სამედიცინო შეცდომა / პაციენტის უფლებები

რა უნდა გააკეთოთ

1. კვალიფიკაცია: მკურნალობისას ჯანმრთელობისთვის მიყენებული ზიანი (ოპერაცია, არასწორი დიაგნოზი და სხვ.) ანაზღაურდება ზოგადი საფუძვლებით, მაგრამ კლინიკა გათავისუფლდება მხოლოდ მაშინ, თუ დაამტკიცებს თავისი ბრალის არარსებობას (სამოქალაქო კოდექსის 1007-ე მუხლი); პაციენტს უფლება აქვს სასამართლოში მოითხოვოს ქონებრივი და მორალური ზიანის ანაზღაურება მისი უფლებების დარღვევით, მცდარი სამედიცინო მოქმედებით ან კლინიკის წარუმატებლობით გამოწვეული ზიანისთვის (პაციენტის უფლებების შესახებ კანონის მე-10 მუხლი). პაციენტისთვის საკმარისია ზიანისა და მკურნალობასთან მიზეზობრივი კავშირის დამტკიცება — ბრალს უარყოფს კლინიკა.

2. დოკუმენტები — პირველი ნაბიჯი: პაციენტს (ნათესავს — მისი თანხმობით) უფლება აქვს გაეცნოს ჩანაწერებს და მიიღოს მათი ნებისმიერი ნაწილის ასლი; მოთხოვნა კლინიკას წერილობით წარედგინება (პაციენტის უფლებების შესახებ კანონის მე-17 მუხლი); უფლება აქვს ხელისშემშლელი გარემოებების გარეშე მიმართოს სხვა ექიმს ან სხვა კლინიკას მეორე აზრისთვის (პაციენტის უფლებების შესახებ კანონის მე-7 მუხლი); შემდეგ — დამოუკიდებელი (სასამართლო-სამედიცინო) ექსპერტიზა.

3. თანხმობა: ინფორმირებული თანხმობა სავალდებულო პირობაა; წერილობითი — ოპერაციებისთვის (მცირე ოპერაციების გარდა), აბორტის, ქიმიო- და რადიოთერაპიის, სისხლის გადასხმის და სხვ. დროს (პაციენტის უფლებების შესახებ კანონის 22-ე მუხლი); თანხმობა ინფორმირებულია მხოლოდ მაშინ, თუ პაციენტს განემარტა ჯანმრთელობისა და სიცოცხლისთვის რისკები, ალტერნატივები და უარის შედეგები (პაციენტის უფლებების შესახებ კანონის მე-4 მუხლი). ხელმოწერილი თანხმობის არარსებობა დამოუკიდებელი დარღვევაა.

4. რას ვითხოვთ: მკურნალობის ხარჯი, ასაღები შემოსავალი; მკურნალობის ხარჯის მოთხოვნა შეიძლება წინასწარაც (სამოქალაქო კოდექსის 408-ე მუხლი); ჯანმრთელობისთვის ზიანის მიყენებისას — მორალური ზიანის კომპენსაცია (სამოქალაქო კოდექსის 413-ე მუხლი).

5. პარალელურად (წერილობითი საჩივარი): ექიმის პროფესიულ პასუხისმგებლობას წყვეტს პროფესიული განვითარების საბჭო (საექიმო საქმიანობის შესახებ კანონის მე-11 მუხლი); ზომებია — წერილობითი გაფრთხილება, ექიმის სახელმწიფო სერტიფიკატის შეჩერება ან გაუქმება (საექიმო საქმიანობის შესახებ კანონის 74-ე მუხლი). მძიმე შედეგების შემთხვევაში — განცხადება სამართალდამცავ ორგანოებში: სამედიცინო მუშაკის მიერ საპატიო მიზეზის გარეშე სიცოცხლისთვის საშიშ მდგომარეობაში მყოფი ავადმყოფისთვის გადაუდებელი დახმარების გაუწევლობა დანაშაულია (სისხლის სამართლის კოდექსის 130-ე მუხლი).

6. ვადები: ხანდაზმულობა — 3 წელი იმ მომენტიდან, როცა პაციენტმა შეიტყო ზიანის ან ვალდებული პირის შესახებ (სამოქალაქო კოდექსის 1008-ე მუხლი).

7. სად მივმართოთ: კლინიკა (პრეტენზია, დოკუმენტების მოთხოვნა) → რაიონული (საქალაქო) სასამართლო.

8. მტკიცებულებები: სამედიცინო ბარათისა და ამონაწერების ასლი, თანხმობები, ჩეკები და დანიშნულებები, დამოუკიდებელი ექსპერტიზის დასკვნა, მიმოწერა კლინიკასთან, მოწმეები.

9. ხაფანგები: სამედიცინო ბარათის დაუყოვნებლივ არმოთხოვნა — ჩანაწერები შეიძლება „შეივსოს“; სარჩელის შეტანა ექსპერტიზის გარეშე — ზიანის კავშირი მკურნალობასთან დაუმტკიცებელია; ექიმზე საჩივარი ფულს არ გამოიტანს — ამისთვის სარჩელია საჭირო.

აუცილებლად გადაამოწმეთ

• ბრალის არარსებობის მტკიცების ტვირთი კლინიკას ეკისრება
• სამედიცინო ბარათის ასლის მიღება და ექსპერტიზა
• რისი მოთხოვნა შეიძლება: მკურნალობა, შემოსავალი, მორალური ზიანი
• სად მივმართოთ (სასამართლო, პროფესიული განვითარების საბჭო) და ხანდაზმულობის ვადა