ნათესავმა სამკვიდრო თავის სახელზე გააფორმა, სხვა მემკვიდრეები დამალა

რა უნდა გააკეთოთ

1. მთავარი — მიიღო თუ არა შელახულმა მემკვიდრემ თვითონ სამკვიდრო: მიღების ვადაა სამკვიდროს გახსნიდან 6 თვე (სამოქალაქო კოდექსის 1424-ე მუხლი); მიღება — განცხადებით ნოტარიუსთან ან ფაქტობრივი ფლობით/მართვით (სამოქალაქო კოდექსის 1421-ე მუხლი); მამკვიდრებელთან ერთად რეგისტრაცია ამ ვადაში თუნდაც ხანმოკლედ — ფაქტობრივი მიღების პრეზუმფციაა („სანოტარო მოქმედებათა შესრულების წესის შესახებ“ ინსტრუქციის 85-ე მუხლი). თუ კი — მისი წილი გახსნის მომენტიდანაა; თუ არა — ჯერ სასამართლო საპატიო მიზეზის არსებობისას აგრძელებს მიღების ვადას (სამოქალაქო კოდექსის 1426-ე მუხლი).

2. მოწმობა წილს არ ართმევს: ერთ მემკვიდრეზე გაცემული მოწმობა სხვებს არ ართმევს თავიანთ ნაწილზე უფლებას (სამოქალაქო კოდექსის 1503-ე მუხლი); 6 თვემდე მოწმობას გასცემენ მხოლოდ თუ ნოტარიუსს აქვს ცნობა, რომ სხვა მემკვიდრეები არ არიან (სამოქალაქო კოდექსის 1500-ე მუხლი). მემკვიდრეთა დამალვა წილის ნაწილში მოწმობის გასაჩივრების საფუძველია; სანოტარო მოქმედებისას დავას წყვეტს სასამართლო („ნოტარიატის შესახებ“ კანონის მე-7 მუხლი).

3. სასწრაფოდ, გაყიდვამდე: სარჩელის უზრუნველყოფა — მოპასუხისთვის მოქმედებების (გასხვისების) აკრძალვა (სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 198-ე მუხლი); მყიდველის დაცვა რეესტრის მიხედვით ქრება, თუ ჩანაწერზე საჩივარია შეტანილი ან მან იცოდა უზუსტობის შესახებ (სამოქალაქო კოდექსის 312-ე მუხლი). ხანდაზმულობა: საერთო ხანდაზმულობის ვადა — 10 წელი (მოწმობის გასაჩივრებისთვის სპეციალური ვადა არ არის) (სამოქალაქო კოდექსის 128-ე მუხლი); იმ მომენტიდან, როცა შეიტყო ან უნდა შეეტყო უფლების დარღვევის შესახებ (სამოქალაქო კოდექსის 130-ე მუხლი).

4. თუ უკვე გაყიდულია: მყიდველისთვის მესაკუთრეა ის, ვინც რეესტრშია ჩაწერილი, თუ მყიდველმა საპირისპირო არ იცოდა (სამოქალაქო კოდექსის 185-ე მუხლი); სარჩელამდე გაყიდული გაყიდულად რჩება, ამონაგები — ნამდვილ მემკვიდრეს (სამოქალაქო კოდექსის 1429-ე მუხლი); სარჩელამდე შემოსავალს იტოვებს მხოლოდ ის, ვინც სხვა მემკვიდრეების შესახებ არ იცოდა (სამოქალაქო კოდექსის 1428-ე მუხლი) — დამმალავმა თქვენ შესახებ იცოდა, ამიტომ შემოსავალსაც (იჯარას) აბრუნებს. თუ მყიდველმა სხვა მემკვიდრეების შესახებ იცოდა — გარიგებაც გაასაჩივრეთ.

5. სარჩელი: სამკვიდროს მიმღებად ცნობა, მოწმობის ნაწილობრივ ბათილად ცნობა, წილზე უფლება და რეესტრის ჩანაწერის გასწორება (ან ამონაგები); სარჩელი შედის მამკვიდრებლის ბოლო საცხოვრებელი ადგილის მიხედვით (სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-16 მუხლი); სახელმწიფო ბაჟი — სარჩელის ფასის 1%, მაგრამ არანაკლებ 50 ლარისა (სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-39 მუხლი).

6. სად მიმართოთ: ნოტარიუსთან (საქმის მასალები); რაიონულ სასამართლოში; საჯარო რეესტრში — აკრძალვა და ჩანაწერის გასწორება სასამართლოს გადაწყვეტილებით.

7. მტკიცებულებები: ნოტარიუსთან სამკვიდრო საქმის მასალები, საჯარო რეესტრის ამონაწერი და ჩანაწერის ისტორია, თქვენი მიღების დამადასტურებელი მტკიცებულებები (განცხადება, რეგისტრაცია, გადახდები), მტკიცებულებები, რომ თანამემკვიდრემ თქვენ შესახებ იცოდა, ნასყიდობის ხელშეკრულება.

8. ხაფანგები: სარჩელისა და აკრძალვის გარეშე ლოდინი — გაყიდვის შემდეგ კეთილსინდისიერ მყიდველს რჩება მხოლოდ ამონაგები; ნოტარიუსისგან მოწმობის „გაუქმების“ მოთხოვნა — დავას წყვეტს სასამართლო; რუსეთის სამოქალაქო კოდექსიდან სამწლიანი ხანდაზმულობის გამოყენება.

აუცილებლად გადაამოწმეთ

• მიიღო თუ არა შელახულმა მემკვიდრემ სამკვიდრო ვადაში (ნოტარიუსი ან ფაქტობრივი ფლობა, რეგისტრაცია) — ამაზეა დამოკიდებული გზა
• ერთ მემკვიდრეზე გაცემული მოწმობა სხვებს წილს არ ართმევს; მოწმობის ნაწილობრივ გასაჩივრება სასამართლოს მეშვეობით
• სასწრაფოდ — გასხვისების აკრძალვა/ყადაღა სარჩელის უზრუნველყოფად და რეესტრში აღნიშვნა
• თუ უკვე გაყიდულია — კეთილსინდისიერი მყიდველის დაცვა რეესტრის მიხედვით, ამონაგების გამოღება გამყიდველი თანამემკვიდრისგან
• განსჯადობა, სახელმწიფო ბაჟი, ხანდაზმულობა