მომხმარებლის უფლებები
რეისის გაუქმება ან დაგვიანება, ჩასხდომაზე უარი: კომპენსაცია
გვერდზე განმარტებულია, რა კომპენსაცია და დახმარება ეკუთვნის მგზავრს რეისის გაუქმების, დაგვიანების ან ჩასხდომაზე უარის შემთხვევაში. აღწერილია ზომები მანძილის მიხედვით, გამონაკლისები, ბილეთის თანხის დაბრუნება და გასაჩივრების გზა.
რა უნდა გააკეთოთ
გამოყენებადობა: მოქმედებს საქართველოდან გამავალ რეისებზე ნებისმიერი გადამზიდველის მიმართ („საჰაერო ხომალდში ჩასხდომაზე უარის თქმის, ფრენის გაუქმების ან ხანგრძლივი დაგვიანების შემთხვევაში მგზავრებისათვის კომპენსაციის გაცემისა და დახმარების აღმოჩენის წესის“ (შემდგომ — წესი) 1-ლი მუხლი), საქართველოში შემომავალზე — მხოლოდ ქართული გადამზიდველის მიმართ (წესის 1-ლი მუხლი); აუცილებელია რეგისტრაციაზე დროული გამოცხადება.
გაუქმება: ჩასხდომაზე უარი ან გაუქმება: 250 EUR 1500 კმ-მდე, 400 EUR 1500–3500 კმ, 600 EUR 3500 კმ-ზე მეტი (წესის მე-7 მუხლი); კომპენსაცია არ გაიცემა, თუ შეტყობინება არანაკლებ 14 დღით ადრე მოხდა (წესის მე-5 მუხლი), ან გვიანი შეტყობინებისას ახლო ალტერნატივის არსებობისას (წესის მე-5 მუხლი), ან თუ გადამზიდველი დაამტკიცებს გადაულახავ განსაკუთრებულ გარემოებებს (წესის მე-5 მუხლი). ბორტზე არ დაუშვეს — კომპენსაცია დაუყოვნებლივ და დახმარება (წესის მე-4 მუხლი).
დაგვიანება: კვება და კავშირგაბმულობა 2 საათზე მეტი დაგვიანებისას (1500 კმ-მდე), 3 საათი (1500–3500 კმ), 4 საათი (3500 კმ-ზე მეტი) (წესის მე-6 მუხლი); ერთი დღით გადატანისას — სასტუმრო და ტრანსფერი (წესის მე-6 მუხლი); 5 საათიდან — ბილეთის თანხის დაბრუნების ან სხვა მარშრუტის უფლება (წესის მე-6 მუხლი). დაგვიანებისთვის ფიქსირებული თანხა არ ეკუთვნის (წესის მე-7 მუხლი), მაგრამ დაგვიანებით გამოწვეული დამტკიცებული ზიანი — 4 694 SDR-ის ფარგლებში (საჰაერო გადაყვანა-გადაზიდვის მოწმობის მფლობელის მოვალეობების განსაზღვრის წესის (შემდგომ — გადამზიდველის პასუხისმგებლობის წესი) მე-5 მუხლი (დანართის მე-3 პუნქტი)).
ყოველთვის: ბილეთის ფასის დაბრუნება 7 დღის განმავლობაში (წესის მე-8 მუხლი) ან ალტერნატიული მარშრუტი თანაბარი პირობებით (წესის მე-8 მუხლი); დახმარება უფასოა: კვება, სასტუმრო ღამის გათევისას, ტრანსფერი, კავშირგაბმულობა (წესის მე-9 მუხლი). ვაუჩერი: გადახდა ფულადი სახით, და არა ვაუჩერით (წესის მე-7 მუხლი); ავიაკომპანიის წესები ამ უფლებებს ვერ შეამცირებს (წესის მე-13 მუხლი); სხვა ანაზღაურება გამორიცხული არ არის (წესის მე-12 მუხლი).
წესი: პრეტენზია გადამზიდველს → სამოქალაქო ავიაციის სააგენტო (კონტროლი და ჯარიმები) (წესის მე-3 მუხლი) → სასამართლო, სარჩელი — ჩასვლის დღიდან ორი წლის განმავლობაში (გადამზიდველის პასუხისმგებლობის წესის მე-5 მუხლი (დანართის მე-10 პუნქტი)).
სად მივმართოთ: ავიაკომპანია → სამოქალაქო ავიაციის სააგენტო → სასამართლო.
მტკიცებულებები: ბილეთი, რეგისტრაციის აღნიშვნა, გაუქმების შეტყობინება თარიღით, გაფრენის/ჩასვლის დრო, კვების, სასტუმროსა და ტაქსის ჩეკები, ავიაკომპანიის წერილობითი პასუხი.
ხაფანგები: ვაუჩერზე დათანხმება ფულადი უფლების ცოდნის გარეშე; დაგვიანებისთვის ფიქსირებული ევროს მოთხოვნა; „ამინდის/ტექნიკის“ სიტყვაზე დაჯერება — ამტკიცებს გადამზიდველი; უცხოელის რეისი საქართველოში არ არის დაფარული — იხილეთ გაფრენის ქვეყნის კანონმდებლობა (ევროკავშირისთვის — ევროპული რეგლამენტი); საჩივარი სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს ნაცვლად მომხმარებლის დაცვის სააგენტოში.
აუცილებლად გადაამოწმეთ
- ფიქსირებული კომპენსაცია გაუქმებისთვის/ჩასხდომაზე უარისთვის: 250/400/600 EUR მანძილის მიხედვით; არ გაიცემა — 14 დღით ადრე შეტყობინებისას ან დამტკიცებული განსაკუთრებული გარემოებებისას
- დაგვიანება: კვება/კავშირგაბმულობა 2/3/4 საათის ზღვრებით, სასტუმრო ერთი დღით გადატანისას, 5 საათისას — თანხის დაბრუნების უფლება; დაგვიანებისთვის ფიქსირებული კომპენსაცია არ არსებობს
- ბილეთის ღირებულების დაბრუნება 7 დღეში ან ალტერნატიული მარშრუტი; კომპენსაცია ფულადი სახით და არა ვაუჩერით
- ვის ეხება წესები (საქართველოდან გამავალი რეისები — ნებისმიერი გადამზიდველი; საქართველოში შემომავალი — მხოლოდ ქართული)
- პრეტენზია → სამოქალაქო ავიაციის სააგენტო → სასამართლო (სარჩელი — ორი წლის განმავლობაში)
მოქმედი ნორმები
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი
- მუხლი 671. გადაზიდვა რამდენიმე სატრანსპორტო საშუალებით
- მუხლი 672. გადაზიდვის ხელშეკრულების ფორმა
- მუხლი 677. გადაზიდვის ხელშეკრულების დადების პრეზუმფცია
- მუხლი 688. ტვირთის მიტანის ვადის გადაცილება
- მუხლი 408. პირვანდელი მდგომარეობის აღდგენის მოვალეობა
- მუხლი 409. პირვანდელი მდგომარეობის აღდგენის შეუძლებლობა
- მუხლი 411. ზიანის ანაზღაურება მიუღებელი შემოსავლისათვის
- მუხლი 412. ზიანი, რომელზედაც ვრცელდება ანაზღაურების მოვალეობა