული ცოდნის სწავლების ჩანაწერები; პილოტის საფრენოსნო წიგნაკი; საფრენოსნო ან საკლასო სწავლების გეგმა; სასწავლო მასალა; საფრენოსნო სახელმძღვანელო ან ეკვივალენტური დოკუმენტი; ზსხ-ის დოკუმენტები; ზსხ-ის ეკაპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის სერტიფიცირებასთან დაკავშირებული შესაბამისი წესები;
დ) ნაოსნობა.
გ.ბ) ინსტრუქტორის თეორიული ცოდნა:
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
გ.ბ.ა) საჰაერო სამართალი;
გ.ბ.ბ) ადამიანის შესაძლებლობები;
გ.ბ.გ) მეტეოროლოგია;
+
მუხლი 17. ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობით მინიჭებული უფლება
1. პირმა ფრენის ინსტრუქტორის საქმიანობა უნდა განახორციელოს იმ შემთხვევაში, თუ: |
გ.ბ.დ) რადიოსატელეფონო კავშირი;
ა) ფლობს ამ წესის საფუძველზე გაცემულ პილოტის ეროვნულ მოწმობას ზსხ-ის მოქმედი ოსტატობით;
გ.ბ.ე) ნაოსნობა;
ბ) ფლობს ფრენის ინსტრუქტორის მოქმედ ოსტატობას ზსხ-ის იმ კატეგორიის ოსტატობის აღნიშვნით, რომელზეც უნდა განახორციელოს საინსტრუქტორო საქმიანობა;
გ.ბ.ვ) ფრენის საფუძვლები;
გ) უფლებამოსილია შესაბამის ზსხ-ზე მეთაურის რანგში განახორციელოს ფრენა.
გ.ბ.ზ) საექსპლუატაციო წესები;
2. ფრენის ინსტრუქტორი უფლებამოსილია:
გ.ბ.თ) საფრენოსნო მახასიათებლები და ფრენის დაგეგმვა;
ა) პილოტის მოწმობის მიღების, მოწმობასთან დაკავშირებული ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების და განახლების მიზნით, განახორციელოს საფრენოსნო წვრთნა ზსხ-ის შესაბამისი კატეგორიის კლასის სახეობაზე;
გ.ბ.ი) საჰაერო ხომალდების ექსპლუატაციის ზოგადი ცოდნა;
ბ) განახორციელოს საფრენოსნო წვრთნა ზსხ-ის შესაბამისი კატეგორიის, კლასის და კლასის სახეობის ოსტატობის მინიჭების/აღნიშვნის მიზნით;
გ.ბ.კ) დამატებით მბრუნავფრთიანი ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდისათვის – მბრუნავფრთიანი ზსხ-ის აეროდინამიკა;
გ) განახორციელოს საფრენოსნო წვრთნა დამატებითი ოსტატობის მინიჭების ან განახლების მიზნით, იმ შემთხვევაში, თუ ფლობს იმ დამატებით ოსტატობას, რომლის სწავლებასაც ახორციელებს და უფროს ფრენის შემმოწმებელთან წარმოჩენილი აქვს აღნიშნული ოსტატობის სწავლების კომპეტენცია.
დ) სდ-ში გავლილი აქვს ინსტრუქტორის თეორიული მომზადება შემდეგი მოცულობით:
3. ზსხ-ის შესაბამისი კატეგორიის კლასის განსხვავებულ სახეობაზე ფრენის ინსტრუქტორის საქმიანობა უნდა განხორციელდეს შემდეგი პირობების დაცვით:
დ.ა) უძრავფრთიანი, მოძრავფრთიანი ზსხ – არანაკლებ 125 საათი, რომელიც მოიცავს:
ა) ფრენის ინსტრუქტორს შესაბამის კლასის სახეობაზე, ზსხ-ის მეთაურის რანგში, გავლილი უნდა ჰქონდეს გაცნობითი ან სხვაობათა სწავლება;
დ.ა.ა) ინსტრუქტორის სწავლების ტექნიკა – არანაკლებ 25 საათი;
ბ) გამოცდილება – ფრენის ინსტრუქტორს ზსხ-ის მეთაურის რანგში შესაბამისი კლასის სახეობაზე ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 5 სთ.
დ.ა.ბ) ინსტრუქტორის თეორიული ცოდნა – არანაკლებ 100 საათი;
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
დ.ბ) მბრუნავფრთიანი ზსხ – არანაკლებ 125 საათი, რომელიც მოიცავს:
დ.ბ.ა) სწავლება და წვრთნა;
დ.ბ.ბ) საფრენოსნო ბრიფინგები სავარჯიშოებისათვის და თეორიული მომზადების საგნები;
+
მუხლი 18. უფროსი ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობა და უფლებამოსილება
1. უფროსი ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მიღება ხორციელდება შემდეგი პირობების დაცვით: |
დ.გ) მოქნილფრთიანი ზსხ – არანაკლებ 40 საათი;
ა) კანდიდატი ფრენის ინსტრუქტორის მოქმედ ოსტატობას ფლობს არანაკლებ 3 წელი;
ე) გამოცდილება (დასტურდება საფრენოსნო წიგნაკის (Logbook) წარმოდგენით) – შესაბამისი კატეგორიის ორმაგსამართიან ზსხ-ზე სდ-ში ინსტრუქტორთან ერთად გავლილი აქვს საფრენოსნო მომზადება შემდეგი მოცულობით:
ბ) გამოცდილება – ფრენის ინსტრუქტორის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 400 სთ;
ე.ა) უძრავფრთიანი, მოძრავფრთიანი ზსხ – არანაკლებ 30 საათი;
გ) უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება.
ე.ბ) მბრუნავფრთიანი ზსხ – არანაკლებ 20 საათი;
შენიშვნა: უფროსი ფრენის ინსტრუქტორის კომპეტენციის შეფასების შინაარსი, ავტოჟირის კატეგორიისთვის განსაზღვრულია ამ წესის №28 დანართით.
ე.გ) მოქნილფრთიანი ზსხ – არანაკლებ 15 საათი;
2. უფროსი ფრენის ინსტრუქტორი, ზსხ-ის შესაბამისი კატეგორიის ფარგლებში, უფლებამოსილია, განახორციელოს საფრენოსნო წვრთნა ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის გაცემის, ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების ან განახლების მიზნით.
ე.დ) სდ-ის მიერ დანიშნულ შემმოწმებელთან აქვს ჩაბარებული კომპეტენციის შეფასება;
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
შენიშვნა: კომპეტენციის შეფასება უნდა განხორციელდეს შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ის კლასზე, რომელიც გამოიყენება ინსტრუქტორის საფრენოსნო წვრთნისათვის;
ე.ე) შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ის კლასზე, რომელზეც უნდა განახორციელოს პირმა ინსტრუქტორის საქმიანობა ფლობს:
ე.ე.ა) არანაკლებ 6-თვიანი საფრენოსნო ექსპლუატაციის გამოცდილება უძრავფრთიან, მოძრავფრთიან და მოქნილფრთიან ზსხ-ებზე, ხოლო მბრუნავფრთიანი ზსხ-ისათვის არანაკლებ 8-თვიანი გამოცდილება;
+
ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობა, საკვალიფიკაციო მოთხოვნები
ე.ე.ბ) ზსხ-ის პილოტის მოწმობის მიღების შემდგომ შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ის კლასზე ან ტიპზე უნდა ჰქონდეს ნაფრენი შემდეგი მოცულობით:
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
ე.ე.ბ.ა) უძრავფრთიანი ზსხ – ჯამში არანაკლებ 200 საათი, მათ შორის არანაკლებ 150 საათი ზსხ-ის მეთაურის რანგში;
ე.ე.ბ.ბ) მოძრავფრთიანი ზსხ – ჯამში არანაკლებ 200 საათი ზსხ-ის მეთაურის რანგში;
ე.ე.ბ.გ) მბრუნავფრთიანი ზსხ – ჯამში არანაკლებ 150 საათი, მათ შორის არანაკლებ 100 საათი ზსხ-ის მეთაურის რანგში;
+
მუხლი 19. ზოგადი დებულებები
ეს თავი ადგენს ავტოჟირის და მოტოდელტაპლანის ფრენის შემმოწმებლის და უფროსი ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობასთან დაკავშირებულ მოთხოვნებს. |
შენიშვნა: მბრუნავფრთიანი ზსხ-ის პილოტის მოწმობის გაცემისას დაგროვილი საფრენოსნო გამოცდილება შესაძლოა გამოყენებულ იქნეს ამ მუხლის „ვ.ე.ბ.გ“ ქვეპუნქტის მოთხოვნის შესასრულებლად.
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
ე.ე.ბ.დ) მოქნილფრთიანი ზსხ – ჯამში არანაკლებ 100 საათი ზსხ-ის მეთაურის რანგში, საიდანაც სულ მცირე 5 საათი ზსხ-ის მეთაურის რანგში, იმ ზსხ-ზე, რომელიც გამოიყენება ინსტრუქტორის საფრენოსნო წვრთნისათვის;
ე.ვ) შესრულებული აქვს არანაკლებ 2 სხვადასხვა მარშრუტზე ფრენა.
ვ) პირს სდ-ის ინსტრუქტორთან ერთად და მისი ზედამხედველობით შესაბამისი კატეგორიის ორმაგსამართიან ზსხ-ზე უნდა ჰქონდეს გავლილი საფრენოსნო წვრთნა შემდეგი მოცულობით:
+
მუხლი 20. ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობა და უფლებამოსილება
1. ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მისაღებად, კანდიდატი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს: |
ვ.ა) ზსხ-ის გაცნობა; გაფრენისწინა მზადება და გაფრენის შემდგომი მოქმედებები;
ა) ფლობდეს ამ წესის საფუძველზე გაცემულ პილოტის ეროვნულ მოწმობას ზსხ-ის მოქმედი ოსტატობით;
ვ.ბ) ფრენის გამოცდილება; მართვის ზედაპირების გავლენა;
ბ) ფლობდეს ფრენის ინსტრუქტორის მოქმედ ოსტატობას ზსხ-ის იმ კატეგორიაზე, რომელზეც უნდა განახორციელოს შემმოწმებლის საქმიანობა;
ვ.გ) ნაოსნობა; სანაოსნო რადიოტექნიკური საშუალებების გამოყენება ვფწ-ით ფრენისას;
გ) დამატებით ავტოჟირის კატეგორიისთვის:
ვ.დ) დამატებითი საფრენოსნო წვრთნა უძრავფრთიანი და მოქნილფრთიანი ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდისათვის:
გ.ა) ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობას ფლობდეს არანაკლებ 3 წელი;
ვ.დ.ა) ხმელეთზე გადაადგილება; ჰორიზონტალური ფრენა დაკავებულ სიმაღლეზე; აღმასვლა; დაღმასვლა; მობრუნება;
გ.ბ) გამოცდილება – ზსხ-ის მეთაურის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 1000 სთ, საიდანაც ფრენის ინსტრუქტორის რანგში ნაფრენი - არანაკლებ 250 სთ;
ვ.დ.ბ) კრიტიკულად მცირე საჰაერო სიჩქარით ფრენა; სიმაღლის კარგვა აეროდინამიკური ნაკადის მოწყვეტის შედეგად; საწყისი ვარდნის ამოცნობა და იქიდან გამოსვლა; განვითარებული ვარდნის ამოცნობა და იქიდან გამოსვლა;
დ) დამატებით მოტოდელტაპლანის კატეგორიისთვის:
ვ.დ.გ) აფრენა და აღმასვლა ზურგქარის პირობებში; სააეროდრომო ფრენის წრე, დასაფრენად შესვლა და დაფრენა;
დ.ა) ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობას ფლობდეს არანაკლებ 2 წელი;
ვ.დ.დ) პირველი დამოუკიდებელი ფრენა;
დ.ბ) გამოცდილება – ფრენის ინსტრუქტორის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 200 სთ;
ვ.დ.ე) უნარების გაუმჯობესება: მობრუნება (Advanced turning);
ე) უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ზსხ-ზე ფრენის შემმოწმებლის რანგში ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება, ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მფლობელის შესაბამისი კომპეტენციის წარმოჩენით.
ვ.დ.ვ) იძულებითი დაფრენა ძრავას სიმძლავრის გარეშე; პრევენციული დაფრენა;
2. ფრენის შემმოწმებელი უფლებამოსილია, განახორციელოს:
ვ.ე) დამატებითი საფრენოსნო წვრთნა მოძრავფრთიანი ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდისათვის:
ა) უნარების შემოწმება პილოტის მოწმობის გაცემის მიზნით;
ვ.ე.ა) სიმძლავრისა და ზსხ-ის მდგომარეობის ცვლილებები;
ბ) საკვალიფიკაციო შემოწმება, მოწმობაში ზსხ-ის კლასის ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების და განახლების მიზნით.
ვ.ე.ბ) დამყარებულ სიმაღლეზე ფრენა; აღმასვლა; დაღმასვლა; მობრუნება;
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
ვ.ე.გ) მზიდი ხრახნის ავტოროტაცია; ჰაერში დაკიდება და ხმელეთის ზედაპირთან ახლოს დაკიდების რეჟიმში მანევრირება;
ვ.ე.დ) აფრენა და დაფრენა;
ვ.ე.ე) ჰაერში დაკიდების მდგომარეობიდან აღმასვლის მდგომარეობაში გადასვლა, დასაფრენად შესვლის მდგომარეობიდან ჰაერში დაკიდების რეჟიმში გადასვლა;
+
მუხლი 21. უფროსი ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობა და უფლებამოსილება
1. უფროსი ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მისაღებად, კანდიდატი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ პირობებს: |
ვ.ე.ვ) სააეროდრომო ფრენის წრე, დასაფრენად შესვლა და დაფრენა;
ა) ფლობდეს პილოტის ეროვნულ მოწმობას ზსხ-ის მოქმედი ოსტატობით;
ვ.ე.ზ) პირველი დამოუკიდებელი ფრენა;
ბ) ფლობდეს ფრენის ინსტრუქტორის მოქმედ ოსტატობას შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ზე;
ვ.ე.თ) გვერდულად და უკუმიმართულებით ჰაერში დაკიდების რეჟიმში მანევრირება; ერთი წერტილის ირგვლივ მობრუნება;
გ) დამატებით ავტოჟირის კატეგორიისთვის:
ვ.ე.ი) საწყისი გრიგალისებრი რკალისა და მზიდი ხრახნის რეზონანსიდან გამოსვლა; დაფრენა ძრავას უწესივრობის იმიტაციით;
გ.ა) გამოცდილება – ზსხ-ის ფრენის ინსტრუქტორის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 1000 სთ;
ვ.ე.კ) უნარების გაუმჯობესება: მზიდი ხრახნის თვითბრუნვა (Advanced autorotations);
დ) დამატებით მოტოდელტაპლანის კატეგორიისთვის:
ვ.ე.ლ) წვრთნა: იძულებითი დაფრენა;
დ.ა) გამოცდილება – ზსხ-ის ფრენის ინსტრუქტორის რანგში ნაფრენი უნდა ჰქონდეს არანაკლებ 600 სთ;
ვ.ე.მ) მკვეთრი მობრუნება; გარდამავალი ეტაპები; სწრაფი შეჩერება;
ე) ფლობდეს შესაბამის ცოდნასა და გამოცდილებას, რაც უკავშირდება უფროსი ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მფლობელის უფლებამოსილებებს;
ვ.ე.ნ) უნარების გაუმჯობესება: აფრენა, დაფრენა, გარდამავალი ეტაპები (Advanced take-off, landings and transitions);
ვ) უფროს ფრენის შემმოწმებელთან ზსხ-ზე უფროსი ფრენის შემმოწმებლის რანგში ჩაბარებული უნდა ჰქონდეს კომპეტენციის შეფასება უფროსი ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მფლობელის შესაბამისი კომპეტენციის წარმოჩენით.
ვ.ე.ო) დახრილი ხმელეთის ზედაპირი; შეზღუდული სიმძლავრე; შეზღუდული ზომების მოედნიდან ფრენა;
2. უფროსი ფრენის შემმოწმებელი, ზსხ-ის შესაბამისი კატეგორიის ფარგლებში, უფლებამოსილია განახორციელოს:
ვ.ვ) დამატებითი საფრენოსნო წვრთნა მბრუნავფრთიანი ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდისათვის:
ა) ფრენის ინსტრუქტორის კანდიდატის კომპეტენციის შეფასება ფრენის ინსტრუქტორის ოსტატობის მიღების, ასევე, ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების და განახლების მიზნით;
ვ.ვ.ა) ძრავას ამუშავება, ხმელეთის ზედაპირზე მანევრირება და ძრავას გამორთვა;
ბ) ფრენის შემმოწმებლის კანდიდატის კომპეტენციის შეფასება ფრენის შემმოწმებლის ოსტატობის მიღების, ასევე, ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების/განახლების მიზნით;
ვ.ვ.ბ) დამყარებულ სიმაღლეზე ჰორიზონტალური ფრენა, საჰაერო სიჩქარის ცვლილება;
გ) უფროსი ფრენის ინსტრუქტორის კანდიდატის კომპეტენციის შეფასება ინსტრუქტორის ოსტატობის მიღების, ასევე, ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების და განახლების მიზნით;
ვ.ვ.გ) მინიმალურად საჭირო წევით შეზღუდული ზომების მოედნიდან ფრენა, ასაფრენად ან დასაფრენად მოუწესრიგებელი ადგილის შერჩევა და შემდგომი ექსპლუატაცია;
დ) უფროსი ფრენის შემმოწმებლის კანდიდატის კომპეტენციის შეფასება შემმოწმებლის ოსტატობის მიღების, ასევე, ოსტატობის მოქმედების ვადის გაგრძელების და განახლების მიზნით.
ვ.ვ.დ) მზიდი ხრახნის მართვა, ზსხ-ის აფრენა და დაფრენა, დატვირთვები;
სსიპ – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის 2022 წლის 28 ნოემბრის ბრძანება №258 - ვებგვერდი, 01.12.2022წ.
ვ.ვ.ე) ავარიულ ვითარებაში მოქმედება, აეროდრომის ზონაში ან მის ფარგლებს მიღმა ძრავას მტყუნებისას მიზეზით დაფრენა; ძრავას მტყუნება აფრენის რეჟიმში;
ვ.ვ.ვ) უჩვეულო მდგომარეობის ამოცნობა და იქიდან გამოსვლა;
ვ.ზ) კრიტიკულად მცირე ან მაღალი საჰაერო სიჩქარით ფრენა, ვერტიკალური დაღმასვლა, დაბალ სიმაღლზე ფრენა.
2. იმ შემთხვევაში, თუ პირი ფლობს ინსტრუქტორის მოწმობას მოქნილფრთიან ზსხ-ზე და ახორციელებს ინსტრუქტაჟის ჩატარების უფლების მიღებას მბრუნავფრთიან ზსხ-ზე, ხორციელდება თეორიული მომზადების ჩათვლა შემდეგი მოცულობით:
ა) უძრავფრთიანი ან მოძრავფრთიანი ზსხ-ის ინსტრუქტორის თეორიული ცოდნის საგნებში ჩაეთვლება 55 საათი;
ბ) მბრუნავფრთიანი ზსხ-ის თეორიული ცოდნის საგნებში ჩაეთვლება:
ბ.ა) საჰაერო სამართალი;
ბ.ბ) ადამიანის შესაძლებლობები;
ბ.გ) მეტეოროლოგია;
ბ.დ) ნაოსნობა;
ბ.ე) საექსპლუატაციო წესები.
მუხლი 16. ფრენის ინსტრუქტორის უფლება-მოვალეობები🔗
1. ფრენის ინსტრუქტორი უფლებამოსილია განახორციელოს საფრენოსნო წვრთნა პილოტის მოწმობის, კლასის, ტიპის და საფრენოსნო ოსტატობის გაცემის, მოქმედების ვადის გაგრძელების და განახლების მიზნით და განახორციელოს საფრენოსნო შემოწმება ფრენის შემმოწმებელის რანგში, იმ შემთხვევაში, თუ მას გააჩნია შესაბამისი კვალიფიკაცია და გავლილი აქვს კომპეტენციის შეფასება.
2. ინსტრუქტორის მოწმობის გაცემის, მოქმედების ვადის გაგრძელების და განახლების მიზნით საფრენოსნო წვრთნის ჩატარების უფლების მისაღებად ფრენის ინსტრუქტორი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ მოთხოვნებს:
ა) საფრენოსნო წვრთნის გამოცდილება შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ზე არანაკლებ 500 საათი;
ბ) ფრენის შემმოწმებელთან გავლილი აქვს კომპეტენციის შეფასება შესაბამისი კატეგორიის ზსხ-ზე და ინსტრუქტორისთვის საფრენოსნო წვრთნის ჩასატარებლად წარმოაჩინა შესაბამისი უნარ-ჩვევები.
მუხლი 17. ზსხ-ის კლასის განსხვავებულ სახეობაზე საფრენოსნო წვრთნის ჩატარების უფლების მიღება🔗
ზსხ-ის კლასის განსხვავებულ სახეობაზე საფრენოსნო წვრთნის უფლების მისაღებად, ინსტრუქტორმა აღნიშნული ზსხ-ის კლასის განსხვავებულ სახეობაზე შესაბამისი ოსტატობის მქონე ინსტრუქტორთან ერთად უნდა გაიაროს სხვაობათა სწავლება.
როგორ დავიმოწმოთ
სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს დირექტორის ბრძანება „ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის საფრენოსნო შემადგენლობის სერტიფიცირების წესის დამტკიცების შესახებ“, №111, 31.05.2019, სარეგისტრაციო კოდი 310050000.54.066.016154 (კონსოლიდირებული რედაქცია 28.11.2022). ხელმისაწვდომია: https://legali.ge/law/4577920-1/