გარდაცვლილის ქონება საჯარო რეესტრში არ არის რეგისტრირებული

რა უნდა გააკეთოთ

1. ⏰ ჯერ სამკვიდრო, მერე რეესტრი: მიღების ვადა — სამკვიდროს გახსნიდან 6 თვე; რეგისტრაციის არარსებობა მას არ აგრძელებს (სამოქალაქო კოდექსის 1424-ე მუხლი); მიღებული სამკვიდრო მემკვიდრის საკუთრებაა სამკვიდროს გახსნის დღიდან (სამოქალაქო კოდექსის 1433-ე მუხლი). განცხადება ნოტარიუსს — ვადაში, რეესტრის ამონაწერის გარეშეც.

2. სახლი/ბინა აღრიცხულია ტექნიკური ინვენტარიზაციის ბიუროში (ბტი): უძრავ ქონებაზე, რომელიც აღრიცხულია ბტი-ში, მაგრამ საჯარო რეესტრში არ არის შეტანილი, ნოტარიუსი მოწმობას გასცემს NAPR-ის ცნობების საფუძველზე („სანოტარო მოქმედებათა შესრულების წესის შესახებ“ ინსტრუქციის 89-ე მუხლი); ბტი-ის არქივის ცნობა — ვინ არის მესაკუთრე („სანოტარო მოქმედებათა შესრულების წესის შესახებ“ ინსტრუქციის 89-ე მუხლი); ცნობა, რომ ობიექტი რეგისტრირებული და დაყადაღებული არ არის („სანოტარო მოქმედებათა შესრულების წესის შესახებ“ ინსტრუქციის 89-ე მუხლი).

3. მიწა ან სახლი სოფელში რეგისტრაციის გარეშე: ინდივიდუალური სახლების ქვეშ კანონიერ სარგებლობაში არსებული ნაკვეთები მოქალაქეთა საკუთრებაა სამოქალაქო კოდექსის ამოქმედებიდან (სამოქალაქო კოდექსის 1513-ე მუხლი); კანონიერ მფლობელობაში არსებულ მიწაზე უფლების აღიარება შეიძლება მოითხოვოს სავარაუდო მემკვიდრემაც („ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-2 მუხლი); აღიარებს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო — რეგისტრაციით („ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ საქართველოს კანონის 4¹-ე მუხლი); მფლობელობის დამადასტურებელი დოკუმენტები — ბტი-ის ცნობა 2004 წლის 4 ოქტომბრამდე აღრიცხვის შესახებ, ამონაწერი საკომლო წიგნიდან, მებაღის წიგნაკი და სხვ. („მიწის ნაკვეთებზე უფლებათა სისტემური და სპორადული რეგისტრაციის წესისა და საკადასტრო მონაცემების სრულყოფის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-3 მუხლი); დედნის გარეშე — საარქივო ასლი (ეროვნული არქივი, სააგენტო, მუნიციპალიტეტი) („მიწის ნაკვეთებზე უფლებათა სისტემური და სპორადული რეგისტრაციის წესისა და საკადასტრო მონაცემების სრულყოფის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-7 მუხლი); რეგისტრაცია — განცხადების, დოკუმენტებისა და საკადასტრო აგეგმვითი ნახაზის საფუძველზე („მიწის ნაკვეთებზე უფლებათა სისტემური და სპორადული რეგისტრაციის წესისა და საკადასტრო მონაცემების სრულყოფის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-5 მუხლი); შემდეგ სამკვიდრო მოწმობა — ზოგადი წესით („ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ საქართველოს კანონის 5¹-ე მუხლი).

4. რეესტრის უარი: რეესტრის უარი საჩივრდება 30 კალენდარული დღის განმავლობაში („საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონის 29-ე მუხლი); უფლებასთან დაკავშირებული დავის შემთხვევაში — სარჩელი სასამართლოში; სასამართლო ადგენს სამკვიდროს მიღების ფაქტსა და გახსნის ადგილს (სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 312-ე მუხლი).

5. სად მიმართოთ: ნოტარიუსთან; საჯარო რეესტრში (იუსტიციის სახლის მეშვეობით); ეროვნულ არქივში, მუნიციპალიტეტში; რაიონულ სასამართლოში.

6. მტკიცებულებები: გარდაცვალებისა და ნათესაობის მოწმობები; NAPR-ის ცნობები; საბჭოთა პერიოდის დოკუმენტები (აღმასკომის/სასოფლო საბჭოს გადაწყვეტილება, მიწის გამოყოფის აქტი, ტექნიკური პასპორტი), საკომლო წიგნი, მიწის გადასახადის ქვითრები, საკადასტრო აგეგმვითი ნახაზი.

7. გავრცელებული შეცდომები: რეგისტრაციის ლოდინი და სამკვიდროს მიღების ვადის გაშვება; მოსაზრება, რომ რეესტრის ამონაწერის გარეშე მემკვიდრეობა შეუძლებელია — ბტი-ში აღრიცხული ქონებისა და კანონიერი მფლობელობისთვის საკუთარი გზები არსებობს; რეესტრის უარის უგულებელყოფა — გასაჩივრების ვადა მოკლეა.

აუცილებლად გადაამოწმეთ

• სამკვიდროს მიღება 6-თვიან ვადაში, რეგისტრაციის ლოდინის გარეშე
• ბტი-ში აღრიცხული ქონება — მოწმობა ბტი-ის არქივიდან და რეგისტრაციის არარსებობის შესახებ NAPR-ის ცნობების საფუძველზე
• კანონიერ მფლობელობაში არსებული მიწა — უფლების აღიარება სავარაუდო მემკვიდრის განცხადებით, რომელი ძველი დოკუმენტები გამოდგება (საარქივო ასლები)
• რეესტრის უარის გასაჩივრება და სასამართლო დავის შემთხვევაში