მინდობილობა საზღვარგარეთიდან საქართველოში საქმეების წარსამართავად

რა უნდა გააკეთოთ

1. სად დადასტურდეს — ორი გზა: (ა) საზღვარგარეთ სანოტარო მოქმედებებს ასრულებენ საქართველოს საელჩოები და საკონსულოები („ნოტარიატის შესახებ“ კანონის 42-ე მუხლი); მათი დოკუმენტები აპოსტილით დამოწმებას არ ექვემდებარება („დოკუმენტის აპოსტილით დამოწმების წესის“ მე-4 მუხლი); (ბ) ადგილობრივი ნოტარიუსი: საქართველოს ნოტარიუსი უცხოურ დოკუმენტს იღებს, თუ ის ლეგალიზებულია ან აპოსტილითაა დამოწმებული („ნოტარიატის შესახებ“ კანონის 55-ე მუხლი); ქართული აპოსტილი ადასტურებს მხოლოდ საქართველოს ტერიტორიაზე შედგენილ დოკუმენტებს — უცხოურ მინდობილობას აპოსტილით ადასტურებენ გაცემის ქვეყანაში („დოკუმენტის აპოსტილით დამოწმების წესის“ მე-2 მუხლი); საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულების განსხვავებულ წესს პრიორიტეტი აქვს („ნოტარიატის შესახებ“ კანონის 56-ე მუხლი).

2. ფორმა: გარიგების ფორმა — გარიგების დადების ადგილის სამართლით ან საგნისთვის გამოსაყენებელი სამართლით („საერთაშორისო კერძო სამართლის შესახებ“ კანონის 29-ე მუხლი); მინდობილობას თავად გარიგების ფორმა არ სჭირდება, თუ სპეციალური ფორმა არ არის დადგენილი (სამოქალაქო კოდექსის 107-ე მუხლი); მაგრამ მიწაზე უფლებებისთვის — ნაკვეთის მდებარეობის ქვეყნის ფორმის იმპერატიული ნორმები („საერთაშორისო კერძო სამართლის შესახებ“ კანონის 29-ე მუხლი); სასამართლოსთვის მოქალაქის მინდობილობა ნოტარიულად დასტურდება (სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 96-ე მუხლი). პრაქტიკაში რეესტრისთვის, ნოტარიუსისა და ბანკისთვის — მხოლოდ სანოტარო მინდობილობა.

3. ენა: სანოტარო მოქმედებები საქართველოში — ქართულ ენაზე („ნოტარიატის შესახებ“ კანონის მე-6 მუხლი); ადმინისტრაციულ ორგანოში (რეესტრი, იუსტიციის სახლი) — ნოტარიულად დამოწმებული თარგმანი ორგანოს მიერ დადგენილ ვადაში (არანაკლებ 3 დღისა) (ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 73-ე მუხლი). უმჯობესია დაუყოვნებლივ ორენოვანი ტექსტი ან დამოწმებული თარგმანი.

4. უფლებამოსილებები კონკრეტულად ჩაწერეთ: სარჩელი, მორიგება, სარჩელზე უარის თქმა, გასაჩივრება, მიკუთვნებულის მიღება — მხოლოდ თუ პირდაპირაა მითითებული (სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 98-ე მუხლი); მემკვიდრეობაზე უარის თქმა წარმომადგენლის მეშვეობით — მხოლოდ მინდობილობაში სპეციალური უფლებამოსილების არსებობისას (სამოქალაქო კოდექსის 1449-ე მუხლი); ობიექტი (საკადასტრო კოდი), ფულის მიღების უფლება, ხელშეკრულების ხელმოწერა. წარმომადგენლის მეშვეობით გარიგებისას ნოტარიუსი ამოწმებს მის უფლებამოსილებას („ნოტარიატის შესახებ“ კანონის 48-ე მუხლი).

5. ვადა და რისკები: მინდობილობა წყდება ვადის გასვლით, გაუქმებით, მარწმუნებლის გარდაცვალებით, შესრულებით (სამოქალაქო კოდექსის 109-ე მუხლი) — მიუთითეთ ვადა; გაუქმებული მინდობილობა გააუქმეთ წარმომადგენლის შეტყობინებით. უცხოელები სანოტარო მომსახურებას იღებენ მოქალაქეებთან თანაბრად („ნოტარიატის შესახებ“ კანონის 54-ე მუხლი).

6. მტკიცებულებები: მარწმუნებლის პასპორტი, წარმომადგენლის მონაცემები, ობიექტის დოკუმენტები (საკადასტრო კოდი, ამონაწერი), მემკვიდრეობისთვის — დამტოვებლის მონაცემები; უცხოელი ნოტარიუსის შემთხვევაში — აპოსტილი და სანოტარო თარგმანი ქართულად.

7. ხარვეზები: ზოგადი მინდობილობა „ყველა საქმეზე“ პირდაპირ დასახელებული უფლებამოსილებების გარეშე არ იძლევა სარჩელის შეტანის, გასაჩივრების, მორიგების ან ფულის მიღების უფლებას; „ვადის გარეშე — მოქმედებს ერთი წელი“ — რუსეთის სამოქალაქო კოდექსის წესია, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსში ის არ არის: მიუთითეთ ვადა მინდობილობაში.

აუცილებლად გადაამოწმეთ

• ორი გზა — საქართველოს საკონსულო (აპოსტილის გარეშე) ან უცხოელი ნოტარიუსი + აპოსტილი/ლეგალიზაცია (თუ ხელშეკრულებით არ არის გაუქმებული)
• ქართულ ენაზე თარგმანი ნოტარიული დამოწმებით ორგანოებისა და ნოტარიუსისთვის
• სპეციალური უფლებამოსილებები (სარჩელი, გასაჩივრება, ფულის მიღება, მემკვიდრეობაზე უარის თქმა) პირდაპირ უნდა ჩაიწეროს
• მინდობილობის ვადა და მისი გაუქმება