საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება N 3/558-22
📜 საკანონმდებლო ნორმები
📄 სრული ტექსტი
N3/558-22
27 დეკემბერი, 2024 წელი
ქ.ქუთაისი
გ ა დ ა წ ყ ვ ე ტ ი ლ ე ბ ა
საქართველოს სახელით
შესავალი ნაწილი
ქუთაისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგია
მოსამართლე სალომე ჯაბიძე
სხდომის მდივანი ელისო ჟორჟოლიანი
მოსარჩელეები: -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------
წარმომადგენელები: -------, -------
მოპასუხე - სსიპ შემოსავლების სამსახური
მოპასუხის წარმომადგენელი - -------
მესამე პირი - შპს "-------"
წარმომადგენელი -------
დავის საგანი - ახალი ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ სამართლებრივი აქტის გამოცემის დავალება
აღწერილობითი ნაწილი:
1. სასარჩელო მოთხოვნა (იხ. დაზუსტებული სასარჩელო მოთხოვნა, ტომი V, ს.ფ.126-128):
1.1. სს შემოსავლების სამსახურს დაევალოს ინდივიდუალურ ადმინისტრაციული სამართლებრივი აქტის გამოცემა, სადავო (ქვემოთ ჩამოთვლილი) უძრავი ქონების საგადასახადო გირავნობა/იპოთეკისგან გათავისუფლების შესახებ, რომელიც რეგისტრირებულია სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2019 წლის 11 სექტემბრის შეტობინება N------- და 2020 წლს 26 მარტის შეტყობინება N------- საფუძველზე.
1.1.1 -------, -------, ს/კ -------;
1.1.2. -------, -------, ს/კ -------;
1.1.3. -------, -------, ს/კ -------;
1.1.4. -------, -------, ს/კ -------;
1.1.5. -------, -------, ს/კ -------;
1.1.6. -------, -------, ს/კ -------;
1.1.7. -------, -------, ს/კ -------;
1.1.8. -------, -------, ს/კ -------;
1.1.9. -------, -------, ს/კ -------;
1.1 10. -------, -------, ს/კ -------;
1.1.11. -------, -------, ს/კ -------;
1.1.12. -------, -------, ს/კ -------;
1.1.13. -------, -------, ს/კ -------;
1.1.14. -------, -------, ს/კ -------;
1.1.15. -------, -------, ს/კ -------;
1.1.16. -------, -------, ს/კ -------;
1.1.17. -------, -------, ს/კ -------;
1.1.18. -------, -------, ს/კ -------;
1.1.19.-------, -------, ს/კ -------;
1.1.20.-------, -------, ს/კ -------;
1.1.21.-------, -------, ს/კ -------;
მოსარჩელეებმა განმარტეს, რომ -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, ------- (------- უფლებამონაცვლე), -------, -------, ------- (------- უფლებამონაცვლე) და ------- შპს "-------" დადეს მშენებარე უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულებები. წინამდებარე ხელშეკრულებების ობიექტები (საცხოვრებელი ბინები) მდებარეობს, -------, -------. მითითებული ხელშეკრულებების საფუძველზე შპს "-------" იკისრა ვალდებულება დაესრულებინა მშენებლობა და მყიდველებისთვის უძრავი ქონება გადაეცა უფლებრივად და ნივთობრივად უნაკლო მდგომარეობაში არაუგვიანეს 2020 წლის 5 ნოემბრისა. თუმცა, შპს "-------" ვერ შეასრულა ხელშეკრულბით ნაკისრი ვალდებულება, კერძოდ, როგორც მოსარჩელეთათვის მოგვიანებით გახდა ცნობილი, გარდა იმისა, რომ "-------" არ ასრულებდა ვალდებულებებს მოსარჩელეების წინაშე, ასევე კომპანია თავს არიდებდა საგადასახადო ვალდებულებებს, რის გამოც მოსარჩელეების სამომავლო ქონებას დაედო ყადაღა/აკრძალვა 2020 წლის 25 თებერვლის N------- ბრძანებით და საგადასახადო გირავნობა/იპოთეკა სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2019 წლის 11 სექტემბრის N------- და 2020 წლის 26 მარტის N------- შეტყობინებების მიხედვით.
მოსარჩლეები განმარტავენ, რომ მათ მიერ შპს "-------" წინარე ნასყიდობის ხელშეკრულებები დაიდო სადავო ქონებაზე საგადასახადო ვალდებულებების წარმოშობამდე. მათი მითითებით შემოსავლების სამსახური საგადასახადო მოვალეთა ქონებაზე საგადასახადო გირავნობა/იპოთეკის გავრცელებისას სარგებლობს საჯარო რეესტრის მონაცემებით. ე.ი. თუ საჯარო რეესტრის მონაცემებით დგინდება, რომ მოვალეს გააჩნია ქონება, რომელიც მის სახელზე ირიცხება, ამ ქონებაზე ავრცელებს შესაბამის საგადასახადო ვალდებულებასა თუ შეზღუდვას. დღესდღეობით საჯარო რეესტრის მონაცემებით, სარჩელში მითითებული უძრავი ნივთები არ ირიცხება მოვალის შპს "-------" საკუთრებაში. შესაბამისად, შემოსავლების სამსახური ვალდებულია დაეყრდნოს საჯარო რეესტრის უტყუარობის პრეცზუმფციას და მოხსნას საგადასახადო გირავნობა/იპოთეკა სადავო უძრავ ქონებაზე.
2. მოპასუხის პოზიცია:
სსიპ შემოსავლების სამსახურის წარმომადგენლმა სარჩელი არ ცნო.
3. მესამე პირის პოზიცია:
შპს "-------" წარმომადგენელმა წარმოდგენილი შესაგებლით სარჩელი ცნო, თუმცა სასამართლოს მთავარ სხდომაზე (13.12.2024.) განმარტა, რომ სარჩელს არ ეთანხმება და იგი უნდა დაკმაყოფილდეს, ვინაიდან მოსარჩელეებს არ აქვთ შესრულებული ნასყიდობის ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულებები.
3. სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები:
3.1. მპს "-------"(ს/კ: -------) მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრში მეწარმე სუბიექტად რეგისტრირებულია ------- წლის -------. მისი საქმიანობაა მრავალბინიანი შენობის აშენება და ბინების რეალიზაცია.
შპს "-------" საკუთრებაში გააჩნდა უძრავი ნივთი (მიწის ნაკვეთი), ს/კ:-------, რომელზეც ახორციელებდა მრავალბინიანი კორპუსის მშენებლობას.
ამონაწერი მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრიდან (ტომი IV, ს.ფ. 274 313)
მხარეთა ახსნა განმარტებები (ინ. 13.12.2024 წლის სხდომის ოქმი)
3.2. 2017 წლის 08 მაისს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, სკ: ------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N--, 45 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
წინამდებარე ხელშეკრულების 2.3. პუნქტის თანახმად მომავალში გაფორმებული ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე გამყიდველმა მყიდველს უნდა გადასცეს ნივთობრივად და უფლებრივად უნაკლო საცხოვრებელი ფართი.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება (ტომი I, ს.ფ. 26 30)
3.3. 2017 წლის 11 ოქტომბერს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, სკ: ------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N61 - 55.77 კვ.მ., N62 - 102 კვ.მ., N63 - 70.45 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
წინამდებარე ხელშეკრულების 2.3. პუნქტის თანახმად მომავალში გაფორმებული ნასყიდობის ნელშეკრულების საფუძველზე გამყიდველმა მყიდველს უნდა გადასცეს ნივთობრივად და უფლებრივად უნაკლო საცხოვრებელი ფართი.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება (ტომი I, ს.ფ. 32 36)
3.4. 2017 წლის 27 ოქტომბერს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, სკ: ------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N49 - 55.77 კვ.მ., (2.1. პუნქტი).
წინამდებარე ხელშეკრულების 2.3. პუნქტის თანახმად მომავალში გაფორმებული ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე გამყიდველმა მყიდველს უნდა გადასცეს ნივთობრივად და უფლებრივად უნაკლო საცხოვრებელი ფართი.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება (ტომი I, ს.ფ. 41 46)
3.5. 2017 წლის 30 აპრილს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო მავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ:------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N47 - 83.25. კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
წინამდებარე ხელშეკრულების 2.3. პუნქტის თანახმად მომავალში გაფორმებული ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე გამყიდველმა მყიდველს უნდა გადასცეს ნივთობრივად და უფლებრივად უნაკლო საცხოვრებელი ფართი.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება (ტომი I, ს.ფ. 51 55)
3.6. 2017 წლის 08 აგვისტოს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ: ------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა 56 - 67.19 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
წინამდებარე ხელმეკრულების 2.3. პუნქტის თანახმად მომავალში გაფორმებული ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე გამყიდველმა მყიდველს უნდა გადასცეს ნივთობრივად და უფლებრივად უნაკლო საცხოვრებელი ფართი.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება (ტომი I, ს.ფ. 90-94)
3.7. 2017 ლია 25 მაისს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, სკ: ------- რეგისრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N164 - 54.48 კკ (2.1. პუნქტი).
წინამდებარე ხელმეკრულების 2.3. პუნქტის თანახმად მომავალში გაფორმებული ნასყიდობის ხელეკრულების საფუძველზე გამყიდველმა მყიდველს უნდა გადასცეს ნივთობრივად და უფლებრივად უნაკლო საცხოვრებელი ფართი.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება (ტომი I, ს.ფ. 97-101)
3.8. 2020 წლის 11 მარტს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, სკ: ------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა 72 - 43.48 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
წინამდებარე ხელშეკრულების 2.3. პუნქტის თანახმად მომავალში გაფორმებული ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე გამყიდველმა მყიდველს უნდა გადასცეს ნივთობრივად და უფლებრივად უნაკლო საცხოვრებელი ფართი.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება (ტომი I, ს.ფ. 103-108)
3.9. 2017 წლის 08 სექტემბერს შპს "--------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, სკ: ------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N104 - 62,24 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
წინამდებარე ხელშეკრულების 2.3. პუნქტის თანახმად მომავალში გაფორმებული ნასყიდობის ნელშეკრულების საფუძველზე გამყიდველმა მყიდველს უნდა გადასცეს ნივთობრივად და უფლებრივად უნაკლო საცხოვრებელი ფართი.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება (ტომი I, ს.ფ. 110 114)
3.10. 2017 წლის 12 სექტემბერს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, სკ: ------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N57 - 43.88 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
წინამდებარე ხელეკრულების 2.3. პუნქტის თანახმად მომავალში გაფორმებული ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე გამყიდველმა მყიდველს უნდა გადასცეს ნივთობრივად და უფლებრივად უნაკლო საცხოვრებელი ფართი.
სასამარლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება (ტომი I, ს.ფ. 128-132)
3.11. 2017 წლის 19 ოქტომბერს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, სკ: ------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N80 - 65 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
წინამდებარე ხელშეკრულების 2.3. პუნქტის თანახმად მომავალში გაფორმებული ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე გამყიდველმა მყიდველს უნდა გადასცეს ნივითობრივად და უფლებრივად უნაკლო საცხოვრებელი ფართი.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება (ტომი I, ს.ფ. 139 144)
3.12. 2018 წლის 22 იანვარს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, სკ: ------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N60 - 85.90 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
წინამდებარე ხელშეკრულების 2.3. პუნქტის თანახმად მომავალში გაფორმებული ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე გამყიდველმა მყიდველს უნდა გადასცეს ნივთობრივად და უფლებრივად უნაკლო საცხოვრებელი ფართი.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება (ტომი I, ს.ფ. 147 151)
3.13. 2020 წლის 11 მარტს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, სკ: ------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N30 - 45 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
წინამდებარე ხელშეკრულების 2.3. პუნქტის თანახმად მომავალში გაფორმებული ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე გამყიდველმა მყიდველს უნდა გადასცეს ნივთობრივად და უფლებრივად უნაკლო საცხოვრებელი ფართი.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება (ტომი I, ს.ფ. 152 157)
3.14. 17 წლის 20 ივლისს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, სკ: ------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N28 - 54.48 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
წინამდებარე ხელშეკრულების 2.3. პუნქტის თანანმად. მომავალში გაფორმებული ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე გამყიდველმა მყიდველს უნდა გადასცეს ნივთობრივად და უფლებრივად უნაკლო საცხოვრებელი ფართი.
------- გარდაიცვალა 2018 წლის 30 ივლისს, მისი მემკვიდრე (უფლებამონაცვლე) არის -------.
19.02.2024 წლის საოქმო განჩინებით ------- უფლებამონაცვლედ ცნობილ იქნა -------.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება (ტომი I, ს.ფ. 159-163) გარდაცვალების მოწმობა (ტომი I, ს.ფ. 166)
სამკვიდრო მოწმობა (ტომი I, ს.ფ. 167 173)
19.02.2024 წლის სხდომის ოქმი (ტომი IV, ს.ფ. 233-237)
3.15. 2017 წლის 27 ოქტომბერს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, სკ: ------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N54 - 51.70 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
წინამდებარე ხელშეკრულების 2.3. პუნქტის თანახმად მომავალში გაფორმებული ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე გამყიდველმა მყიდველს უნდა გადასცეს ნივთობრივად და უფლებრივად უნაკლო საცხოვრებელი ფართი.
2022 წლის 05 აგვისტოს ------- და ------- შორის დაიდო უფლების დათმობის ხელშეკრულება, რომლის საფუძველზეც ------- ------- დაუთმო 2017 წლის 27 ოქტომბერს შპს "-------" და ------- შორის დადებული უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულებაში მითითებული უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, სკ: ------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N54 - 51.70 კვ.მ.
19.02.2024 წლის საოქმო განჩინებით ------- უფლებამონაცვლედ ცნობილ იქნა -------.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება (ტომი 1, ს.ფ. 152-157)
უფლების დათმობის ხელწერილი (ტომი 1, ს.ფ. 180)
19.02.2024 წლის სხდომის ოქმი (ტომი IV, ს.ფ. 233-237)
3.16. 2018 წლის 28 აპრილს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, სკ: ------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N96 – 45 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
წინამდებარე ხელშეკრულების 2.3. პუნქტის თანახმად მომავალში გაფორმებული ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე გამყიდველმა მყიდველს უნდა გადასცეს ნივთობრივად და უფლებრივად უნაკლო საცხოვრებელი ფართი.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება (ტომი I, ს.ფ. 182-184)
3.17. საგადასახადო დავალიანების არსებობის გამო. 2019 წლის 11 სექტემბრის N------- შეტყობინების საფუძველზე შპს "-------" მთელ ქონებაზე გავრცელდა საგადასახადო გირავნობა/იპოთეკის უფლება მათ შორის უძრავ ნივთზე, მდებარე: -------, -------, სკ: -------, რაც დარეგისტრირებულ იქნა როგორც მეწარმეთა ასევე საჯარო რეესტრში.
სასმართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
შეტყობინება N------- (ტომი IV, ს.ფ. 62)
ამონაწერი მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების რეესტრიდან (ტომი IV, ს.ფ. 274 313)
3.18. ------- საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2024 წლის 25 ივნისის N------- გადაწყბეტილებით მოსარჩელეების - -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, ------- და ------- სარჩელი დაკმაყოფილდა:
1.1. ------- ცნობილ იქნა მესაკუთრედ უძრავ ქონებაზე: -------, -------, -------, სართული --, ბინა N72, ფართი - 51.36 კვ.მ (ს/კ -------) და ასევე ბინა N--, ფართი 35,90 კვ.მ (ს/კ -------);
1.2. ------- ცნობილ იქნა მესაკუთრედ უძრავ ქონებაზე: მის: -------, -------, სართული --, ბინა N72, ფართი - 35.90 კვ.მ (ს/კ -------);
1.3. ------- ცნობილ იქნა მესაკუთრედ უძრავ ქონებაზე. მის: -------, -------, სართული --, ბინა N104. ფართი - 5733 კვ.მ (ს კ -------);
1.4. ------- ცნობილ იქნა მესაკუთრედ უძრავ ქონებაზე: მის: -------, -------, სართული --, ბინა N9, ფართი - 41.93 კვ.მ (ს/კ -------);
1.5. ------- ცნობილ იქნა მესაკუთრედ უძრავ ქონებაზე: მის: -------, -------, სართული --, ბინა N56, ფართი - 67.19 კვ.მ (ს/კ -------);
1.6. ------- ცნობილ იქნა მესაკუთრედ უძრავ ქონებაზე: მის: -------, -------, სართული --, ბინა N49, ფართი - 49.58 კვ.მ. (ს/კ -------);
1.7. ------- ცნობილ იქნა მესაკუთრედ უძრავ ქონებაზე: მის: -------, -------, სართული --, ბინა N108. ფართი - 35.90 კვ.მ (ს/კ -------);
1.8. ------- ცნობილ იქნა მესაკუთრედ უძრავ ქონებაზე: მის: -------, -------, სართული --, ბინა N80, ფართი - 57.33 კვ.მ (ს/კ -------);
1.9. ------- ცნობილ იქნა მესაკუთრედ უძრავ ქონებაზე: მის: -------, -------, სართული --, ბინა N16, ფართი - 54,48 კვ.მ (ს/კ -------);
1.10. ------- ცნობილ იქნა მესაკუთრედ უძრავ ქონებაზე: მის: -------, -------, სართული --, ბინა N96, ფართი - 35.90 90 კვ.მ (ს/კ -------);
1.11. ------- ცნობილ იქნა მესაკუთრედ უძრავ ქონებაზე: მის: -------, -------, სართული --, ბინა N30. ფართი - 51.70 კვ.მ (ს/კ -------);
1.12. ------- ცნობილ იქნა მესაკუთრედ უძრავ ქონებაზე: მის: -------, -------, სართული --, ბინა N57, ფართი - 41.93 კვ.მ (ს/კ -------);
1.13. ------- ცნობილ იქნა მესაკუთრედ უძრავ ქონებაზე: მის: -------, -------, სართული --, ბინა N60, ფართი - 35.90 კვ.მ (ს/კ -------);
1.15. ------- ცნობილ იქნა მესაკუთრედ უძრავ ქონებაზე: მის: -------, -------, სართული --, ბინა N61, ფართი - 49.58 კვ.მ (ს/კ -------), ბინა N62, ფართი - 100.83 კვ.მ (ს/კ -------), ბინა N63 - 62.64 კვ.მ (ს/კ -------), ბინა N64 - 61.46 კვ.მ (ს/კ -------), ბინა N70 - 38.64 კვ.მ (ს/კ -------);
1.16. ------- (გარდაცვალების მოწმობა N-------) უფლებამონაცვლე ------- ცნობილ იქნა მესაკუთრედ უძრავ ქონებაზე: მის: -------, -------, სართული --, ბინა N28, ფართი - 54.48 კვ.მ და მოახდინოთ საცხოვრებელი ბინის განშლა;
1.17. ------- უფლებამონაცვლე ------- ცნობილ იქნა მესაკუთრედ უძრავ ქონებაზე: მის: -------, -------, სართული --, ბინა N54. ფართი - 51.70 კვ.მ. განზრციელდეს რა აღნიშნული საცხოვრებელი ბინის განშლა და საჯარო რეესტრში ------- საკუთრებაში აღრიცხვა;
აღნიშნული გადაწყვეტილების საფუძველზე დარეგისტრირდა -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, ------- და ------- საკუთრება საჯარო რეესტრში.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
- ------- საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2024 წლის 25 ივნისის N2 233 2023 გადაწყვეტილება (ტომი V, ს.ფ. 130-133)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 134-135)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 136-137)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 138-139)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივიის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 140-141)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 142-143)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 144-145)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის სკ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 146-147)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 150-151)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის სკ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 152-153)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე ------- უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 154-155)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 156-157)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 158 159)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 160-161)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 162-163)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 164-165)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 166-167)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 168-169)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 170-171)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 172-173)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 174 175)
3.19. ------- საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთებზე, მდებარე: 1.-------, -------, სართული --, ბინა N23, 51.36 კვ.მ, ს/კ:-------; 2. -------, -------, სართული --, ბინა N24, 35,90 კვ.მ, ს/კ:-------,------- საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთზე, მდებარე: -------, -------, სართული --, ბინა 304, 57.33 კვ.მ, ს.კ;-------;
------- საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთზე, მდებარე: -------, -------, სართული --, ბინა 72, 35.90 კვ.მ, ს/კ:-------;
------- საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთზე, მდებარე: -------, -------, სართული --, ბინა N56, 67.19 კვ.მ, ს/კ:-------;
------- საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთზე, მდებარე: -------, -------, სართული --, ბინა N49, ს/კ:-------;
------- საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთზე, მდებარე: -------, -------, სართული --, ბინა N108, 35.90 კვ.მ, ს/კ:-------;
------- საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთზე, მდებარე: -------, -------, სართული --, ბინა N80, 57.33 კვ.მ, ს/კ:-------;
------- საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთზე, მდებარე: -------, -------, სართული --, ბინა N16, 54.48 კვ.მ, ს/კ:-------;
------- საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთზე, მდებარე: -------, -------, სართული --, ბინა N57, 41.93 კვ.მ, ს კ:-------;
------- საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთზე, მდებარე: -------, -------, სართული --, ბინა N28, 54.48 კვ.მ, ს/კ:-------;
------- საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთზე, მდებარე: -------, -------, სართული --, ბინა N30, 51.70 კვ.მ, ს/კ:-------;
------- საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთზე, მდებარე: -------, -------, სართული --, ბინა N96, 35.90 კვ.მ, ს/კ:-------;
------- საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთზე, მდებარე: -------, -------, სართული --, ბინა N60, 35.90 კვ.მ, ს/კ:-------;
------- საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთზე, მდებარე: -------, -------, სართული --, ბინა N54, 51.70 კვ.მ, ს/კ:-------;
------- საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთებზე, მდებარე: 1.-------, -------, სართული --, ბინა N61, 49.59 კვ.მ, ს/კ:-------; 2. -------, -------, სართული --, ბინა N62, 100.83 კვ.მ, ს/კ:-------; 3. -------, -------, სართული --, ბინა N63, 62.64 კვ.მ, ს/კ:-------; 4. -------, -------, სართული --, ბინა N64, 61.46 კვ.მ, ს/კ:-------; 5. -------, -------, სართული --, ბინა N70, 38.64 კვ.მ, ს/კ:-------;
რეგისტრირებულია საგადასახადო გირავნობა/იპოთეკა 2020 წლის 20 თებერვლიდან, მოვალე შპს "-------" საგადასახადო ვალდებულებების გამო.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 134 135)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 136 137)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 138 139)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. ს.ფ. 140 141)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 142 143)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი I, ს.ფ. 144 145)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 146-147)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 150-151)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 152 153)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 154 155)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი I, ს.ფ. 156 157)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 158 159)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 160-161)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 162 163)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე ------- , უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 164-165)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 166 167)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ: -------) (ტომი V, ს.ფ. 168 169)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 170-171)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 172-173)
ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან (მესაკუთრე -------, უძრავი ნივთის ს/კ:-------) (ტომი V, ს.ფ. 174 175)
სამოტივაციო ნაწილი:
4. შემაჯამებული სასამართლო დასკვნა:
საქმეში ასებული მასალებისა და მხარეთა ახსნა განმარტებების მოსმენის, სარჩელის ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლიანობის შემოწმებისა და საქმეში არსებულ მტკიცებულებათა სამართლებრივი შეფასების შედეგად, სასამართლო მივიდა იმ დასკვნამდე რომ სარჩელი უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ.
5. კანონები, რომლებითაც სასამართლომ იხელმძღვანელა
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსი;
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსი;
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი;
საქართველოს საგადასახადო კოდექსი.
6. სამართლებრივი შეფასება
6.1.1. საქართველოს კონსტიტუციის 31 ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, ყოველ ადამიანს აქვს უფლება თავის უფლებათა დასაცავად მიმართოს სასამართლოს.
ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციის მე-6 მუხლის, პირველი პუნქტის შესაბამისად, სამოქალაქო უფლებათა და მოვალეობათა განსაზღვრისას ან წარდგენილი ნებისმიერი სისხლისსამართლებრივი ბრალდების საფუძვლიანობის გამორკვევისას ყველას აქვს გონივრულ ვადაში მისი საქმის სამართლიანი და საქვეყნო განხილვის უფლება კანონის საფუძველზე შექმნილი დამოუკიდებელი და მიუკერძოებელი სასამართლოს მიერ.
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 23-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, სარჩელი შეიძლება აღიძრას ადმინისტრაციულ სამართლებრივი აქტის გამოცემის მოთხოვნით.
მოცემულ შემთხვევაში, მოსარჩელე ითხოვს მოპასუხისათვის ანალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ სამართლებრივი აქტის გამოცემის დავალებას, რის გამოც, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-2 მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, დავის განხილვისას, უნდა შემოწმდეს მოპასუნე ადმინისტრაციული ორგანოს ვალდებულება ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ სამართლებრივი აქტის გამოცემის თაობაზე.
6.2. საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე მუხლის შესაბამისად, საკუთრება და მემკვიდრეობის უფლება აღიარებული და ხელშეუვალია. დაუშვებელია საკუთრების, მისი შეძენის, გასხვისების ან მემკვიდრეობით მიღების საყოველთაო უფლების გაუქმება. აუცილებელი საზოგადოებრივი საჭიროებისათვის დასაშვებია ამ მუხლის პირველ პუნქტში აღნიშნულ უფლებათა შეზღუდვა კანონით განსაზღვრულ საკუთრების შემთხვევებში და დადგენილი წესით, იმგვარად, რომ არ დაირღვეს საკუთრების უფლების არსი.
საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს განმარტების შესაბამისად, (იხ. თუნდაც. საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2012 წლის 26 ივნისის გადაწყვეტილება, ს/ნ ------- ------- მოქალაქე ------- საქართველოს პარლამენტის წინააღმდეგ) საკუთრების უფლებაში ჩარევა გამართლებულად ჩაითვლება მხოლოდ იმ შემთხვევაში თუ იგი განხორციელდება კანონით ზუსტად დადგენილი რეგლამენტაციის საფუძველზე, ლეგიტიმური მიზნით, მიზნის მიღწევის პროპორციულად და გამოსადეგი საშუალებით.
ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის ევროპული კონვენციის I დამატებითი ოქმის პირველი მუხლის თანანმად, ყველა ფიზიკურ და იურიდიულ პირს აქვს უფლება დაუბრკოლებლად ისარგებლოს თავისი ქონებით. არავის არ შეიძლება წაერთვას ქონება, იმ შემთხვევის გარდა, როცა ამას საზოგადოების ინტერესები მოითხოვენ და იმ პირობებით, რომლებიც გათვალისწინებულია კანონითა და საერთაშორისო სამართლის ზოგადი პრინციპებით.
ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცენდენტული სამართლის მინედვით, საკუთრების უფლებით დაცულ სფეროში ჩარევა უნდა იყოს კანონიერი, უნდა შეესაბამებოდეს საჯარო ინტერესს და უნდა იყოს პროპორციული, ის უნდა ადგენდეს სამართლიან ბალანსს საზოგადოების საჯარო ინტერესის მოთხოვნებსა და ინდივიდუალური ფუნდამენტური უფლებების მოთხოვნებს შორის (იხ. თუნდაც, ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს 2013 წლის 20 ივნისის ს/ნ ------- გადაწყვეტილება ------- წინააღმდეგ).
ამრიგად, საკუთრების უფლებით დაცულ სფეროში ჩარევისათვის მკაცრად უნდა იქნეს დაცული, როგორც კანონით გათვალისწინებული საფუძველი, ისე იმავე კანონით დადგენილი წესი.
6.3. საქართველოს საგადასახადო კოდექსი, საქართველოს კონსტიტუციის შესაბამისად. განსაზღვრავს საქართველოს საგადასახადო სისტემის ფორმირებისა და ფუნქციონირების ზოგად პრინციპებს. აწესრიგებს საქართველოს საბაჟო საზღვარზე მგზავრის. საქონლისა და სატრანსპორტო საშუალების გადაადგილებასთან დაკავშირებულ სამართლებრივ ურთიერთობებს. სამართლებრივ ურთიერთობაში მონაწილე პირის გადასახადის გადამხდელისა და უფლებამოსილი ორგანოს სამართლებრივ მდგომარეობას. განსაზღვრავს საგადასახადო სამართალდარღვევის სანეებს, საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობის დარღვევისათვის პასუსისმგებლობას, უფლებამოსილი ორგანოსა და მისი თანამდებობის პირების არამართლზომიერ ქმედებათა გასაჩივრების წესსა და პირობებს, საგადასახადო დავის გადაწყვეტის წესს. არეგულირებს საგადასახადო ვალდებულების შესრულებასთან დაკავშირებულ სამართლებრივ ურთიერთობებს.
საქართველოს კონსტიტუციის 67.1 მუხლის თანახმად, გადასახადის სტრუქტურა და მათი შემოღების წესი შეიძლება დადგენილ იქნეს მხოლოდ კანონით. დაუშვებელია კანონით გაუთვალისწინებელი გადასახადის ვალდებულების ვინსმესთვის დაკისრება. ამასთანავე საგადასახადო სამართლის სპეციალურ პრინციპთაგანია საგადასახადო კანონის პრიორიტეტის პრინციპი, რომლის თანახმად აკრძალულია არასაგადასახადო კანონმდებლობით ისეთი საკითხების დარეგულირება, რომლებიც დაკავშირებულია გადასახადებით დაბეგვრასთან. საგადასახადო ორგანოს, როგორც ადმინისტრაციულ ორგანოს ეკისრება საქმის ყოველმხრივ გამოკვლევის ვალდებულება. ასევე განმცხდებლის საჩივრის ავტორის მიერ მითითებული, მათ შორის ახალი გარემოებების სათანადოდ შეფასება და შესაბამისი გადაწყვეტილების მიღება. საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების უზრუნველყოფა ნამდვილად წარმოადგენს ღირებულ ლეგიტიმურ ინტერესს, რომლის მისაღწევადაც შესაძლებელია შეიზღუდოს საკუთრების უფლება (საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს გადაწყვეტილება N------- საქმეზე „-------“ საქართველოს პარლამენტის წინააღდეგ“. II. $35).
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 238-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, საგადასახადო ორგანოს უფლება აქვს საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების უზრუნველსაყოფად განახორციელოს ღონისძიებები. მათ შორის საგადასახადო გირავნობა/იპოთეკა. ამავე მუხლის მესამე ნაწილის შესაბამისად, ამ თავით გათვალისწინებული ღონისძიებების განხორციელების წესი განისაზღვრება საქართველოს ფინანსთა მინისტრის ბრძანებით. 2010 წლის 31 დეკემბერის მიმდინარე კონტროლის პროცედურების ჩატარების, სასაქონლო მატერიალურ ფასეულობათა ჩამოწერის, საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების უზრუნველყოფის ღონისძიებების განხორციელების სამართალდაღვევათა საქმისწარმოების წესის დამტკიცების თაობაზე საქართველოს განხორციელების, ფინანსთა მინისტრის N994 ბრძანების 39-ე მუხლის თანახმად საგადასახადო ორგანოებს კომპეტენციის ფარგლებში და საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით უფლება აქვთ გადასახადის გადამხდელის ქონება დატვირთონ საგადასასხადო გირავნობით/იპოთეკით. საგადასახადო გირავნობის/იპოთეკის უფლების გამოყენება შესაძლებელია, მიუხედავად იმისა, აღიარებულია თუ არა საგადასახადო დავალიანება.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 239-ე მუხლის პირველი და მეორე ნაწილების თანახმად, საგადასახადო გირავნობა/იპოთეკა არის სახელმწიფოს უფლება, საგადასახადო დავალიანების გადახდევინება უზრუნველყოს გადასახადის გადამნდელის სხვა ვალდებული პირის ქონებიდან. საგადახახადო გირავნობის/იპოთეკის რეგისტრაციის უფლება წარმოიშობა დავალიანების წარმოშობასთან ერთად და მარეგისტრირებელ ორგანოში რეგისტრაციის საგადასახადო მომენტიდან და ვრცელდება საგადასახადო დავალიანების ფარგლებში, პირის საკუთრებაში არსებულ ან/და მის ბალანსზე რიცხულ ქონებაზე (გარდა ლიზინგით მიღებულისა). საგადასახადო დავალიანების წარმოქმნის შემდეგ შეძენილი ქონების ჩათვლით, საგადასახადო გირავნობის/იპოთეკის უფლების გამოყენება შესაძლებელია ამ კოდექსის 265-ე მუხლით გათვალისწინებულ შემთხვევაში.
სასამართლო განმარტავს, რომ განსახილველ შემთხვევაში დავის საგანს წარმოადგენს უძრავი ნივთის საგადასახადო იპოთეკისგან გაითავისუფლების თაობაზე ადმინისტრი ორგანოს დავალდებულების საფუძვლების არსებობა.
სასამართლო განმარტავს, რომ საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების უზრნველყოფის ღონისძიებები მიზნად ისახავს პირის მიერ საგადასახადო ვალებულების სათანადოდ შესრულებას. აგრეთვე საგადასახადო ვალდებულების შეუსრულებლობის არაჯეროვანი შესრულების შემთხვევაში არასასურველი შედეგების თავიდან აცილებას ან შემცირებას. საგადასახადო კოდექსის თანახმად, საგადასახადო გირავნობის (იპოთეკის) უფლება ვრცელდება: (1) გადასასადის გადამხდელის საკუთრებაში არსებულ ქონებაზე; (2) გადასახადის გადამხდელის ბალანსზე რიცხულ ქონებაზე და (3) საგადასახადო დავალიანების წარმოქმნის შემდეგ გადასახადის გადამხდელის მიერ შეძენილ ქონებაზე. საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილია მხოლოდ ერთი გამონაკლისი შემთხვევა, კერძოდ საგადასახადო გირავნობის (იპოთეკის) უფლება არ ვრცელდება გადასახადის გადამხდელის ბალანსზე რიცხულ ლიზინგით მიღებულ ქონებაზე.
სასამართლო განმარტავს, რომ საგადასახადო გირავნობის/იპოთეკის უფლების გამოყენება უკავშირდება გადასახადის გადამხდელის, სხვა ვალდებული პირის მიმართ არსებულ საგადასახადო მოთხოვნას, ვინაიდან შეუძლებელია არსებობდეს გადახდევინების იძულებითი მექანიზმი. თუ არ არსებობს ქონების მესაკუთრის მხრიდან საბიუჯეტო გადასახადის გადახდის ვალდებულება.
განსახილველ შემთხვევაში დადგენილია, რომ 2017 წლის 08 მაისს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ:------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N108, 45 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
2017 წლის 11 ოქტომბერს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ:------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N61 - 55.77 კვ.მ., N62 - 102 კვ.მ., N63 - 70.45 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
2017 წლის 27 ოქტომბერს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ:------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა
N49 - 55.77 კვ.მ., (2.1. პუნქტი).
2017 წლის 30 აპრილს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ:------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა
N47 - 83.25 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
2017 წლის 08 აგვისტოს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონის ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ:------- რეგიტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N56 - 67.19 კვ.მ. (2.1 პუნქტი).
2017 წლი 23 მაისს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ:------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N16 - 54.48 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
2017 წლის 08 სექტემბერს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ:------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N104 - 62.24 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
2017 წლის 12 სექტემბერს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ:------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N57 - 43.88 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
2017 წლის 19 ოქტომბერს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ:------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N80 - 65 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
2018 წლის 22 იანვარს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ:------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N60 - 85.90 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
2017 წლის 20 ივლისს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდოდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ:------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N28 - 54.48 კვ.მ. (2.1. პუნქტი). ------- გარდაიცვალა 2018 წლის 30 ივლისს, მისი მემკვიდრე (უფლებამონაცვლე) არის -------.
2017 წლის 27 ოქტომბერს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წამოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ:------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N54 - 51.70 კვ.მ. (2.1 პუნქტი).
2022 წლის 05 აგვისტოს ------- და ------- შორის დაიდო უფლების დათმობის შეკულება, რომლის საფუძველზეც ------- ------- 2017 წლის 27 ოქტომბერს შპს "-------" და ------- შორის დადებული უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულებაში მითითებული უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ: ------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N54 - 51.70 კვ.მ. 19.02.2024 წლის საოქმო განჩინებით ------- უფლებამონაცვლედ ცნობილ იქნა -------.
2018 წლის 28 აპრილს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ:------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N96 - 45 კვ.მ. (2.1. პუნქტი).
წინამდებარე ხელშეკრულებების 2.3. პუნქტის თანახმად მომავალში გაფორმებული ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე გამყიდველმა მყიდველს უნდა გადასცეს ნივთობრივად და უფლებრივად უნაკლო საცხოვრებელი ფართი.
დადგენილია, რომ სწორედ ზემოთ მითითებული ------- საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2024 წლის 25 ივნისის N------- გადაწყვეტილებით მოსარჩელეების -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, ------- და ------- სარჩელი დაკმაყოფილდა.
ამასთან დადგენილია, რომ საგადასახადო დავალიანების არსებობის გამო 2019 წლის 11 სექტემბრის N------- შეტყობინების საფუძველზე შპს "-------" მთელ ქონებაზე გავრცელდა საგადასახადო გირავნობა/იპოთეკის უფლება მათ შორის უძრავ ნივთზე, მდებარე: -------, -------, ს/კ:-------, რაც დარეგისტრირებულ იქნა როგორც მეწარმეთა ასევე საჯარო რეესტრში.
ამდენად, დავას არ იწვევს ის გარემოება, რომ უძრავ ნივთზე სათანადო წესით ნასყიდობის ხელშეკრულების დადებისას საგადასახადო იპოთეკის უფლება რეგისტრირებული არ ყოფილა.
სასამართლო განმარტავს. რომ მხარეთა შორის დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე მართალია მოსარჩელე ხელშეკრულების საგანზე არ აღიჭურვებოდა საკუთრებასთან დაკავშირებული მესაკუთრის ექსკლუზიური უფლებებით, რასაც ჭირდებოდა საჯარო რეესტრში რეგისტრაცია, თუმცა კანონით გათვალისწინებული ფორმის დაცვით დადებული ხელშეკრულება. მისი საგნის მკაცრად ინდივიდუალიზება და იდენტიფიცირება ნამდვილად ანიჭებდა მოსარჩელეს ამ უძრავ ქონებაზე მართლზომიერი მფლობელის სტატუსს. მით უფრო იმ პირობებში. როცა მოსარჩლის საკუთრების უფლება სადავო ქონებაზე საგადასახადო გირავნობის უფლების წარმოშობამდე ხელმოწერილი იყო მხარეთა მიერ. აღნიშნულთან დაკავშირებით, სასამართლო მიუთითებს, ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს მიერ დადგენილი პრაქტიკის მიხედვით. „საკუთრების“ ცნებას კონვენციის დამატებითი N1 ოქმის 1-ლი მუხლის მიხედით დამოუკიდებელი მნიშვნელობა აქვს. რომელიც არ შემოიფარგლება ფიზიკური ნივთების ფლობით და ის დამოუკიდებელია ეროვნულ კანონმდებლობაში არსებული ოფიციალური კლასიფიკაციისგან: „საკუთრების“ ცნება არ შემოიფარგლება „არსებული საკუთრებით“, არამედ ის შეიძლება მოიცავდეს აქტივებს სარჩელების ჩათვლით, რომლებთან დაკავშირებითაც განმცხადებელს შეუძლია განაცხადოს, რომ მას გააჩნია საკუთრების უფლებისა ან ქონებრივი ინტერესის ეფექტური გამოყენების გონივრული და „კანონიერი მოლოდინი“ (იხ. -------. [დიდი პალატა]. N48939/49 §124. ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლო 2004-XII და ------- [დიდი პალატა], N 42527/98. §83. ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლო 2001-VIII).
სასამართლო ასევე მიუთითებს საქართველოს ზოგად ადმინისტრაციული კოდექსის მეხუთე მუხლის პირველი და მეორე ნაწილზე, რომლის თანახმად ადმინისტრაციულ ორგანოს უფლება არა აქვს კანონმდებლობის მოთხოვნების საწინააღმდეგოდ განახორციელოს რაიმე ქმედება. ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა ან სხვა სახის ქმედება, რომელიც იწვევს ადამიანის საქართველოს კონსტიტუციით მინიჭებული უფლებების ან თავისუფლებების შეზღუდვას, დაიშვება მხოლოდ საქართველოს კონსტიტუციის მეორე თავის შესაბამისად, კანონით ან მის საფუძველზე გამოცემული კანონქვემდებარე აქტი მინიჭებული უფლებამოსილების საფუძველზე. ამავე კოდექსის 6-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად თუ ადმინისტრაციულ ორგანოს რომელიმე საკითხის გადასაწყვეტად მინიჭებული აქვს დისკრეციული უფლებამოსილება, იგი ვალდებულია ეს უფლებამოსილება განახორციელოს კანონით დადგენილ ფარგლებში. ამავე კოდექსის 7-ე მუხლის პირველი და მეორე ნაწილის თანახმად დისკრეციული უფლებამოსილების განხორციელებისას არ შეიძლება გამოიცეს ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტი. თუ პირის კანონით დაცული უფლებებისა და ინტერესებისათვის მიყენებული ზიანი არსებითად აღემატება იმ სიკეთეს, რომლის მისაღებადაც იგი გამოიცა. დისკრეციული უფლებამოსილების განხორციელებისას გამოცემული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტით გათვალისწინებულმა ზომებმა არ შეიძლება გამოიწვიოს პირის კანონიერი უფლებებისა და ინტერესების დაუსაბუთებელი შეზღუდვა.
განსახილველ შემთხვევაში სახეზეა შემთხვევა, როდესაც მხარეთა შორის დადებულია წინარე ნასყიდობის ხელშეკრულება, კერძოდ, გარიგების დადების მიზანს შეადგენს საკუთრების უფლების გადაცემა. გარიგების დადების დროისთვის უძრავი ნივთი არ არის დატვირთული საგადასახადო იპოთეკით და შემძენს არ გამოუხატავს ნება უფლებრივად დატვირთული უძრავი ნივთის საკუთრებაში მიღებაზე. ამდენად, ერთ შემთხვევაში საგადასახადო ორგანო არკვევს გარიგების ნამდვილობის საკითხებს და სასამართლოს კონტროლით ახდენს პირის საკუთრების უფლებაში ჩარევას. ხოლო მეორე შემთხვევაში მიუხედავად გარიგების ნამდვილობის, საკუთრებაში გადაცემაზე მხარეთა რეალური ნების არსებობისა გასაჩივრებული აქტებით გამორიცხავს ქონების საგადასახადო იპოთეკისგან გათავისუფლებას. თანაზომიერების პრინციპიდან გამომდინარე საკუთრებაში ჩარევა უნდა მოხდეს არა მხოლოდ გამოსადეგი, არამედ - აუცილებელი. ყველაზე ნაკლებად მზღუდავი საშუალებით, საქმეზე დადგენილი ფაქტოზრივი გარემოებებისა და სამართლებრივი ნორმების ანალიზის საფუძველზე, სასამართლოს მიაჩნია, რომ შპს „-------" საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების უზრუნველსაყოფად საგადასახადო გირავნობის/იპოთეკის უფლების გავრცელება მოსარჩელეების მიერ შეძენილ ქონებაზე (აქტივზე) და რომელსაც რაიმე სახის საგადასახადო ვალდებულება არ გააჩნია, ეწინააღმდეგება ზემოაღნიულ სამართლებრივ ნორმებს, თავად საკუთრების უფლების არსს და ლახავს საქართველოს კონსტიტუციით გარანტირებულ საკუთრების ხელშეუხებლობის უფლებას.
სასამართლო მიუითებს, რომ საგადასახადო დავალიანების არარსებობის შემთხვევაში გირკანობის/იპოთეკის გამოყენება ეწინააღმდეგება, როგორც სამოქალაქო კანონმდებლობაში განმტკიცებული გირვანობის და იპოთეკის არსს, ისე საგადასახადო კანონმდებლობას. რადგან აქ გირავნობა/იპოთეკა საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების უზრუნველყოფის საშუალებაა და თუ გადასახადის გადამხდელს საგადასახადო დავალიანება არ ერიცხება, გირავნობის/იპოთეკის გამოყენების საფუძველი არ არსებობს.
ზემოთ მითითებული ფაქტობრივ გარემოებების და ნორმათა ანალიზის საფუძველზე სასამართლოს მიაჩნია, რომ -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, ------- და ------- მოთხოვნები უნდა დაკმაყოფილდეს, ვინაიდან დადასტურებულია, რომ მათ წინარე ნასყიდობის ხელშეკრულებების საფუძველზე საკუთრების უფლება წარმოეშვა სადავო ქონებაზე საგადასახადო შეზღუდვის გავრცელებამდე.
რაც შეეხება ------- და ------- საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთებს, საქმის მასალებით დადგენილია, რომ 2020 წლის 11 მარტს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ:------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N72 - 43.48 კვ.მ. (2.1. პუნქტი). ხოლო 2020 წლის 11 მარტს შპს "-------" და ------- შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის წინარე ხელშეკრულება, რომლის თანახმად სამომავლო ნასყიდობის საგანს წარმოადგენდა უძრავი ნივთი, მდებარე: -------, -------, ს/კ:------- რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე სახლში, სართული --, ბინა N30 - 45 კვ.მ. (2.1. პუნქტი). აღნიშნული დროისათვის საგადასახადო შეზღუდვა უკვე გავრცელებული იყო მითითებულ ქონებაზე და ამასთან რეგისტრირებული საჯარო რეესტრში.
სასამართლო მიუთითებს „საჯარო რეესტრის შესახებ” საქართველოს კანონის მე-4 მუხლზე, რომლის თანახმად, საჯარო რეესტრი არის უძრავ ნივთებზე უფლებათა, საჯარო სამართლებრივი შეზღუდვის, საგადასახადო გირავნობის/იპოთეკის, მოძრავ ნივთებსა და არამატერიალურ ქონებრივ სიკეთეზე უფლებათა,მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირების, სამისამართო და ეკონომიკურ საქმიანობათა რეესტრების ერთობლიობა. უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეესტრი არის უძრავ ნივთებზე უფლების, უძრავ ნივთებზე საკუთრების უფლებასთან დაკავშირებული ვალდებულებების, მათში ცვლილების და მათი შეწყვეტის, ასევე უძრავ ნივთებზე საკუთრების უფლების მიტოვების წარმოშობის შესახებ მონაცემთა ერთობლიობა. საჯარო-სამართლებრივი შეზღუდვის რეესტრი არის ნივთსა არამატერიალურ ქონებრივ სიკეთეზე სასამართლო ან სხვა ადმინისტრაციული ორგანოების მიერ კანონით დადგენილი წესით დადებული ყადაღის, უფლების განკარგვის შეზღუდვისა და აკრძალვის, აგრეთვე რეგისტრაციის აკრძალვის წარმოშობის, მათში ცვლილების და მათი შეწყვეტის შესახებ მონაცემთა ერთობლიობა. საგადასახადო გირავნობის/იპოთეკის რეესტრი არის ნივთსა (გარდა მექანიკური სატრანსპორტო საშუალებისა) და არამატერიალურ ქონებრივ სიკეთეზე საგადასახადო გირავნობის/იპოთეკის უფლების წარმოშობის, მასში ცვლილების და მისი შეწყვეტის შესახებ მონაცემთა ერთობლიობა.
საგადასახადო გირავნობა/იპოთეკა წარმოადგენს რეგისტრაციას დაქვემდებარებულ მონაცემს, რომლის სრულყოფილად აღრიცხვის ვალდებულებას კანონმდებლობა მარეგისტრირებელ ორგანოს საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს აკისრებს. უფლების საჯარო რეესტრში რეგისტრაცია გულისხმობს უფლებამოსილი ორგანოს მიერ უფლების ნამდვილობისა და მისი წარმოშობის ფაქტის დადასტურებას, შესაბამისად, ნებისმიერ პირს აქვს შესაძლებლობა დაეყრდნოს რეესტრში დაცულ მონაცემთა სიზუსტეს. ამდენად, ------- და ------- შეიძინეს ისეთი ქონება, რაზეც უკვე რეგისტრირებული იყო საგადასახადო გირავნობ/იპოთეკა. შესაბამისად სარჩელი ამ ნაწილში არ უნდა დაკმაყოფილდეს.
6.8. საქართველოს კონსტიტუციის 67.1 მუხლის თანახმად, გადასახადის სტრუქტურა და მათი შემოღების წესი შეიძლება დადგენილ იქნეს მხოლოდ კანონით. დაუშვებელია კანონით გაუთვალისწინებელი გადასახადის ვალდებულების ვინსმესთვის დაკისრება. ამასთანავე საგადასახადო სამართლის სპეციალურ პრინციპთაგანია საგადასახადო კანონის პრიორიტეტის პრინციპი, რომლის თანახმად აკრძალულია არასაგადასახადო კანონმდებლობით ისეთი საკითნების დარეგულირება, რომლებიც დაკავშირებულია გადასახადებით დაბეგვრასთან. საგადასახადო ორგანოს, როგორც ადმინისტრაციულ ორგანოს, ეკისრება საქმის ყოველმხრივ გამოკვლევის ვალდებულება, ასევე განმცხადებლის/საჩივრის ავტორის მიერ მითითებული, მათ შორის ახალი გარემოებების სათანადოდ შეფასება და შესაბამისი გადაწყვეტილების მიღება. საგადასახადო დავალიანების გადახდევინების უზრუნველყოფა ნამდვილად წარმოადგენს ღირებულ ლეგიტიმურ ინტერესს, რომლის მისაღწევადაც შესაძლებელია შეიზღუდოს საკუთრების უფლება (საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს გადაწყვეტილება N------- საქმეზე „-------“ საქართველოს პარლამენტის წინააღდეგ. II. §3.5). თუმცა აღნიშნული არ გამორიცხავს განმცხადებლის მიერ ახალ გარემოებებზე მითითების შემთხვევაში განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების შესაძლებობას.
საქართველოს ადმინისრაციული საპროცესო კოდექსის 33-ე მუხლი ადგენს, რომ თუ ადმინისტრაციულ სამართლებრივი აქტის გამოცემაზე უარი კანონს ეწინააღმდეგება ან დარღვეულია მისი გამოცემის ვადა და ეს პირდაპირ და უშუალო (ინდივიდუალურ) ზიანს აყენებს მოსარჩელის კანონიერ უფლებას ან ინტერესს, სასამართლო ამ კოდექსის 23-ე მუხლში აღნიშნულ სარჩელთან დაკავშირებით გამოიტანს გადაწყვეტილებას, რომლითაც ადმინისტრაციულ ორგანოს ავალებს, გამოსცეს ადმინისტრაციულ სამართლებრივი აქტი.
7. საპროცესო ხარჯები:
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 53-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, იმ მხარის მიერ გაღებული ხარჯების გადახდა, რომლის სასარგებლოდაც იქნა გამოტანილი გადაწყვეტილება, ეკისრება მეორე მხარეს, თუნდაც ეს მსარე განთავისუფლებული იყოს სახელმწიფო ბიუჯეტში სასამართლო ხარჯების გადახდისაგან. განსახილველ შემთხვევაში მოსარჩელეებს სახელმწიფო ბაჟის სახით გადახდილი აქვთ 1500 ლარი. ვინაიდან სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, კერძოდ, სარჩელი არ დაკმაყოფილდა ------- და ------- საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონების საგადასახადო გირავნობა/იპოთეკისგან გათვისუფლების ნაწილში, შესაბამისად სსიპ შემოსავლების სამსახურს მოსარჩელეთა სასარგებლოდ უნდა დაეკისროს დაკმაყოფილებული ნაწილის ბაჟი 1300 ლარი, ხოლო დანარჩენი ნაწილი - 200 ლარი დარჩეს ბიუჯეტში გადასდილად.
8. სარჩელის უზრუნველყოფის ღონისძიების საკითხი
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 1991 მუხლის თანახმად სარჩელის მიღებაზე უარის თქმის, სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის, სარჩელის განუნილველად დატოვების ან საქმის წარმოების შეწყვეტის შემთსვევაში სასამართლო თავისი გადაწყვეტილებით (განჩინებით) აუქმებს ამ სარჩელთან დაკავშირებით გამოყენებულ უზრუნველყოფის ღონისძიებას, რაც საჩივრდება ამ გადაწყვეტილების (განჩინების) გასაჩივრებისათვის კანონით დადგენილი წესით. მხარეთა მორიგების შემთხვევაში სასამართლო აუქმებს უზრუნველყოფის ღონისძიებას, თუ მხარეები სხვა რამეზე არ შეთანხმდებიან. განსახილველ შემთხვევაში ------- საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის მიერ 2022 წლის 19 სექტემბერის განჩინებით გამოყენებულია უზრუნველყოფის ღონისძიება. შესაბამისად, ვინაიდან სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, მითითბული ნორმის საფუძველზე გამოყენებული ღონისძიება უნდა დარჩეს ძალაში.
სარეზოლუციო ნაწილი:
სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი, მე-2, მე-12, 23-ე, 33-ე მუხლებით, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-8, 53-ე, 199-ე, 243-244 -ე, 249-ე, 257-ე, 364-ე, 369-ე მუხლებით და
გ ა დ ა წ ყ ვ ი ტ ა:
1. -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, ------- და ------- სარჩელი დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;
2. სსიპ შემოსავლების სამსახურს დაევალოს ინდივიდუალურ ადმინისტრაციული სამართლებრივი აქტის გამოცემა, სადავო (ქვემოთ ჩამოთვლილი) უძრავი ქონების საგადასახადო გირავნობა/იპოთეკისგან გათავისუფლების შესახებ, რომელიც რეგისტრირებულია სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2019 წლის 11 სექტემბრის შეტყობინება N------- და 2020 წლს 26 მარტის შეტყობინება N------- ის საფუძველზე:
2.1.1. -------, -------, სართული --, ბინა N23, 51.36 კვ.მ. ს/კ:-------;
2.1.2. -------, -------, სართული --, ბინა N24, 35,90 კვ.მ. ს/კ:-------;
2.1.3. -------, -------, სართული --, ბინა N104, 57.33 კვ.მ. ს/კ:-------;
2.1.4. -------, -------, სართული --, ბინა N9, 41.93 კვ.მ. ს/კ:-------;
2.1.5. -------, -------, სართული --, ბინა N56, 67.19. ს/კ:-------;
2.1.6. -------, -------, სართული --, ბინა N49, ს/კ:-------;
2.1.7. -------, -------, სართული --, ბინა N108, 35.90 კვ.მ. ს/კ:-------;
2.1.8. -------, -------, სართული --, ბინა N80, 57.33 კვ.მ. ს/კ:-------;
2.1.9. -------, -------, სართული --, ბინა N16, 35.90 კვ.მ. ს/კ:-------;
2.1.10. -------, -------, სართული --, ბინა N96, 35.90 კვ.მ. ს/კ:-------;
2.1.11. -------, -------, სართული --, ბინა N57, 41.93 კვ.მ. ს/კ:-------;
2.1.12. -------, -------, სართული --, ბინა N60, 35.90 კვ.მ. ს/კ:-------;
2.1.13. -------, -------, სართული --, ბინა N61, 49.59 კვ.მ. ს/კ:-------;
2.1.14. -------, -------, სართული --, ბინა N62, 100.83 კვ.მ. ს/კ:-------;
2.1.15. -------, -------, სართული --, ბინა N63, 62.64 კვ.მ. ს/კ:-------;
2.1.16. -------, -------, სართული --, ბინა N64, 61.46 კვ.მ, ს/კ:-------;
2.1.17. -------, -------, სართული --, ბინა N70, 38.64 კვ.მ, ს/კ:-------;
2.1.18. -------, -------, სართული --, ბინა N54, 51.70 კვ.მ, ს/კ:-------;
21.19 -------, -------, სართული --, ბინა N28, 54.48 კვ.მ, ს/კ:-------;
2.2. სარჩელი, სსიპ შემოსავლების სამსახურისთვის ინდივიდუალურ ადმინისტრაციული სამართლებრივი აქტის გამოცემა, უძრავი ქონების: 1. -------, -------, სართული --, ბინა N72, 35.90 კვ.მ, ს/კ:-------; 2. -------, -------, სართული --, ბინა N30, 51.70 კვ.მ, ს/კ:------- საგადასახადო გირავნობა/იპოთეკისგან გათავისუფლების დავალების ნაწილში არ დაკმაყოფილდეს;
3. მოპასუხე სსიპ შემოსავლების სამსახურს, მოსარჩელეების: -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------, -------. -------, -------, ------- და ------- სასარგებლოდ დაეკისროს სახელმწიფო ბაჟის 1300 ლარის გადახდა;
4. მოსარჩელეების მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის დანარჩენი ნაწილი - 200 ლარი დარჩეს ბიუჯეტში გადახდილად;
5.------- საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის მიერ 2022 წლის 19 სექტემბერის განჩინება დარჩეს ძალაში;
6. გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს სააპელაციო საჩივრით, 14 დღის ვადაში დასაბუთებული გადაწყვეტილების მხარეთათვის გადაცემის მომენტიდან, ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატაში (მდებარე: ქ. ქუთაისი, ნიუპორტის ქ. N32), ქუთაისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის (მდებარე: ქ. ქუთაისი, ვ. კუპრამის ქ. N11) მეშვეობით.
მოსამართლე
სალომე ჯაბიძე