ფული ყალბ ბირჟაზე ან ბროკერთან ჩავდე

რა უნდა გააკეთოთ

1. კვალიფიკაცია: თაღლითობა — სხვისი ქონების დაუფლება მითვისების მიზნით მოტყუებით („შემოსავლიანობა“, „გატანის გადასახადი“ — მოტყუების ელემენტებია) (სისხლის სამართლის კოდექსის 180-ე მუხლი); 10 000 ლარზე მეტი ზიანი — დიდი ოდენობა (მძიმე შემადგენლობა) (სისხლის სამართლის კოდექსის 177-ე მუხლი). „გატანის გადასახადის/საკომისიოს“ მოთხოვნა მოტყუების ნიშანია: მეტს ნუღარ გადაიხდით. ლიცენზიის შემოწმება: საქართველოში ეროვნული ბანკის ლიცენზიის გარეშე საბროკერო საქმიანობა აკრძალულია — „ბროკერი“ შეამოწმეთ საქართველოს ეროვნული ბანკის რეესტრში („ფასიანი ქაღალდების ბაზრის შესახებ“ კანონის მე-20 მუხლი).

2. სად შევიტანოთ განცხადება: კოლ-ცენტრი ან ანგარიშები საქართველოში — საქართველოში დაწყებული, გაგრძელებული ან დასრულებული დანაშაული (კოლ-ცენტრი თბილისში/ბათუმში) ექვემდებარება საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსს — მაშინაც, თუ მსხვერპლი საზღვარგარეთაა (სისხლის სამართლის კოდექსის მე-4 მუხლი). განცხადება საქართველოს პოლიციაში/პროკურატურაში, მათ შორის საზღვარგარეთიდან: დანაშაულის შესახებ შეტყობინება შეიძლება იყოს წერილობითი, ზეპირი ან სხვაგვარად ფიქსირებული — კანონი პირად გამოცხადებას არ მოითხოვს (სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 101-ე მუხლი); განმცხადებელს უფლება აქვს მიიღოს წერილობითი ცნობა შეტყობინების შეტანის შესახებ (სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 101-ე მუხლი); თუ დაზარალებულად ცნობის შესახებ განცხადება 48 საათში არ დაკმაყოფილდა — ერთხელ ზემდგომ პროკურორთან, შემდეგ სასამართლოში (სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 56-ე მუხლი).

3. მსხვერპლი საზღვარგარეთაა — პარალელურად განცხადება საკუთარი ქვეყნის პოლიციაში: საერთაშორისო თანამშრომლობა სისხლის სამართლის საქმეებზე — როგორც წესი, საერთაშორისო ხელშეკრულების საფუძველზე (სხვა შემთხვევაში — ინდივიდუალური შეთანხმება/ურთიერთობა) („სისხლის სამართლის სფეროში საერთაშორისო თანამშრომლობის შესახებ“ კანონის მე-2 მუხლი); უცხო სახელმწიფოს სამართლებრივი დახმარების თხოვნებს (დაკითხვები, საბანკო მონაცემები, ჩხრეკა საქართველოში) ასრულებს საქართველოს პროკურატურა („სისხლის სამართლის სფეროში საერთაშორისო თანამშრომლობის შესახებ“ კანონის მე-11 მუხლი).

4. ფული: პროკურორს ანგარიშებზე ყადაღის დადებას სთხოვეთ — ბრალდების მხარის შუამდგომლობით სასამართლოს შეუძლია ყადაღა დაადოს დანაშაულებრივი გზით მოპოვებულ ქონებას (ანგარიშებს), რათა იგი არ დაიმალოს და არ დაიხარჯოს (სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 151-ე მუხლი). დადგენილი მიმღებები — სარჩელი: დადგენილი მიმღებებისა და ორგანიზატორების მიმართ — სარჩელი განზრახი მართლსაწინააღმდეგო ქმედებით მიყენებული ზიანის ანაზღაურებაზე (სამოქალაქო კოდექსის 992-ე მუხლი); ხანდაზმულობა — 3 წელი იმ მომენტიდან, როცა პირმა შეიტყო ზიანის ან მისი ანაზღაურებაზე ვალდებული პირის შესახებ (სამოქალაქო კოდექსის 1008-ე მუხლი).

5. სად მივმართოთ: პოლიცია ან საქართველოს პროკურატურა; ზემდგომი პროკურორი; საკუთარი ქვეყნის პოლიცია; ეროვნული ბანკის ლიცენზიების რეესტრი; სასამართლო.

6. მტკიცებულებები: პლატფორმის ვებგვერდი/დომენი, კაბინეტისა და „ოპერაციების“ სკრინშოტები, მიმოწერა და ზარები, ყველა გადარიცხვა (IBAN, ბარათები, კრიპტომისამართები, ჰეშები).

7. ხაფანგები: „გატანის გადასახადის/საკომისიოს/დაზღვევის“ გადახდა — ფულს არ გამოგატანენ; „თანხის დაბრუნების იურისტები/ჰაკერები“ წინასწარი გადახდით — იმავე თაღლითობის მეორე ტალღაა; ლოდინი, სანამ „მენეჯერი“ უპასუხებს, მტკიცებულებების დაფიქსირებისა და განცხადების ნაცვლად; განცხადების შეტანა მხოლოდ საკუთარ ქვეყანაში და საქართველოსთვის შეუტყობინებლობა, სადაც კოლ-ცენტრი იყო.

აუცილებლად გადაამოწმეთ

• ეს თაღლითობაა; გატანისთვის თანხის მოთხოვნა მოტყუების ნიშანია, არ გადაიხადოთ
• საქართველოს იურისდიქცია, თუ კოლ-ცენტრი/ანგარიშები საქართველოშია; განცხადება შეიძლება წერილობით, მათ შორის საზღვარგარეთიდან; დაზარალებულის სტატუსი
• საერთაშორისო სამართლებრივი დახმარება — საკუთარი ქვეყნის პოლიციის/პროკურატურის მეშვეობით, თხოვნებს ასრულებს საქართველოს პროკურატურა
• ანგარიშებზე ყადაღა პროკურორის მეშვეობით; სარჩელი დადგენილი მიმღებების მიმართ, ხანდაზმულობა 3 წელი